I CSK 4840/22

WyrokIzba Cywilna2023-03-03

Skład orzekający: Kamil Zaradkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, gdy jej uzasadnienie opiera się jedynie na ogólnym stwierdzeniu o oczywistej zasadności, bez przedstawienia konkretnych argumentów prawnych wskazujących na kwalifikowaną postać naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli skarżący nie przedstawił konkretnych argumentów prawnych uzasadniających oczywistą zasadność skargi, poprzestając na ogólnym stwierdzeniu lub przedstawieniu odmiennej oceny prawnej niż przyjęta przez sąd drugiej instancji. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako przesłanka przyjęcia jej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, widocznej prima facie, a nie jedynie kwestionowania ustaleń faktycznych lub oceny prawnej sądu niższej instancji.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego, uchylając nakaz zapłaty w części i oddalając powództwo co do kwoty 95 649,31 zł z odsetkami. Powód domagał się uchylenia wyroku Sądu Apelacyjnego i zmiany wyroku poprzez oddalenie apelacji pozwanej. Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał jej oczywistą zasadność, kwestionując ocenę Sądu Apelacyjnego dotyczącą braku zaległości pozwanej i prawa powoda do wstrzymania świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 4840/22 POSTANOWIENIE Dnia 3 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz w sprawie z powództwa P. S. przeciwko P. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym 3 marca 2023 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 21 lutego 2022 r., sygn. akt V AGa 384/20, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z 21 lutego 2022 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach w sprawie z powództwa P. S. przeciwko P. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K. o zapłatę, na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z 21 września 2020 r. zmienił zaskarżony wyrok w punkcie 1 w ten sposób, że uchylił nakaz zapłaty Sądu Okręgowego w Katowicach z 18 grudnia 2017r., w części obejmującej należność główną w zakresie kwoty 95 649,31 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od tej kwoty od 3 listopada 2017 r. do dnia zapłaty i w tej części oddalił powództwo, oraz zmienił zaskarżony wyrok w punkcie w punkcie 3 o tyle, że kwotę 2 192,05 zł podwyższył do kwoty 24 829 zł (pkt I) oraz rozstrzygnął o kosztach procesu (pkt II). 2 Powód wniósł skargę kasacyjną, w której żądał uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez zmianę wyroku i oddalenie w całości wniesionej przez stronę pozwaną apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z 21 września 2021 r. Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał, że w skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. 3 Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazano oczywistą zasadność skargi kasacyjnej. Przewidziana w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z jej treści, bez potrzeby głębszej analizy oraz szczegółowych rozważań, wynika, że przytoczone podstawy kasacyjne uzasadniają uwzględnienie skargi. W wypadku, gdy strona skarżąca twierdzi, że jej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, powinna przedstawić argumentacje prawną, wyjaśniającą w czym ta oczywistość się wyraża oraz uzasadnić to twierdzenie. Powinna w związku z tym wykazać kwalifikowaną postać naruszenia prawa materialnego i procesowego, polegającą na jego oczywistości prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; 14 lipca 2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 75; 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06). Przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (por. postanowienie SN z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15). Oceniając wynikającą z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłankę oczywistej zasadności skargi kasacyjnej należy dostrzec, że ma ona charakter wyjątkowy. W konsekwencji, w judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się, że oczywista zasadność skargi powinna dać się stwierdzić „na pierwszy rzut oka”, bez zbytniego wgłębiania się w sprawę (zob. postanowienie SN z 2 sierpnia 2007 r., III UK 45/07). Skarga kasacyjna nie spełnia powyższego kryterium. Skarżący nie wskazał konkretnych argumentów umożliwiających przyjęcie, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Poprzestał na powtórzeniu przedstawieniu innej oceny prawnej niż ta przyjęta przez sąd II instancji. Chodzi głównie o kwestionowanie oceny dokonanej przez Sąd II instancji, iż pozwana nie zalegała z zapłatą na rzecz powoda, a mimo to powód zaprzestał realizacji swojego świadczenia, chociaż wtedy nie wystąpiły okoliczności uprawniające go do wstrzymania prac do czasu uregulowania wymaganej należności. Ogólne sformułowanie zarzutu naruszenia zasady ekwiwalentności świadczeń bez szczegółowej argumentacji prawnej nie spełnia kryteriów należytego sporządzenia uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi 4 kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący sam zauważa, iż ma świadomość, że, jak stanowi art. 39813 § 2 k.p.c., w postępowaniu kasacyjnym nie jest dopuszczalne powołanie nowych faktów i dowodów, a Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 4§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy