II UZ 66/13

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2014-01-29

Skład orzekający: Roman Kuczyński, Małgorzata Gersdorf, Zbigniew Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, nawet jeśli połączono do wspólnego rozpoznania sprawy dotyczące zaległości składkowych płatnika za poszczególnych pracowników?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że połączenie kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub rozstrzygnięcia, na podstawie art. 219 k.p.c., jest jedynie zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do powstania jednej nowej sprawy i nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności. W konsekwencji, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z tych spraw, a nie suma wartości wszystkich połączonych spraw. Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z tych spraw jest niższa niż 10.000 zł.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego dotyczącego ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne dla kilku pracowników. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z odrębnych spraw była niższa niż 10.000 zł, co zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. czyni skargę niedopuszczalną. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, argumentując, że Sąd Apelacyjny błędnie przyjął wartość przedmiotu zaskarżenia i niezasadnie odrzucił skargę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając niedopuszczalność skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UZ 66/13 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Kuczyński (przewodniczący) SSN Małgorzata Gersdorf (sprawozdawca) SSN Zbigniew Myszka w sprawie z wniosku […] A. […] spółki z o.o. w W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w W. z udziałem zainteresowanych: D. D., T. M., W. M., P. S., A. T., M. Z. o ustalenie podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 29 stycznia 2014 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt III AUa […], oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. III AUa […] Sąd Apelacyjny w […], Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, odrzucił skargę kasacyjną […] „A. […]”, Spółki z o.o. w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 27 czerwca 2012 r. Rozstrzygnięcie to poprzedziło wezwanie skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej przez wskazanie wartości przedmiotu zaskarżenia, przy uwzględnieniu wysokości należnych składek obliczonej od przychodów każdego z ubezpieczonych, zainteresowanych D. D., T. M., W. M., P. S., A. T. i M. Z., w każdej odrębnie wydanej i zaskarżonej decyzji, 2 bez sumowania tych wartości (art. 21 k.p.c.). Wezwany podał, że wartość przedmiotu zaskarżenia ustalona w sposób wskazany przez Sąd wynosi w sprawie wymienionych zainteresowanych odpowiednio 1.541 zł, 3.553 zł, 1.330 zł, 2.199 zł, 1.767 zł oraz 2.637 zł. W ocenie Sądu Apelacyjnego wartość przedmiotu zaskarżenia należało liczyć odrębnie dla każdego ubezpieczonego. Ponieważ w każdym przypadku była ona niższa niż 10.000 zł, skarga kasacyjna – stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c. nie przysługuje. W zażaleniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania – art. 21 k.p.c. w związku z art. 39821 § 2 k.p.c. przez ich niezastosowanie i błędne przyjęcie wartości przedmiotu zaskarżenia w kwotach podanych na wezwanie Sądu oraz niezasadne odrzucenie skargi kasacyjnej z naruszeniem art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c. przez przyjęcie, że zainteresowani - pracownicy powoda - występują w sprawie jako współuczestnicy formalni. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w […] w celu nadania biegu skardze. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Spór w sprawie objętej zażaleniem dotyczy ustalenia wysokości podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zainteresowanych zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) i nie obejmuje kwestii, w których skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Stosownie do art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł. Wyrokiem, od którego została wniesiona skarga kasacyjna, Sąd Apelacyjny rozpoznał apelację od wyroku Sądu Okręgowego wydanego wskutek odwołania płatnika w przedmiocie wysokości składek należnych z tytułu zatrudnienia zainteresowanych. Płatnik - […] „A. […]”, Spółka z o.o. - został zobowiązany do zapłaty składek w kwotach wynikających z decyzji wydanych osobno wobec każdego z tych pracowników i wniósł oddzielne odwołania od każdej decyzji. 3 W tym stanie rzeczy wartość przedmiotu sporu wyznaczały przypisane w decyzjach kwoty do zapłaty. Wartość ta utrzymała się w zakresie rozstrzygnięcia sądowego; sąd rozstrzygał sprawy, łącząc je do wspólnego rozpoznania. Sąd Najwyższy przyjmował, że możliwe jest objęcie jednym wyrokiem wielu decyzji ustalających płatnikowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne zatrudnionych pracowników (por. postanowienie z dnia 17 kwietnia 2009 r., II UZ 12/09), jednak bez wpływu na wartość przedmiotu sporu. Połączenie - na podstawie art. 219 k.p.c. - kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia jest zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do powstania jednej nowej sprawy i nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności oraz nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami. W konsekwencji o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia w każdej z tych spraw (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2013 r., II CSK 105/13, z dnia 3 lutego 2012 r., I CZ 164/11, z dnia 21 kwietnia 2011 r., z dnia 2 lipca 2009 r., III PZ 5/09), w których ubezpieczeni pracownicy są zainteresowanymi w rozumieniu art. 47711 k.p.c. Inna byłaby wartość przedmiotu sporu tylko wówczas, gdyby jego przedmiotem była decyzja ustalająca łączne zobowiązanie płatnika jako zobowiązanego z wielu tytułów ubezpieczenia względem każdego pracownika. Sąd Najwyższy nie wykluczył, a nawet postulował wydanie takiej decyzji (por. postanowienie z dnia 11 maja 2012 r., I UZ 17/12, OSNP 2013 nr 11-12, poz. 141). Należy jednak mieć na względzie konieczność równoczesnego wydania decyzji zakreślających przedmiot zobowiązania częścią składki ubezpieczeniowej każdego z ubezpieczonych (art. 16 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) i jego osobny tytuł ich zaskarżenia przez każdego z pracowników. W przeważającej liczbie orzeczeń Sąd Najwyższy uznał za niedopuszczalne skargi kasacyjne w sprawach, których wartość zaskarżenia wynikała z łączenia w postępowaniu sądowym spraw dotyczących zaległości składkowych płatnika za poszczególnych pracowników (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r., I UZ 11/10, I UZ 8/10, I UZ 12/10, I UZ 13/10; z dnia 18 maja 4 2010 r., I UZ 29/10 i z dnia 20 września 2010 r., I UZ 116/10; z dnia 22 lipca 2009 r., niepublikowane oraz z dnia 26 czerwca 2012 r., II UK 290/11). Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 21 KPCart. 3982 § 1 KPCart. 39821 § 2 KPCart. 72 § 1 pkt 2 KPCart. 19 ust. 1art. 219 KPCart. 47711 KPCart. 16 ust. 1§ 1§ 2§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 26.07.2026. · PDF źródłowy