III ARN 45/88
WyrokSąd Najwyższy1988-12-14
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wartość rynkowa nieruchomości, prawidłowo podana przez strony, stanowi podstawę wymiaru opłaty skarbowej, czy też w przypadku rozbieżności z wartością rynkową należy sięgać do przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że prawidłowo podana przez strony wartość rynkowa nieruchomości stanowi podstawę wymiaru opłaty skarbowej, zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o opłacie skarbowej. Odmówił możliwości stosowania odmiennych zasad ustalania podstawy opodatkowania, które wynikałyby z odesłania do przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, wskazując na brak uzasadnienia prawnego i społecznego dla takiej dyferencjacji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Ministra Finansów odmawiającą zmiany lub uchylenia decyzji oraz odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok, który został zaskarżony rewizją nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości. Kluczowe było ustalenie podstawy wymiaru opłaty skarbowej od czynności cywilnoprawnych dotyczących nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego i oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) na decyzję Ministra Finansów (...) w przedmiocie odmowy zmiany lub uchylenia decyzji oraz odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lutego 1988 r. III SA 1061-1062/87uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę.Uzasadnienie faktycznePogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego prowadziłby w konsekwencji do niczym nieuzasadnionej dyferencjacji w zakresie ustalenia podstawy wymiaru opłaty skarbowej.Jeśli bowiem strony prawidłowo podały wartość rynkową nieruchomości będącej przedmiotem czynności cywilnoprawnej, to właśnie ta wartość, jako pewna kategoria zobiektywizowana, stanowiłaby podstawę wymiaru opłaty skarbowej, zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o opłacie skarbowej.Jeżeli by zaś stony zgłosiły wartość znacznie odbiegającą od wartości rynkowej, to wówczas - zgodnie z tezą Naczelnego Sądu Administracyjnego - należałoby sięgnąć poprzez odesłanie zawarte w art. 9 ust. 2 ustawy o opłacie skarbowej, do przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, w szczególności zaś do art. 7 ust. 1, w którym - dla potrzeb podatku od spadków i darowizn, określono odmienny sposób ustalenia podstawy opodatkowania/. Podstawę tę oblicza się bowiem w ten sposób, że od wartości nabytych rzeczy i praw majątkowych odlicza się długi i ciężary.Takie rozumowanie nie jest możliwe do przyjęcia zarówno z prawnego jak i społecznego punktu widzenia.
Powiązane orzeczenia
- III ARN 36/89 1990-01-24Czy przy ustalaniu podstawy wymiaru opłaty skarbowej od wartości rzeczy lub praw będących przedmiotem czynności cywilnoprawnej odlicza się wartość nakładów poczynionych przez nabywcę przed dokonaniem czynności cywilnopra…
- II AZP 1/89 1989-03-14Czy organ podatkowy, wymierzając opłatę skarbową od nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego na podstawie orzeczenia sądu o dziale spadku, jest związany wartością tego prawa ustaloną przez sąd,…
- II CSKP 1033/23 2024-09-20Czy wartość nieruchomości gruntowej, stanowiąca podstawę ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, powinna uwzględniać zabudowę (np. podziemne zbiorniki, sieci infrastruktury przesyłowej) lub cel oddania…
- I CSK 2816/24 2026-06-30Czy w przypadku szacowania wartości rynkowej nieruchomości na potrzeby aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, znaczenie powinien mieć cel oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste, czy określon…
- III RN 3/01 2002-02-20Czy kompetencje organów podatkowych do określenia wysokości zaległości z tytułu opłaty skarbowej od czynności cywilnoprawnych i naliczenia odsetek wynikają wprost z ustawy, czy też z rozporządzenia wykonawczego?
Powołane przepisy
art. 9 ust. 1art. 9 ust. 2art. 7 ust. 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.