II PZ 15/14

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2014-11-04

Skład orzekający: Zbigniew Myszka, Romualda Spyt, Piotr Prusinowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która nie jest adwokatem ani radcą prawnym, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna bez wezwania do uzupełnienia braków formalnych, czy też powinna zostać zwrócona z wezwaniem do jej podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która nie posiada kwalifikacji adwokata lub radcy prawnego, stanowi naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego i jest niedopuszczalna. Taki brak nie jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu, lecz skutkuje odrzuceniem skargi bez wzywania do jej usunięcia, zgodnie z art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 370 k.p.c. i art. 871 § 1 k.p.c.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z powodu niezachowania przymusu adwokacko-radcowskiego, uznając brak za nieusuwalny. Powód wniósł zażalenie, zarzucając błędną wykładnię przepisów i twierdząc, że skarga powinna zostać zwrócona z wezwaniem do jej podpisania przez profesjonalnego pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II PZ 15/14 POSTANOWIENIE Dnia 4 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący) SSN Romualda Spyt (sprawozdawca) SSA Piotr Prusinowski w sprawie z powództwa T. B. przeciwko II Liceum Ogólnokształcącemu w […] o odprawę, wynagrodzenie, zadośćuczynienie i wydanie świadectwa pracy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 4 listopada 2014 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 19 marca 2014 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w L. postanowieniem z dnia 19 marca 2014 r., po rozpoznaniu sprawy z powództwa T. B. przeciwko II Liceum Ogólnokształcącemu w L. o odprawę, wynagrodzenie, zadośćuczynienie i wydanie świadectwa pracy od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 12 grudnia 2013 r., odrzucił skargę kasacyjną powoda od wyroku tego Sądu z dnia 12 grudnia 2013 r. z uwagi na niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego, o którym mowa w art. 871 § 1 k.p.c. Sąd wskazał, że skutki niezachowania przymusu adwokacko-radcowskiego reguluje ogólnie art. 130 § 5 k.p.c., nakazujący dokonanie zwrotu pisma dotkniętego brakiem bez wzywania do jego usunięcia, a w odniesieniu do środków zaskarżenia objętych przymusem obowiązują unormowania szczególne 2 przewidujące ich odrzucenie. Sporządzenie skargi kasacyjnej osobiście przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje konieczność jej odrzucenia jako niedopuszczalnej i to bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł powód T. B., zarzucając błędną wykładnię przepisu art. 130 § 5 k.p.c. w związku z art. 398 i art. 370 k.p.c., przez przyjęcie, że wniesienie przez stronę postępowania niebędącą adwokatem lub radcą prawnym skargi kasacyjnej podlega odrzuceniu, a nie wezwaniu do usunięcia braków formalnych przez jej podpisanie przez pełnomocnika profesjonalnego. W uzasadnieniu wskazano, że „Sąd pierwszej instancji błędnie dokonał wykładni wskazanych przepisów przyjmując, że brak formalny w postaci niepodpisania skargi kasacyjnej przez osoby wymienione w art. 871 § 1 tudzież § 2 k.p.c. stanowi brak nieusuwalny, skutkujący odrzuceniem skargi kasacyjnej. Oczywiście pojęcie „brak nieusuwalny” wynikający z pojęcia niedookreślonego jakim posłużył się ustawodawca w art. 370 k.p.c. powoduje, iż Sąd drugiej instancji odrzucając skargę kasacyjną odrzucił skargę, gdzie w ocenie skarżącego winien zwrócić skargę bez wzywana do usunięcia braków zgodnie z treścią art. 130 § 5 k.p.c. W ocenie strony skarżącej winna ona mieć prawo uzupełnienia braku skargi poprzez jej podpisanie przez profesjonalnego pełnomocnika i tym samym poświadczenie jej odpowiedniego poziomu oraz zachowania rygoryzmu przewidzianego przez prawo dla tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia, o ile spełniałaby on takowe wymogi w ocenie ustanowionego pełnomocnika. Ocena, iż wniesiona przez powoda skarga kasacyjna jest dotknięta brakiem nieusuwalnym mieszczącym się w pojęciu zawartym w treści art. 370 k.p.c. w ocenie powoda jest błędne.” Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest nieuzasadnione. Odrzucona przez Sąd drugiej instancji skarga kasacyjna, została sporządzona z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. Stosownie do powołanego przepisu, w postępowaniu przed Sądem Najwyższym 3 obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów i radców prawnych, co oznacza, iż skarga kasacyjna czy też zażalenie powinny być sporządzone i podpisane przez profesjonalnego pełnomocnika, chyba że strona jest osobą mającą kwalifikacje wskazane w § 2 tegoż artykułu. Jeżeli zatem została ona wniesiona przez samą stronę, nie zaś przez jedną z osób wyszczególnionych w przywołanym przepisie, to sytuacji tej nie traktuje się w kategoriach braków formalnych (podlegających uzupełnieniu przez jej podpisanie przez profesjonalnego pełnomocnika), lecz w aspekcie dopuszczalności skargi kasacyjnej. Konsekwencją braku zdolności postulacyjnej strony jest niedopuszczalność skargi kasacyjnej skierowanej przez nią osobiście do Sądu Najwyższego, prowadząca do odrzucenia tego środka odwoławczego bez wzywania o jego uzupełnienie (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 lutego 2012 r., V CZ 132/11, LEX nr 1164756; z dnia 21 września 2011 r., I CZ 59/11 LEX nr 964456; z dnia 5 października 2010 r., IV CZ 67/12, LEX nr 1232817), na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. - gdy postanowienie w tym przedmiocie wydaje sąd drugiej instancji. Mając na uwadze powyższe Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 871 § 1 KPCart. 130 § 5 KPCart. 398art. 370 KPCart. 871 § 1art. 3986 § 2 KPCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 1§ 5§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy