III CZ 22/16
PostanowienieIzba Cywilna2016-06-22
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Anna Kozłowska, Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fizyczny brak strony skargi kasacyjnej, która zawierała wniosek kasacyjny i jego podstawy, może stanowić podstawę do odrzucenia skargi jako dotkniętej nieusuwalnym brakiem konstrukcyjnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że fizyczny brak strony skargi kasacyjnej, która zawierała wniosek kasacyjny i jego podstawy, nie stanowi nieusuwalnego braku konstrukcyjnego, jeśli brak ten nie wynika z niezamieszczenia wymaganych elementów treściowych. W takich okolicznościach, sąd powinien wezwać do uzupełnienia braku formalnego, zamiast odrzucać skargę a limine. Niewątpliwości nie można tłumaczyć na niekorzyść skarżącego.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda, uznając ją za dotkniętą nieusuwalnym brakiem konstrukcyjnym z powodu braku wniosków kasacyjnych. Powód w zażaleniu wskazał, że skarga była kompletna i zawierała wymagane elementy, przedkładając jej odpis. Sąd Najwyższy ustalił, że w aktach sprawy brakowało strony drugiej skargi, która zawierała wniosek i podstawy kasacyjne.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego, uznając je za nieprawidłowe.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZ 22/16 POSTANOWIENIE Dnia 22 czerwca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska (sprawozdawca) SSN Barbara Myszka w sprawie z powództwa J. F. przeciwko M. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 czerwca 2016 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 22 lutego 2016 r., uchyla zaskarżone postanowienie pozostawiając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu kończącym.
2 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 22 lutego 2016 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z dnia 21 października 2015 r. wskazując w uzasadnieniu, że skarga dotknięta była nieusuwalnym brakiem konstrukcyjnym, to jest nie zawierała wniosków kasacyjnych (art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c.). W zażaleniu na to postanowienie powód wskazał, że złożona przez niego skarga kasacyjna była kompletna i zawierała również wniosek wymagany treścią art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. i na dowód przedłożył odpis skargi złożonej przez siebie wraz z potwierdzeniem złożenia. Wskazał również, że jeżeli w tym zakresie powstała wątpliwość, nie powinna być ona tłumaczona na niekorzyść skarżącego, ewentualnie powinien zostać wezwany do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna powoda została złożona w dniu 18 stycznia 2016 r., w czasie gdy akta sprawy znajdowały się w Prokuraturze Rejonowej w K. i została wszyta do tych akt po ich zwrocie, w dniu 5 lutego 2016 r., co wynika z zapisku urzędowego z tej daty (tom VII, k. 1382). Ze skargi wynika, że zawiera ona czternaście stron, jednakże do akt sprawy wszyto strony 1 oraz 3-14. Brak jest strony drugiej. Z kolei, jak wynika z odpisu skargi kasacyjnej złożonej przez skarżącego wraz z zażaleniem (k. 1409-1422), strona druga tej skargi (k. 1410) zawiera nie tylko wniosek kasacyjny, o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania, ale nadto zawiera wyszczególnienie podstaw kasacyjnych, którego to braku nie dostrzegł Sąd Apelacyjny. Strony trzecia do szóstej (k. 1411-1414) zawierają uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, a strony od połowy szóstej do trzynastej (k. 1414-1421) - uzasadnienie podstaw kasacyjnych z odwołaniem się do ich numeracji, a ta została zamieszczona (wraz z wyszczególnieniem tych podstaw) na stronie drugiej skargi kasacyjnej.
3 Ogląd złożonego przez skarżącego pisma procesowego jakim jest skarga kasacyjna, a w każdym razie tego pisma, które wszyto do akt sprawy w dniu 5 lutego 2016 r., jego konstrukcji treściowej, układu logicznego jak i graficznego, wskazuje, że brakuje w nim strony drugiej i jest to brak fizyczny, a nie brak wynikający z niezamieszczenia w treści skargi wszystkich wymogów stawianych skardze kasacyjnej w art. 3984 § 1 k.p.c. Tego rodzaju brak fizyczny, podobnie jak np. niedołączenie do skargi kasacyjnej dokumentu pełnomocnictwa czy też wymaganych przepisami jej odpisów, mógł być w tych szczególnych okolicznościach potraktowany jako brak formalny skargi kasacyjnej podlegający usunięciu w trybie art. 3984 § 3 w związku z art. 3986 § 1 k.p.c. Takie podejście do wymagań formalnych skargi kasacyjnej nie tylko nie jest sprzeczne z art. 3984 § 1 k.p.c., ale wskazuje, że sąd czuwa, aby prawo strony do rzetelnego procesu było respektowane, a nie, że dąży do pozbawienia strony możliwości rozpoznania skargi kasacyjnej merytorycznie. Oczywiście to, czy w konkretnym przypadku należy odstąpić od literalnej wykładni przepisów dotyczących wymogów formalnych każdorazowo podlega ocenie sądu, który rozpoznaje daną sprawę. W przytoczonych okolicznościach odrzucenie skargi kasacyjnej powoda a limine nie mogło być poczytane za prawidłowe. Ponadto, Sąd powinien był uwzględnić, że skarga kasacyjna, po jej wniesieniu w dniu 18 stycznia 2016 r. była przechowywana w Sądzie do dnia 5 lutego 2016 r., poza aktami sprawy. Taka sytuacja powoduje, że nie da się skutecznie podważyć twierdzenia skarżącego, iż złożył skargę kompletną. Nie dających się usunąć wątpliwości nie można tłumaczyć na niekorzyść skarżącego. Z przedstawionych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oraz na podstawie art. 108 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji. jw kc
Powiązane orzeczenia
- III CZ 462/22 2023-07-25Czy brakujące strony skargi kasacyjnej, które skarżący twierdzi, że złożył z powodu oczywistej omyłki, stanowią brak o charakterze fizycznym, który nie uzasadnia odrzucenia skargi?
- II CZ 73/14 2014-11-19Czy wezwanie do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej, obejmujące zarówno braki formalne, jak i fiskalne, może skutkować odrzuceniem skargi w przypadku nieuzupełnienia któregokolwiek z nich?
- II CSK 419/16 2016-12-28Czy skarga kasacyjna, która nie zawiera uzasadnienia podstaw kasacyjnych, podlega odrzuceniu jako dotknięta nieusuwalnym brakiem formalnym?
- III CZ 157/22 2022-08-18Czy skarga kasacyjna, która zawiera jedynie wymienienie podstaw kasacyjnych i wstępne uzasadnienie, ale niepełne, powinna zostać odrzucona bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych?
- I CSK 4202/23 2024-10-23Czy skarga kasacyjna, która nie zawiera wyodrębnionego wniosku o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia, podlega odrzuceniu jako obarczona nieusuwalnym brakiem konstrukcyjnym?
Powołane przepisy
art. 3984 § 1 pkt 3 KPCart. 3984 § 1 KPCart. 3984 § 3art. 3986 § 1 KPCart. 39815 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 108 § 2 KPC§ 1 pkt 3§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy