IV CZ 71/20

PostanowienieIzba Cywilna2020-12-11

Skład orzekający: Anna Owczarek, Marta Romańska, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna wniesiona osobiście przez stronę, która powinna być zastępowana przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braku formalnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymus adwokacko-radcowski, zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. Sporządzenie skargi kasacyjnej osobiście przez stronę, która powinna być zastępowana przez zawodowego pełnomocnika, jest brakiem nieusuwalnym. Taka skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. jako niedopuszczalna, bez konieczności wzywania do uzupełnienia tego braku.
Stan faktyczny
Pozwana wniosła osobiście skargę kasacyjną, mimo że powinna być reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę z powodu naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego i złożenia jej po terminie. Pozwana wniosła zażalenie na to postanowienie, domagając się uchylenia go z powodu braku wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 71/20 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek (przewodniczący) SSN Marta Romańska SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie z powództwa L.N. przeciwko A.S. o ochronę dóbr osobistych, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 grudnia 2020 r., zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 14 listopada 2018 r., sygn. akt I ACa 1013/16, 1) oddala zażalenie, 2) zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym, 3) przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Gdańsku adwokatowi B.K. tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej pozwanej w postępowaniu zażaleniowym kwotę 270 (dwieście siedemdziesiąt) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku oddalił apelację pozwanej A.S. od wyroku Sądu Okręgowego w Elblągu z dnia 26 listopada 2015 r. w sprawie o ochronę dóbr osobistych. W dniu 2 października 2018 r. pozwana wniosła osobiście sporządzoną skargę kasacyjną, którą Sąd Apelacyjny odrzucił postanowieniem z dnia 19 listopada 2018 r. z uwagi na naruszenie przymusu adwokacko-radcowskiego, o którym mowa w art. 871 k.p.c. oraz złożenie skargi po upływie ustawowego terminu. W zażaleniu na to postanowienie zawodowy pełnomocnik pozwanej z urzędu wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w związku z brakiem wezwania pozwanej do uzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej i przedstawienia odpisów skargi z podpisem zawodowego pełnomocnika. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do 871 § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych (przymus adwokacko - radcowski). Zastępstwo to dotyczy także czynności procesowych związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem niższej instancji. Sporządzenie skargi kasacyjnej osobiście przez stronę pozbawioną zdolności postulacyjnej w świetle art. 871 k.p.c. jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje konieczność odrzucenia skargi na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., jako niedopuszczalnej, bez wzywania do uzupełnienia tego braku (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 2006 r., III CZ 5/06, niepublikowane). W rozpoznawanej sprawie w toku terminu biegnącego do złożenia skargi kasacyjnej wnioskodawczyni nie była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Na skutek jej wniosku już po odrzuceniu skargi kasacyjnej pełnomocnik z urzędu został ustanowiony w dniu 2 lipca 2019 r. jedynie celem reprezentacji w postępowaniu zażaleniowym na odrzucenie skargi. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 1 k.p.c.). 3 O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. Pełnomocnikowi pozwanej z urzędu Sąd Najwyższy przyznał wynagrodzenie zgodnie z § 16 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. - Dz.U. z 2019 r., poz. 18). ke

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 871 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 1 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1§ 2§ 16 ust. 2§ 14 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy