IV CZ 59/14

PostanowienieIzba Cywilna2014-10-09

Skład orzekający: Mirosława Wysocka, Wojciech Katner, Elżbieta Fijałkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, oparty na podstawie pozbawienia strony możności działania lub braku jej należytej reprezentacji, rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyroku, nawet jeśli dowiedziała się o podstawie wznowienia później?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przy podstawie wznowienia postępowania w postaci pozbawienia strony możności działania lub braku jej należytej reprezentacji, termin trzymiesięczny rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o wyroku. Sam fakt dowiedzenia się o wyroku przesądza jednocześnie o dowiedzeniu się o podstawie wznowienia. Okoliczność późniejszego zapoznania się z materiałem dowodowym lub stwierdzenia braku należytej reprezentacji nie ma znaczenia dla biegu terminu.
Stan faktyczny
Powód F. O. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z 2005 r., powołując się na nowe dowody oraz nieważność postępowania z powodu pozbawienia go możności działania. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę jako wniesioną po terminie, wskazując, że powód dowiedział się o wyroku w 2005 r. Zażalenie powoda na to postanowienie zostało oddalone przez Sąd Najwyższy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 59/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 października 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSA Elżbieta Fijałkowska (sprawozdawca) w sprawie ze skargi powoda o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 14 kwietnia 2005 r. w sprawie z powództwa F. O. przeciwko Gminie Miejskiej S. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 9 października 2014 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 11 marca 2014 r. oddala zażalenie. 2 UZASADNIENIE F. O. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie z jego powództwa przeciwko Gminie Miejskiej S. o zapłatę, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 14 kwietnia 2005 r. W uzasadnieniu skargi i piśmie ją uzupełniającym skarżący wskazał, że posiada nowe dowody w postaci dokumentów oraz zeznań świadków, nadto domagał się wznowienia postępowania z powodu nieważności postępowania, tj. pozbawienia go możności działania przez pełnomocnika, twierdząc, że nie mógł działać osobiście z uwagi na niepełnosprawność narządu wzroku oraz brak współpracy z adwokatem. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 11 marca 2014 r. na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. odrzucił skargę. W uzasadnieniu stwierdził, że gdy skarga oparta jest na podstawie wznowienia w postaci pozbawienia strony możności działania, wnosi się ją w terminie 3 miesięcy od daty, gdy strona domagająca się wznowienia dowiedziała się o wyroku (art. 407 § 1 k.p.c.). O wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 14 kwietnia 2005 r. skarżący dowiedział się najpóźniej w dniu 17 października 2005 r. W przypadku pozostałych podstaw wznowienia Sąd uznał skargę za wniesioną z uchybieniem terminu z art. 408 k.p.c., gdyż od wydania wyroku przez Sąd Apelacyjny upłynęło 5 lat. Zażalenie na postanowienie złożył powód i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i „wydanie nowego orzeczenia”. Wskazał, że zażalenie wniesione zostało na podstawie art. 408 k.p.c., gdyż nie był on należycie reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, a sam jako osoba niepełnosprawna nie był w stanie czytać dokumentów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W zażaleniu skarżący twierdził, że dopiero po poddaniu się zabiegowi usunięcia zaćmy, tj. w listopadzie 2013 r. zapoznał się z materiałem dowodowym w sprawie i stwierdził, że nie był należycie reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu. 3 Okoliczność ta jednak nie ma znaczenia w świetle art. 407 § 1 k.p.c. Przy podstawie nieważności na skutek pozbawienia strony możliwości działania lub braku jej należytej reprezentacji zasada, że termin trzymiesięczny rozpoczyna bieg od dnia, w którym strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy dowiedzieli się o wyroku będącym przedmiotem skargi nie podlega żadnym wyjątkom. Sam fakt dowiedzenia się o wydaniu wyroku przesądza bowiem jednocześnie także o dowiedzeniu się o podstawie wznowienia związanej z pozbawieniem możliwości działania lub brakiem należytej reprezentacji strony w takim postępowaniu. Istotne jest tylko to, kiedy skarżący rzeczywiście dowiedział się o wyroku. Z niekwestionowanego przez skarżącego ustalenia Sądu Apelacyjnego wynikało, że nastąpiło to w dniu 17 października 2005 r. Uzasadnione zatem było stanowisko Sądu Apelacyjnego, że skarga wniesiona została po upływie przepisanego terminu. Wobec tego na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 410 § 1 KPCart. 407 § 1 KPCart. 408 KPCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy