III KO 107/17

Izba Karna2017-12-21

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonego, uniemożliwiający mu udział w rozprawie w sądzie oddalonym od miejsca zamieszkania, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., obejmuje również potrzebę przeprowadzenia procesu, który staje się mało realny bez odejścia od zasady właściwości miejscowej sądu. Jeżeli stan zdrowia oskarżonego poważnie utrudnia jego samodzielne stawienie się w sądzie oddalonym od miejsca zamieszkania, a dojazd mógłby narazić jego zdrowie na poważny uszczerbek, pożądane jest przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu bliższemu miejsca zamieszkania oskarżonego.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w L. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy K. B., oskarżonego z art. 258 § 1 k.k., do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. Podstawą wniosku był zły stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwiał mu udział w rozprawie w sądzie oddalonym od miejsca zamieszkania, oraz jego zamiar osobistego udziału w postępowaniu. Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek, uznając, że stan zdrowia oskarżonego uniemożliwia mu podróżowanie na odległość powyżej 100 km i długotrwałe przebywanie w wymuszonych pozycjach ciała, co mogłoby pogorszyć jego stan zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę K. B. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 107/17 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie K. B. oskarżonego z art. 258 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 grudnia 2017 r. wniosku Sądu Okręgowego w L. zawartego w postanowieniu z dnia 25 października 2017 r., sygn. akt IV K […], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę K. B. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 25 października 2017 r., sygn. akt IV K […], Sąd Okręgowy w L. w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w K. sprawy K. B.. Jako podstawę faktyczną wniosku wskazano stan zdrowia oskarżonego, który uniemożliwia mu udział w rozprawie w sądzie znacznie oddalonym od miejsca jego zamieszkania oraz wynikający z pism K. B. zamiar osobistego udziału w toczącym się postępowaniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o przekazanie sprawy K. B. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w oparciu o regulację przewidzianą w art. 37 k.p.k. zasługuje na uwzględnienie. 2 W orzecznictwie Sądu Najwyższego od dawna wyrażany jest, podzielany również przez ten skład orzekający, pogląd, że przez dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w przepisie będącym podstawą wystąpienia przez Sąd Okręgowy w L. z inicjatywą w tej sprawie, rozumieć należy też potrzebę przeprowadzenia procesu, który okazuje się mało realny bez odejścia od zasady właściwości miejscowej sądu. Jeżeli zatem np. wykazany za pomocą dowodu z opinii biegłego stan zdrowia oskarżonego jest taki, że nie wyklucza wprawdzie udziału w postępowaniu, ale jednocześnie poważnie utrudnia jego samodzielne stawienie w sądzie odległym od miejsca zamieszkania – i to w takim stopniu, że dojazd mógłby realnie narazić zdrowie oskarżonego na poważny uszczerbek, a nic nie wskazuje na to, aby stan zdrowia miałby ulec polepszeniu, co dawałoby podstawę do zawieszenia postępowania, pożądane jest przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. sądowi równorzędnemu, bliższemu miejsca zamieszkania tego oskarżonego (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 27 lutego 2003 r., III KO 70/02, LEX nr 77440; z dnia 18 sierpnia 2005 r., III KO 47/05, LEX nr 153240; z dnia 21 października 2010 r., V KO 86/10, R-OSNKW 2010, poz. 2064; z dnia 16 czerwca 2015 r., III KO 36/15, LEX nr 1730710). Tego rodzaju sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika z opinii sądowo – lekarskiej wywołanej przez sąd właściwy miejscowo w niniejszym postępowaniu, stan zdrowia K. B. pozwala mu na udział w postępowaniu karnym we wszystkich czynnościach prowadzonych w miejscu zamieszkania (podkr. SN) – k. 14575-14576 (powinno być k. 19575-19576). Nie może on natomiast podróżować na odcinakach dłuższych niż 100 km, czy też przebywać długotrwale w wymuszonych pozycjach ciała. Nie może on zatem brać udziału w czynnościach procesowych toczących się przed Sądem Okręgowym w L., ponieważ dojazdy na tak dużą odległość mogą spowodować pogorszenie jego stanu zdrowia w zakresie kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego, jak też nasilić zmiany niedokrwienne stóp. Co więcej, jeżeli uwzględnić wydawane w stosunku do oskarżonego wcześniejsze decyzje oparte o przepis art. 37 k.p.k. (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 19 października 2016 r., IV KO 69/16; z dnia 27 kwietnia 2017 r., IV KO 37/17; z dnia 25 maja 2017 r., V KO 11/17) stan ten wydaje się trwały i nie rokujący poprawy w najbliższym czasie. 3 Powyższe w powiązaniu z wynikającym z pism oskarżonego zamiarem osobistego uczestnictwa w postępowaniu (k. 19409, 19510, 19543 – według poprawnej numeracji kart), do czego – zgodnie z aktualną treścią art. 374 § 1 k.p.k. – ma prawo, jednoznacznie przekonuje, że zakończenie postępowania w odniesieniu do jego osoby bez możliwości skorzystania z tzw. właściwości z delegacji może być nie tylko znacznie odsunięte w czasie, o ile w ogóle niemożliwe. Z tych powodów – uwzględniając aktualne miejsce zamieszkania K. B. – postanowiono, jak na wstępie. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 258 § 1 KKart. 37 KPKart. 374 § 1 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy