III KRS 6/09

Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych2009-07-15

Skład orzekający: Kazimierz Jaśkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres pełnienia służby na stanowisku prokuratora podlega zaliczeniu do 15-letniego okresu służby na stanowisku sędziego, wymaganego do awansu na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego na podstawie art. 64a ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że okres pełnienia służby na stanowisku prokuratora nie podlega zaliczeniu do 15-letniego okresu służby na stanowisku sędziego, wymaganego do awansu na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego. Kluczowe jest formalne wykonywanie zawodu sędziego od momentu powołania na to stanowisko, a umiejętności wymagane na stanowisku prokuratora są odmienne od umiejętności sędziego.
Stan faktyczny
Włodzimierz P. złożył wniosek o powołanie do pełnienia urzędu sędziego sądu apelacyjnego, powołując się na art. 64a ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Krajowa Rada Sądownictwa odmówiła przedstawienia jego kandydatury, wskazując na brak wymaganego 15-letniego stażu sędziowskiego. Skarżący podniósł, że do stażu tego powinien zostać zaliczony 3-letni okres pełnienia służby na stanowisku prokuratora.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił odwołanie Włodzimierza P. od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa w przedmiocie nieprzedstawienia wniosku o powołanie do pełnienia urzędu sędziego Sądu Apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wyrok z dnia 15 lipca 2009 r. III KRS 6/09 Do okresu pełnienia służby na stanowisku sędziego sądu okręgowego, wymaganego do uzyskania awansu na mocy art. 64a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) nie zaliczało się okresów wykonywania innych zawodów prawniczych. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Małgorzata Gersdorf (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2009 r. sprawy z odwołania Włodzimierza P. od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa [...] z dnia 20 października 2008 r., w przedmiocie nieprzedstawienia wniosku o powołanie do peł-nienia urzędu sędziego Sądu Apelacyjnego w Sądzie Okręgowym w L. o d d a l i ł odwołanie. U z a s a d n i e n i e Skarżący Włodzimierz P. złożył wniosek o powołanie do pełnienia urzędu sę-dziego sądu apelacyjnego w sądzie okręgowym na podstawie art. 64a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98 poz. 1070 ze zm.). Rozpatrując wniosek Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą [...] z dnia 20 paź-dziernika 2008 r. odmówiła przedstawienia kandydatury skarżącego do awansu na sędziego sądu apelacyjnego. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący nie dysponuje stażem wymaganym w rozumieniu art. 64a u.s.p. Na stanowisko sędziego powołany został bowiem z dniu 26 czerwca 1996 r., a zatem do dnia złożenia wniosku nie osią-gnął wymaganego 15-letniego okresu pełnienia służby. Odwołaniem z dnia 19 stycznia 2009 r. skarżący zaskarżył przedmiotową uchwałę zarzucając naruszenie art. 64a u.s.p. przez jego błędną wykładnię. Skarżą-cy podniósł, że do okresu uprawniającego do awansu nie zaliczono mu 3-letniej 2 służby na stanowisku prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w W. Podniósł, że skoro okres ten zaliczono mu przy wyliczaniu wynagrodzenia za pracę, nie ma podstaw do pozbawienia go awansu zawodowego traktując ten czas inaczej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Odwołanie jest niezasadne. W ocenie Sądu Najwyższego regulacja art. 64a u.s.p. umożliwia awans zawodowy na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego jedy-nie po 15-letnim okresie służby na stanowisku sędziego, do którego to okresu nie podlegają zaliczeniu okresy równoważne, np. w postaci okresu pełnienia funkcji pro-kuratora. Pojęcie „pełnić służbę” wyraźnie akcentuje formalny element w postaci re-alnego wykonywania zawodu sędziego od momentu powołania na to stanowisko. Awans zawodowy (poziomy czy pionowy) stanowi formę, w której doceniony zostaje okres sprawowania funkcji sędziego i prezentowanych w tym czasie umiejętności. Do tego okresu ustawodawca nie zalicza żadnych okresów wykonywania innych zawo-dów prawniczych. Stąd okres wykonywania zawodu prokuratora nie podlega zalicze-niu do okresu 15-letniej służby na stanowisku sędziego. Jest to o tyle uzasadnione, że umiejętności wymagane na stanowisku prokuratora, nawet prokuratury apelacyj-nej, to umiejętności odmienne od umiejętności sędziego. Ich posiadanie nie może stanowić podstawy awansu zawodowego sędziego. Dodatkowo należy podnieść, że z pełnieniem funkcji sędziego i tylko z tą funk-cją związane są kary dyscyplinarne, wytknięcia uchybienia lub zwrócenia uwagi, o których mowa w powołanym art. 64a u.s.p. Zgodnie z tym przepisem na stanowisko sędziego sądu apelacyjnego w sądzie okręgowym może być powołany sędzia sądu okręgowego, który pełnił służbę na zajmowanym stanowisku co najmniej piętnaście lat i po osiągnięciu drugiej stawki awansowej wynagrodzenia zasadniczego nie był ukarany karą dyscyplinarną, ani nie otrzymał wytknięcia uchybienia, o którym mowa w art. 40 u.s.p., ani nie miał zwróconej uwagi w trybie określonym w art. 37 § 4 u.s.p. A zatem w całym okresie stażu sędziowskiego wymaganego do awansu wobec sę-dziego nie może być stosowany żaden z tych środków, aby nie utracił on prawa do awansu. Dopuszczenie zaliczania innych okresów do czasu pełnienia służby na sta-nowisku sędziego, którym ma legitymować się sędzia, oznaczałoby nierówne trakto-wanie. Niektórzy kandydaci musieliby bowiem reprezentować się dłuższym okresem nienagannej służby (pełniąc tylko służbę na stanowisku sędziego), podczas gdy inni kandydaci - korzystając z zaliczenia okresu równoważnego - mogliby do awansu peł- 3 nić służbę przez krótszy okres czasu, nie narażając się przy tym w równym stopniu na zastosowanie jednego z wyżej wymienionych środków. Nie jest także uprawnione ad casum posługiwanie się porównaniem do regu-lacji wynagrodzenia sędziów. Ustawodawca posługuje się bowiem w obu przypad-kach (regulacje wynagrodzenia - art. 91a u.s.p., awans poziomy - art. 64a u.s.p.) od-mienną terminologią. Na potrzeby wynagrodzenia za pracę mówi się o doliczaniu określonego czasu do okresu pracy na stanowisku sędziego (np. § 4 tego przepisu). Natomiast dla potrzeb awansowych ustawodawca w art. 63a u.s.p. posługuje się po-jęciem „pełnił służbę na danym stanowisku”. Nie sposób zatem automatycznie zrów-nywać obu tych konstrukcji prawnych, których ratio jest jednak odmienne. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 64aart. 40art. 37 § 4art. 91aart. 63a§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 12.07.2026. · PDF źródłowy