I CSK 526/18

WyrokIzba Cywilna2019-04-15

Skład orzekający: Grzegorz Misiurek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o odszkodowanie za pogorszenie nieruchomości, w której stwierdzono nieważność decyzji nacjonalizacyjnej, zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, uzasadniająca przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Wskazane przez skarżącego wątpliwości dotyczące wykładni art. 160 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 361 § 1 i 2 k.c. oraz art. 224 § 1 i 2 k.c. nie mają znaczenia dla oceny zasadności skargi, gdyż orzecznictwo Sądu Najwyższego wyjaśniło, że w relacjach między właścicielem a posiadaczem samoistnym nie jest wykluczone powstanie roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej deliktem, obok roszczeń opartych na przepisach o roszczeniach uzupełniających, a ocena tych roszczeń może się różnić w zależności od okoliczności faktycznych.
Stan faktyczny
Powódka dochodziła odszkodowania od Skarbu Państwa za pogorszenie nieruchomości, w tym budynków i budowli, w związku z wydaniem niezgodnej z prawem decyzji administracyjnej (nacjonalizacyjnej), której nieważność została stwierdzona. Sąd Apelacyjny uznał roszczenia powódki za usprawiedliwione w płaszczyźnie odpowiedzialności deliktowej, zaznaczając, że podobnie wypadłaby ocena tych roszczeń na podstawie przepisów o roszczeniach uzupełniających. Skarb Państwa wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni przepisów dotyczących związku przyczynowego między szkodą a decyzją administracyjną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 526/18 POSTANOWIENIE Dnia 15 kwietnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa G. C. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi o odszkodowanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 kwietnia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 2.700,00 (dwa tysiące siedemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o drugą 2 spośród wymienionych przesłanek. Uzasadnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się jeszcze wykładni bądź jego niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II PK 274/11, nie publ.). Skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia odrębnej i pogłębionej argumentacji prawnej zawierającej szczegółowe omówienie wątpliwości interpretacyjnych, a w przypadku istnienia rozbieżności w judykaturze, przytoczenia odpowiednich orzeczeń (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09, nie publ.; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, nie publ.; z dnia 31 stycznia 2008 r., II UK 246/07, nie publ.; z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07, OSNP 2009, nr 3-4, poz. 43; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06; z dnia 30 maja 2005 r. I PK 23/05, nie publ.). Skarżący wskazał, że w sprawie niniejszej zachodzi potrzeba wykładni art. 160 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 361 § 1 i 2 k.c. oraz w związku z art. 224 § 1 i 2 k.c. w kontekście oceny istnienia normalnego związku przyczynowego między szkodą w postaci pogorszenia nieruchomości, w szczególności budynków i budowli na niej posadowionych oraz wydaniem niezgodnej z prawem decyzji administracyjnej (nacjonalizacyjnej), w wypadku stwierdzenia jej nieważności i zwrócenia nieruchomości właścicielowi. Analiza wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, jego uzasadnienia, a także uzasadnień orzeczeń sądów obu instancji, nie daje podstaw do uznania, że rzeczywiście zachodzi wskazana przez skarżącego przesłanka potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i rozbieżności w orzecznictwie sądów. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało wyjaśnione, że w relacjach między właścicielem i posiadaczem samoistnym nie jest wykluczone - przy spełnieniu określonych warunków - powstanie, obok roszczeń mających oparcie w art. 224 i 225 k.c., również roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej 3 deliktem (zob. m.in. wyroki: z dnia 4 marca 2015 r., IV CSK 410/14 oraz z dnia 20 grudnia 2017 r., I CSK 180/17 - nie publ.), przy czym zakresy tych podstaw odpowiedzialność mogą się krzyżować (zob. wyrok z dnia 10 sierpnia 2017 r., I CSK 24/17 - nie publ.). Ocena wzajemnych relacji tych roszczeń może przedstawiać się różnie, w zależności od okoliczności konkretnego stanu faktycznego. W sprawie niniejszej Sąd Apelacyjny uznał roszczenia powódki związane z pogorszeniem stanu parku, budynku i budowli za usprawiedliwione w płaszczyźnie odpowiedzialności deliktowej; zaznaczył jednak, że tak samo wypadłaby ocena tych roszczeń na podstawie przepisów o roszczeniach uzupełniających. Nawet więc uznanie - jak chce tego skarżący - za wyłącznie właściwą drugiej z wymienionych podstaw odpowiedzialności pozwanego nie byłoby wystarczające do skutecznego podważenia zaskarżonego wyroku. Wątpliwości skarżącego dotyczące wskazanych przepisów prawa materialnego nie mają zatem znaczenia dla oceny zasadności skargi kasacyjnej. Krytyczna ocena aktu subsumpcji dokonanego przez Sąd drugiej nie uzasadnia wystąpienia przyczyny kasacyjnej przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Ze względów podanych powyżej Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989§ 2 k.p.c.). jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 160 § 1art. 361 § 1art. 224 § 1art. 224art. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989§ 2 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy