V KK 274/15

WyrokIzba Karna2015-09-03

Skład orzekający: Henryk Gradzik, Małgorzata Gierszon, Jacek Sobczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu nakazowym można orzec karę pozbawienia wolności, jeśli przepis art. 502 § 1 k.p.k. jej nie przewiduje?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 502 § 1 k.p.k. w ogóle nie przewiduje możliwości orzeczenia kary pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym. Dopuszczalne jest orzeczenie w tym postępowaniu wyłącznie kar łagodniejszych, tj. kary ograniczenia wolności lub grzywny, ze stosownym ograniczeniem jej wysokości. Wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności, nieprzewidzianej w tym trybie postępowania, naruszało w rażący sposób przepis art. 502 § 1 k.p.k. i wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w P. zarzucił Ł. J. nabycie pochodzących z przestępstwa części samochodowych. Do aktu oskarżenia załączono wniosek o wydanie wyroku skazującego bez rozprawy. Sąd Rejonowy nie uwzględnił wniosku i wydał wyrok nakazowy, w którym orzekł karę 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Wyrok uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie art. 502 § 1 k.p.k. poprzez orzeczenie kary pozbawienia wolności w postępowaniu nakazowym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KK 274/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Gradzik (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon SSN Jacek Sobczak Protokolant Katarzyna Wełpa w sprawie Ł. J. skazanego z art. 291 § 1k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 3 września 2015 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść Ł. J. od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 19 maja 2015 r. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Prokurator Rejonowy w P. zarzucił Ł. J. w akcie oskarżenia, że w dniu 10 lutego 2015 r. w M. nabył pochodzące z przestępstwa dwa zderzaki oraz części samochodowe o łącznej wartości 1500 zł, pochodzące z przestępstwa kradzieży samochodu osobowego marki Nissan Patrol, tj. popełnienie przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. Do aktu oskarżenia, na podstawie art. 335 k.p.k. załączony został wniosek 2 o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie wobec oskarżonego uzgodnionych kar: 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3 lata oraz grzywny w wymiarze 40 stawek dziennych po 20 zł. Postanowieniem z 13 maja 2015 r. Sąd Rejonowy nie uwzględnił wniosku Prokuratora i skierował sprawę do rozpoznania na rozprawie. W dniu 19 maja 2015 r. Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, w którym: 1. uznał oskarżonego za winnego popełnienia zarzuconego mu przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. i na podstawie tego przepisu wymierzył mu kary 4 miesięcy pozbawienia wolności i grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 20 zł; 2. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności na 3 lata; 3. zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu w kwocie 350 zł, w tym opłatę w wysokości 280 zł. Wyrok ten bez zaskarżenia przez żadną ze stron uprawomocnił się w dniu 23 czerwca 2015 r. Prokurator Generalny, na podstawie art. 521 k.p.k., wniósł kasację na korzyść Ł. J. Zarzucił prawomocnemu wyrokowi rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 502 § 1 k.p.k., polegające na rozpoznaniu sprawy o czyn z art. 291 § 1 k.k. w postępowaniu nakazowym i orzeczeniu wobec oskarżonego kary 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na 3 lata, podczas gdy wyrokiem nakazowym można orzec wyłącznie karę ograniczenia wolności lub grzywny w wysokości do 100 stawek dziennych albo do 200 tys. zł. W konkluzji skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Po zapoznaniu się ze stanem sprawy Sąd Najwyższy uznał, że kasacja wniesiona na korzyść oskarżonego jest oczywiście zasadna i jako taka powinna być uwzględniona w całości na posiedzeniu bez udziału stron. Istotnie, przepis art. 502 k.p.k., w którym określa się jakie kary można orzec wobec oskarżonego w postępowaniu nakazowym, w ogóle nie przewiduje wymierzenia kary pozbawienia 3 wolności. Dopuszczalne jest orzeczenie w tym postępowaniu wyłącznie kar łagodniejszego rodzaju, tj. ograniczenia wolności lub grzywny, ze stosownym ograniczeniem jej wysokości. Wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności, nie przewidzianej w tym trybie postępowania, naruszało w rażący sposób przepis art. 502 § 1 k.p.k. i wywarło istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Przesądza to o uznaniu zarzutu kasacji za zasadny, a w konsekwencji o uwzględnieniu wniosku o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W ponownym rozpoznaniu sprawy, jeśli dojdzie do niego w postępowaniu nakazowym, Sąd Rejonowy, winien orzekać w przedmiocie kar w granicach zakreślonych przepisem art. 502 § 1 k.p.k. O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 638 k.p.k.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 291 § 1art. 535 § 5 KPKart. 291 § 1 KKart. 335 KPKart. 69 § 1art. 521 KPKart. 502 § 1 KPKart. 502 KPKart. 638 KPK§ 1§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy