III CZ 22/09
PostanowienieIzba Cywilna2009-06-25
Skład orzekający: Gerard Bieniek, Józef Frąckowiak, Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie braku należytej reprezentacji, została wniesiona w terminie, jeśli pierwsza skarga o wznowienie postępowania oparta na innych podstawach została wniesiona w dniu, w którym strona dowiedziała się o wyroku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że w przypadku skargi o wznowienie postępowania opartej na podstawie braku należytej reprezentacji, termin trzymiesięczny do jej wniesienia, zgodnie z art. 407 § 1 k.p.c., liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyroku. Niezależnie od tego, czy poprzednia skarga o wznowienie postępowania była oparta na innych podstawach, fakt wniesienia jej w określonym dniu oznacza, że strona najpóźniej wtedy dowiedziała się o wyroku, a tym samym termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania z powodu braku należytej reprezentacji nie został zachowany.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że nie zachodzą przesłanki z art. 403 § 2 k.p.c. (wykrycie nowych okoliczności) ani z art. 401 pkt 2 k.p.c. (brak należytej reprezentacji). W odniesieniu do drugiej podstawy, Sąd Okręgowy wskazał na przekroczenie trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi, liczonego od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o wyroku (najpóźniej 9 czerwca 2004 r., kiedy wniosła pierwszą skargę o wznowienie postępowania). Skarżąca wniosła zażalenie, kwestionując naruszenie art. 410 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, że skarga została wniesiona po terminie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie skarżącej M. K. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 14 października 2008 r. Przyznano radcy prawnemu J. W. wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 22/09 POSTANOWIENIE Dnia 25 czerwca 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Gerard Bieniek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Iwona Koper w sprawie ze skargi M. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 31 stycznia 2003 roku w sprawie […] z wniosku J. G. przy uczestnictwie J. Ż. I innych, o zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 czerwca 2009 r., zażalenia skarżącej M. K. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 14 października 2008 r., oddala zażalenie i przyznaje radcy prawnemu J. W. od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy) kwotę 500 zł z 22 % podatkiem VAT tytułem wynagrodzenia nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Uzasadnienie
2 Postanowieniem z dnia 14.10.2008 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem tego Sądu z 31.01.2003 r. II Ca 691/02, wniesioną przez wnioskodawczynię M. K. W uzasadnieniu wskazano, że nie zachodzi ustawowa podstawa wznowienia w art. 403 § 2 k.p.c. w postaci wykrycia takich okoliczności faktycznych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W szczególności podniesiono, że okoliczność nabycia nieruchomości będącej przedmiotem zasiedzenia od żony J. R., a nie – jak przyjął Sąd – od M. S., była znana wnoszącej skargę o wznowienie, gdyż okoliczność ta była przez nią powoływana w postępowaniu w sprawie I Ns 1194/97 (k. 302 akt tej sprawy). Tym samym nie występuje ustawowa podstawa wznowienia z art. 403 § 2 k.p.c. W odniesieniu do podstawy wznowienia z art. 401 pkt 2 k.p.c. w postaci braku należytej reprezentacji, Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 407 § 1 k.p.c. termin 3 miesięcy do wniesienia skargi, liczy się od dnia, w którym o wyniku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Wnosząca skargę nie zachowała tego terminu, skoro o treści orzeczeń zapadłych w sprawie I Ns 1194/97 i II Ca 691/01, skarżąca dowiedziała się nie później niż 9.06.2004 r., kiedy wniosła pierwszą skargę o wznowienie postępowania. Wnosząca skargę zaskarżyła to postanowienie zażaleniem zarzucając naruszenie art. 410 § 1 k.p.c. domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest uzasadnione. W szczególności nie można podzielić zarzutu naruszenia art. 410 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, iż skargę wniesiono po upływie przypisanego terminu, gdy chodzi o podstawę wznowienia wskazaną w art. 401 pkt 2 k.p.c. Skarżąca kwestionuje, że o tej podstawie wznowienia dowiedziała się nie później niż 9.06.2004 r., kiedy wniosła pierwszą skargę o wznowienie postępowania. Twierdzi, że istotnie w tej dacie wniosła po raz pierwszy skargę o wznowienie postępowania, ale była ona oparta na innych podstawach i nie miała świadomości, że nie była należycie reprezentowana przez pełnomocnika. W związku z tymi twierdzeniami należy zauważyć, że w świetle
3 art. 407 § 1 k.p.c. są to okoliczności, które nie są istotne. Art. 407 § 1 k.p.c. jednoznacznie stanowi, że gdy podstawą wznowienia jest brak należytej reprezentacji, to 3 miesięczny termin liczy się od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Jeśli więc, co jest bezsporne, pierwszą skargę o wznowienie skarżąca wniosła w dniu 9.06.2004 r., to musiała najpóźniej w tej dacie dowiedzieć się o wyroku. Ta też okoliczność decyduje o początku biegu 3 miesięcznego terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Tego terminu wnosząca skargę nie zachowała. W odniesieniu do podstawy wznowienia w art. 403 § 2 k.p.c. należy zauważyć, że w samym zażaleniu wnosząca skargę przyznaje, że w toku postępowania w przedmiotowej sprawie wskazywała, że działka przy ul. B. […] w K. była pierwotnie własnością J. R., a nie M. S. To jest istotna okoliczność, która znana była wnoszącej skargę, Jeśli więc wnosząca skargę wnioskowała obecnie o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków R. R. i jego matki, to przecież nie wskazała nawet, że z tych dowodów nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Oznacza to, że nie została spełniona przesłanka z art. 403 § 2 k.p.c., warunkująca wznowienie postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 3941 §.3 k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c., orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- V CZ 64/17 2017-10-06Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie braku należytej reprezentacji, wniesiona po upływie terminu, może zostać uwzględniona?
- III CZ 2/16 2016-02-17Czy skarga o wznowienie postępowania, wniesiona po upływie trzymiesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o wyroku przez przedstawiciela ustawowego, jest spóźniona, nawet jeśli podstawą wznowienia jest pozbawienie możn…
- IV CZ 48/14 2014-09-26Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie pozbawienia strony możliwości obrony jej praw lub braku należytej reprezentacji, złożona po upływie terminu liczonego od dnia dowiedzenia się o wyroku, podlega od…
- V CZ 75/17 2017-11-16Czy skarga o wznowienie postępowania wniesiona po upływie trzymiesięcznego terminu od dnia dowiedzenia się o wyroku, mimo obecności strony na jego ogłoszeniu, podlega odrzuceniu?
- IV CZ 59/14 2014-10-09Czy termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, oparty na podstawie pozbawienia strony możności działania lub braku jej należytej reprezentacji, rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyrok…
Powołane przepisy
art. 403 § 2 KPCart. 401 pkt 2 KPCart. 407 § 1 KPCart. 410 § 1 KPCart. 3941art. 39814 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy