I CSK 1130/22

Sygn. akt I CSK 1130/22 POSTANOWIENIE Dnia 9 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Leszek Bosek w sprawie z powództwa U. W., Ł. W. i B. W. przeciwko Gminie Tłuszcz o zadośćuczynienie i odszkodowanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 listopada 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2020 r., sygn. akt VI ACa 284/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. nie obciąża powodów kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE U. W. wniosła o zasądzenie od Gminy Tłuszcz kwoty 72 225 zł tytułem odszkodowania wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, a także kwoty 150 000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie jej dóbr osobistych w postaci godności, czci, zdrowia, nietykalności mieszkania, obniżenia oceny własnej wartości, prawa do odpoczynku wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. B. W. i Ł. W. wnieśli o zasądzenie od Gminy Tłuszcz kwoty po 100 000 zł tytułem zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Wyrokiem z 28 listopada 2018 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie zasądził od Gminy Tłuszcz na rzecz U. W. kwotę 14 000 zł tytułem odszkodowania, z ustawowymi odsetkami od 13 grudnia 2012 r. do 31 grudnia 2 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty; zasądził od Gminy Tłuszcz na rzecz U. W. kwotę 20 000 zł tytułem zadośćuczynienia, z ustawowymi odsetkami od 13 grudnia 2012 r. do 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty (pkt I); zasądził od Gminy Tłuszcz na rzecz Ł. W. kwotę 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia, z ustawowymi odsetkami od 13 grudnia 2012 r. do 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty (pkt II); zasądził od Gminy Tłuszcz na rzecz B. W. kwotę 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia, z ustawowymi odsetkami od 13 grudnia 2012 r. do 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty (pkt III); w pozostałym zakresie oddalił powództwo (pkt IV) i rozstrzygnął o kosztach procesu (pkt V i VI). Wyrokiem z 25 listopada 2020 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie, po rozpoznaniu apelacji obu stron, oddalił obie apelacje (pkt I) oraz rozstrzygnął o kosztach postępowania odwoławczego (pkt II). Od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wywiodła strona powodowa, zaskarżając go w części. Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołała się na wystąpienie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) oraz oczywistą zasadność skargi (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy skarżącego, a zarazem doniosłe dla systemu prawa i nowe – w znaczeniu nierozwiązane dotąd w orzecznictwie. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz szczegółowego uzasadnienia (por. postanowienia SN z: 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; 26 września 2005 r., II PK 98/05; 10 stycznia 2019 r., I UK 503/17; 10 maja 2019 r., I CSK 627/18; 30 listopada 2020 r., IV CSK 363/20). Istotne zagadnienie prawne musi mieć charakter rzeczywisty, generalny i abstrakcyjny (por. postanowienia SN 3 z: 16 września 2002 r., I PKN 691/01; 11 września 2014 r., III SK 22/11). Nie może być jednocześnie zagadnieniem pozornym, którego wyjaśnienie nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy w ustalonym stanie faktycznym (por. postanowienie SN z 26 września 2005 r., II PK 98/05). Skarżący nie wykazał przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Sformułowane przez skarżących zagadnienie dotyczy przeciętnej stopy życiowej społeczeństwa, jako kryterium decydującego o wysokości zadośćuczynienia. Tak sformułowane zagadnienie, nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Natomiast wywody leżące u podstaw wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania stanowią polemikę z prawidłowymi wnioskami Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Z motywów zaskarżonego wyroku w sposób jednoznaczny wynika, że Sąd II instancji wziął pod uwagę stopień nasilenia krzywdy powodów, mając na uwadze funkcję kompensacyjną zadośćuczynienia. W konsekwencji przyjął, że przyznane kwoty pieniężne z tytułu zadośćuczynienia stanowią wyważony ekwiwalent poniesionej przez powodów szkody niemajątkowej. Nie można również uwzględnić wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, opartego na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. W realiach sprawy nie ma żadnego powodu do stwierdzenia niewłaściwego zastosowania art. 448 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i art. 24 § 1 k.c., błędnej wykładni art. 448 k.c. w zw. z art. 23 k.c. i art. 24 § 1 k.c. lub niewłaściwego zastosowania art. 362 k.c. w zw. z art. 361 k.c. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania sprzeczności zaskarżonego orzeczenia z przepisami prawa, których wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości albo jego wydania w wyniku oczywiście błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej mam miejsce, gdy zarzucane uchybienia dotyczą kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, które są widoczne prima facie, bez konieczności głębszej analizy. Nie każde naruszenie – nawet oczywiste – przepisów prawa, na które powołuje się skarżący, 4 stanowi podstawę zasługującą na uwzględnienie, ponieważ przesłanka ta dotyczy tylko takich uchybień, które miały wpływ na wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (por. min.: postanowienia Sądu Najwyższego z: 15 kwietnia 2021 r., IV CSK 617/20; 23 czerwca 2017 r., II CSK 41/17; 1 marca 2013 r., I CSK 491/12; 21 lutego 2008 r., II UK 307/07; 8 marca 2002 r., I PKN 341/01). W ocenie Sądu Najwyższego, skarżący w żaden sposób nie wykazali kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, których wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości. Wysokość zadośćuczynienia zależy w każdej sprawie od konkretnych okoliczności faktycznych i ma charakter ocenny. Sąd Najwyższy jako sąd kasacyjny może zakwestionować ocenę sądu meriti co do prawidłowości wykładni i stosowania prawa tylko wtedy, gdy przyznane zadośćuczynienie jest symboliczne – nieproporcjonalne do wyrządzonej krzywdy lub sąd dopuścił się oczywistego naruszenia zasad ustalania wysokości zadośćuczynienia (por. wyrok SN z 21 września 2022 r., I NSNc 75/21) Wywód skarżących nie pozwalał przyjąć, że skarga kasacyjna, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jest oczywiście uzasadniona. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji oraz na podstawie art. 108 § 1 i art. 102 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. rozstrzygnął o kosztach postępowania kasacyjnego. [as]