I KZ 27/23

PostanowienieIzba Karna2023-07-20

Skład orzekający: Waldemar Płóciennik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazanemu, który miał ustanowionego obrońcę z wyboru, należy przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, jeżeli nie złożył go w ustawowym terminie z powodu błędnego przekonania o obowiązku sądu do doręczenia mu wyroku z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie sądu okręgowego odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Kluczowe znaczenie ma fakt, że skazany miał ustanowionego obrońcę z wyboru, co wykluczało bieg terminu od daty doręczenia wyroku z urzędu. Skazany nie wykazał, aby niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych, a jego argumenty dotyczące stanu psychicznego i trudności adaptacyjnych nie uzasadniały błędu co do prawa.
Stan faktyczny
Skazany R. B. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy odmówił przywrócenia terminu, uznając, że skazany nie dochował ustawowego terminu. Skazany wniósł zażalenie, podnosząc m.in. problemy z adaptacją i pamięcią oraz błędne przekonanie o obowiązku sądu do doręczenia mu wyroku z urzędu. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie sądu okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

I KZ 27/23 POSTANOWIENIE Dnia 20 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie R. B. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 lipca 2023 r., zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 16 maja 2023 r., sygn. akt IV Ka 28/23, w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego z dnia 31 marca 2023 r. w sprawie IV Ka 28/23, p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 maja 2023 r., sygn. akt IV Ka 28/23, Sąd Okręgowy w Świdnicy na podstawie art. 126 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 k.p.k. odmówił skazanemu R. B. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego z dnia 31 marca 2023 r. w sprawie o sygn. IV Ka 28/23. Z postanowieniem tym nie zgodził się skazany, który we wniesionym zażaleniu powtórzył okoliczności z wniosku o przywrócenie mu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku z uzasadnieniem, w jakich uzyskał informację o wydanym wyroku i dlaczego w tym terminie złożył wniosek, nadto podniósł, że ma problemy z adaptacją, hałasem, przez co jest znużony, zmęczony psychicznie i ma problemy z pamięcią. Sytuacja z odroczeniem wyroku był nowa, inna, a on jedynie czekał, aż Sąd prześle mu wyrok, aby móc napisać do Sądu o jego uzasadnienie. Był zaskoczony informacją od wychowawcy, że wyrok jest I KZ 27/23 2 prawomocny. Dopiero gdy został przeniesiony do Zakład Karnego mógł skorzystać z telefonu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią przepisu art. 422 § 1 k.p.k., który stosownie do art. 457 § 2 k.p.k. stosuje się odpowiednio w postępowaniu odwoławczym, w terminie zawitym 7 dni od daty ogłoszenia wyroku, strona, a w wypadku wyroku umarzającego postępowanie, wydanego na posiedzeniu, także pokrzywdzony, mogą złożyć wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku (…). W rozpoznawanej sprawie, działający jako sąd odwoławczy, Sąd Okręgowy w Świdnicy wydał wyrok w sprawie o sygn. IV Ka 28/23 w dniu 31 marca 2023 r. Skazany zawiadomiony o terminie wydania (ogłoszenia) wyroku (uczestniczył w rozprawie odwoławczej w dniu 24 marca 2023 r. na której Sąd postanowił odroczyć wydanie wyroku do dnia 31 marca 2023 r. – k.1747-1749v/tom IX), nie uczestniczył w rozprawie w tym przedmiocie. Został jednak pouczony o terminie i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia Sądu odwoławczego (k.1608-1608v/tom IX). Pouczenie to zostało doręczone skazanemu w dniu 23 stycznia 2023 r. wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy odwoławczej (k.1631/tom IX). Co istotne, pisemne pouczenie zawiera także informację (pkt 4), że dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin do złożenia wniosku o uzasadnienie biegnie od doręczenia mu wyroku. Informacja ta ma kluczowe znaczenie, ponieważ oskarżony miał obrońcę z wyboru, zatem w sprawie nie zachodził powód uzasadniający doręczenie oskarżonemu wyroku z urzędu. W opisanej sytuacji zgodność z prawem i zasadność zaskarżonego postanowienia nie może budzić żadnych wątpliwości. Przekonanie skazanego, że Sąd Okręgowy miał obowiązek poinformować go o fakcie wydania (ogłoszenia) wyroku i doręczenia go z urzędu nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Jak już wskazano, w rozważanej sprawie nie znajduje zastosowania art. 422 § 2a k.p.k., zgodnie z którym termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku biegnie od daty doręczenia tego orzeczenia, ponieważ skazany miał ustanowionego obrońcę (z wyboru) i nie składał I KZ 27/23 3 wniosku o doprowadzenie go na rozprawę odwoławczą w przedmiocie wydania wyroku (na rozprawę odwoławczą w dniu 24 marca 2023 r. został doprowadzony, bowiem Sąd uwzględnił jego wniosek w tym przedmiocie (k. 1632v/tom IX); wprawdzie obrońca z wyboru nie uczestniczył w rozprawie w tym dniu, lecz jak wynika z oświadczenia skazanego, miał kontakt z obrońcą i nie złożył wniosku o odroczenie rozprawy w związku z nieobecnością obrońcy – k.1747/tom IX). Skuteczość żądania przywrócenia terminu, wymaga – stosownie do art. 126 § 1 k.p.k. – wykazania, że jego niedotrzymanie nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych. Rozbudowane, miejscami niezrozumiałe zażalenie oskarżonego, przyczyn takich jednak nie wskazuje. Doświadczenie sądowe oskarżonego, czego dowodzą znajdujące się w aktach sprawy informacje o jego uprzedniej karalności, jak i aktywność procesowa autora zażalenia, przejawiająca się choćby w licznych pismach kierowanych do sądu, wyklucza możliwość uznania, że owe niezależne od strony przyczyny wiążą się z błędem co do prawa wynikającym ze stanu psychicznego oskarżonego oraz jego trudności adaptacyjnych do warunków izolacyjnych. Kierując się powyższym orzeczono, jak na wstępie. (K.G.) [ł.n]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 126 § 1 KPKart. 457 § 2 KPKart. 422 § 1 KPKart. 422 § 2§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy