IV CSK 189/15
WyrokIzba Cywilna2015-10-08
Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, która powołuje się na przesłankę oczywistej zasadności (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), musi zawierać odrębny wywód prawny wykazujący kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa, czy wystarczy ogólna ocena sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy podkreślił, że powołanie się na przesłankę oczywistej zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) wymaga przedstawienia odrębnego wywodu prawnego, który wykaże kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającą na jego oczywistości. Samo przedstawienie ogólnej oceny sprawy lub zarzut naruszenia przepisu nie jest wystarczające do przyjęcia skargi do rozpoznania.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w O. dotyczącego podziału majątku wspólnego. W skardze powołała się na przesłankę oczywistej zasadności, argumentując, że nie została zrealizowana funkcja rozpoznawcza i kontrolna sądu w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 3600 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV CSK 189/15 POSTANOWIENIE Dnia 8 października 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z wniosku A. S. przy uczestnictwie M. S. o podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 października 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 10 grudnia 2014 r., 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
2 UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia o charakterze nadzwyczajnym. Ma przede wszystkim na celu - w interesie publicznym - ujednolicenie orzecznictwa sądów powszechnych, rozstrzyganie sporów precedensowych oraz o istotnym znaczeniu dla rozwoju prawa i judykatury sądowej. W związku z tym jednym z koniecznych elementów skargi kasacyjnej jest wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oraz jego uzasadnienie, w którym skarżący powinien wskazać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. i związku z tym istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy. Określone w art. 3984 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący w odrębnym wywodzie wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. W skardze kasacyjnej od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 10 grudnia 2014 r. skarżąca A. S. powołała się na przesłankę, o której mowa w 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Podniosła, że skarga kasacyjna jest oczywiście zasadna ponieważ w toku postępowania apelacyjnego i podejmowanych czynności decyzyjnych związanych z wydaniem zaskarżanego orzeczenia nie została zrealizowana funkcja rozpoznawcza i kontrolna sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że powołanie się przez podmiot wnoszący skargę kasacyjną na przesłankę zawartą w art. 3989
3 § 1 pkt 4 k.p.c. zobowiązuje do przedstawienia odrębnego wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły, czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich znaczenia, co daje podstawy do uznania skargi za oczywiście uzasadnioną (tak np. Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 16 września 2003 r., IV CZ 100/03, niepubl.; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06, niepubl; z dnia 10 sierpnia 2006 r., V CSK 204/06, niepubl.; z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07, niepubl.; z dnia 20 czerwca 2007 r. II CSK 184/07, niepubl.; z dnia 9 stycznia 2008 r., III PK 70/07, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07, niepubl.; z dnia 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, niepubl.; z dnia 26 lutego 2008 r., II UK 317/07, niepubl.; z dnia z 3 kwietnia 2008 r., II PK 352/07, niepubl.; z dnia 9 maja 2008 r., II PK 11/08, niepubl.; z dnia 21 maja 2008 r., I UK 11/08, niepubl. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08, niepubl.). W judykaturze podkreśla się, iż przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (postanowienia: Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 Nr 13, poz. 230, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl., z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08, niepubl. i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08, niepubl.). Analiza skargi kasacyjnej wskazuje, że skarżąca nie wykazała wystąpienia tak rozumianej oczywistej zasadności skargi. Ograniczyła się bowiem jedynie do przedstawienia własnej, bardzo ogólnej oceny sprawy. Nie sprecyzowała bliżej, w tym miejscu skargi kasacyjnej, na czym polegały uchybienia w zakresie realizacji funkcji rozpoznawczej i kontrolnej sądu. Tego wymagania nie może zastąpić uzasadnienie podstaw skargi kasacyjnej.
4 Z tych względów uznając, że nie zostały spełnione przesłanki przejęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. postanowił jak wyżej. Sąd Najwyższy o kosztach postępowania kasacyjnego orzekł jak w pkt 2 sentencji na podstawie art. 99 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1, art. 391 § 1 i 39821 k.p.c. oraz § 6 pkt 7, § 7 ust. 1 pkt 10 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (jedn. tekst: Dz. U. 2013 r., poz. 490). eb
Powiązane orzeczenia
- II CSK 774/17 2018-05-10Czy skarga kasacyjna zawierająca uzasadnienie oparte wyłącznie na przesłance oczywistej zasadności z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, jeśli nie wykazano kwalifikowanej p…
- II CSK 744/17 2018-04-19Czy skarga kasacyjna złożona na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (oczywista zasadność) wymaga przedstawienia wywodu prawnego zmierzającego do wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego l…
- II USK 100/21 2021-03-16Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. w sytuacji, gdy skarżący jedynie neguje stanowisko sądu drugiej instancji, nie przedstawiając argumentacji wykazującej walor oczywi…
- III CSK 144/19 2020-01-14Czy skarga kasacyjna, której uzasadnienie opiera się na przesłance oczywistej zasadności, spełnia wymogi formalne, jeśli skarżący nie przedstawił wywodu prawnego wykazującego kwalifikowaną postać naruszenia przepisów pra…
- V CSK 150/16 2016-10-12Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania na podstawie art. 398(9) § 1 pkt 4 k.p.c. ze względu na oczywistą zasadność?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989art. 3989 § 1art. 13 § 2 KPCart. 99 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1§ 1§ 2§ 1 pkt 4§ 6 pkt 7
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy