V CZ 84/06
PostanowienieIzba Cywilna2006-11-15
Skład orzekający: Gerard Bieniek, Antoni Górski, Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zwolnieniu od opłaty od apelacji, wydane na podstawie przepisów dotychczasowych, jest skuteczne w sytuacji, gdy apelacja została wniesiona po wejściu w życie nowej ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie o zwolnieniu od opłaty od apelacji, wydane przez Sąd Okręgowy na podstawie przepisów dotychczasowych, jest skuteczne, nawet jeśli apelacja została wniesiona po wejściu w życie nowej ustawy o kosztach sądowych. Błędne postępowanie Sądu Okręgowego, które doprowadziło do zwolnienia strony od opłaty, nie może stanowić podstawy do odrzucenia apelacji przez Sąd Apelacyjny, jeśli strona faktycznie została zwolniona od poniesienia należnej opłaty.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił apelację pozwanego z powodu nieopłacenia jej przez adwokata, mimo że Sąd Okręgowy wcześniej zwolnił pozwanego od wpisu od apelacji. Pozwany wniósł zażalenie, wskazując na postanowienie o zwolnieniu od opłaty. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę w kontekście wejścia w życie nowej ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego, uznając, że apelacja nie mogła zostać odrzucona z powodu nieopłacenia, skoro pozwany został zwolniony od opłaty.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V CZ 84/06 POSTANOWIENIE Dnia 15 listopada 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Gerard Bieniek (przewodniczący) SSN Antoni Górski (sprawozdawca) SSN Iwona Koper w sprawie z powództwa Zakładów Przemysłu Dziewiarskiego "J." Sp. z o.o. w C. przeciwko Klubowi Sportowemu "M." w Z. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 listopada 2006 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 lipca 2006 r., uchyla zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie
2 Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 14 lipca 2006 r. odrzucił przedstawioną mu do rozpoznania apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 stycznia 2006 r., ponieważ, wbrew obowiązkowi z art. 1302 § 3 k.p.c., nie została opłacona przez wnoszącego ją adwokata. W zażaleniu na to rozstrzygnięcie pełnomocnik pozwanej wniósł o jego uchylenie, wskazując na to, że postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2006 r. Sąd Okręgowy uwzględnił jego wniosek i zwolnił pozwanego „od wpisu od apelacji”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Apelacja w niniejszej sprawie została wniesiona w dniu 31 marca 2006 r., a zatem po wejściu w życie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398, ze zm.). Zgodnie z art. 149 ust. 1 tej ustawy, w sprawach wszczętych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji dotychczasowe przepisy o kosztach. Przez zakończenie postępowania w danej instancji należy rozumieć wydanie orzeczenia merytorycznego lub formalnego kończącego postępowanie (tak też Sąd Najwyższy w uchwałach z dnia 25 października III CZP 73/ 06 i III CZP 74/06, nie publ.). Oznacza to, że do wniesionej przez pozwanego apelacji znajdowała zastosowanie nowa ustawa o kosztach tak, że wnoszący ją pełnomocnik powinien dokonać jej opłacenia bez wzywania sądu (art. 130 § 3 k.p.c. pod rygorem odrzucenia). Okręgowy stosował jednak przepisy dotychczasowe, w związku z czym wezwał pełnomocnika do uiszczenia opłaty od apelacji, a następnie, po złożeniu wniosku o zwolnienie od niej, postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2006 r. zwolnił pozwanego „od wpisu od apelacji”. To błędne, od strony formalnej, postępowanie Sądu Okręgowego doprowadziło jednak do tego, że pozwany został zwolniony od opłaty od apelacji. Sąd Apelacyjny nie mógł więc tego zwolnienia pominąć, gdyż dotyczyło ono niewątpliwie apelacji, którą przedstawiono mu do rozpoznania. W wytworzonej nietypowej sytuacji procesowej nie można więc było odrzucić apelacji z powodu jej nieopłacenia, skoro pozwany w rzeczywistości został zwolniony od poniesienia należnej opłaty stosunkowej od tego środka
3 odwoławczego. Dlatego zaskarżone postanowienie podlegało uchyleniu (art. 394 § 2 w zw. z art. 39815 § 1 zd. pierwsze k.p.c.). jc
Powiązane orzeczenia
- I CZ 68/07 2007-06-05Czy do apelacji wniesionej od orzeczenia wydanego po wejściu w życie ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ale w sprawie wszczętej przed wejściem w życie tej ustawy, mają zastosowanie przepisy tej ustawy dotyc…
- II CZ 47/09 2009-11-03Czy apelacja wniesiona przez adwokata, od której uiszczono część opłaty, a następnie uwzględniono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałej części, podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braków?
- V CZ 73/13 2013-12-12Czy postanowienie o odrzuceniu apelacji, wydane na podstawie art. 112 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z powodu nieuiszczenia opłaty od apelacji w terminie, może zostać utrzymane w mocy, jeśli pełno…
- V CZ 37/07 2007-05-15Czy sąd drugiej instancji może odrzucić apelację z powodu nieuiszczenia opłaty, jeśli powódka została zwolniona od kosztów sądowych przez sąd pierwszej instancji, nawet jeśli zwolnienie nastąpiło częściowo lub w późniejs…
- V CZ 51/15 2015-09-24Czy błędne postępowanie przewodniczącego wydziału sądu może stworzyć po stronie strony odpowiednie uprawnienie powodujące odmienny bieg terminu do wniesienia opłaty od apelacji, jeśli wniosek o zwolnienie od kosztów zost…
Powołane przepisy
art. 1302 § 3 KPCart. 149 ust. 1art. 130 § 3 KPCart. 394 § 2art. 39815 § 1§ 3§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy