II UK 604/17
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2019-01-22
Skład orzekający: Beata Gudowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia przed dniem 1 stycznia 1983 r. może być zaliczony do stażu emerytalnego wymaganego do przyznania emerytury pomostowej, jeśli nie został zaliczony do okresów składkowych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie wykazała ona istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości. Stwierdzono, że art. 4 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych, odwołujący się do przepisów ustawy o emeryturach i rentach, jest jasny i nie wymaga interpretacji w kontekście zaliczania okresów pracy w gospodarstwie rolnym do stażu emerytalnego.Stan faktyczny
Wnioskodawca domagał się prawa do emerytury pomostowej, jednak odmówiono mu tego prawa, ponieważ nie udowodnił wymaganego stażu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, ani nie spełnił warunku 25-letniego stażu okresów składkowych i nieskładkowych. Skarżący argumentował, że okres jego pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia przed 1 stycznia 1983 r. powinien zostać zaliczony do stażu emerytalnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II UK 604/17 POSTANOWIENIE Dnia 22 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z wniosku J. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. o prawo do emerytury pomostowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 22 stycznia 2019 r., skargi kasacyjnej wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 7 września 2017 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 7 września 2017 r. Sąd Apelacyjny w […], III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację J. B. od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 25 stycznia 2017 r. oddalającego jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w G. w przedmiocie odmowy ustalenia prawa do emerytury pomostowej. Według ustaleń, ubezpieczony nie udowodnił wykonywania po dniu 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 965), 15 lat wykonywania takiej pracy przed dniem 1 stycznia 2009 r., ani nie spełnił przewidzianego w art. 49 w związku z art. 4 pkt 4 tej ustawy, warunku 25-letniego stażu okresów składkowych i nieskładkowych, ustalonego na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2018 r.,
2 poz. 1270). W skardze kasacyjnej ubezpieczony wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i jego zmianę przez uwzględnienie apelacji i przyznanie prawa do emerytury pomostowej. Przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powiązał z art. 3989 § 1 pkt 1 i 4 k.p.c., powołując się na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne, oraz określając skargę jako oczywiście uzasadnioną. Za istotne zagadnienie prawne uznał nieprawidłowość niezaliczenia do stażu emerytalnego przypadającego przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresu jego pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia. Wskazał, że stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach okresy te wlicza się do stażu ubezpieczenia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu i stwierdził, że przepis ten znajduje zastosowanie także przy ustalaniu stażu ogólnego wymaganego na podstawie art. 4 pkt 4 ustawy o emeryturach pomostowych. Zajmując takie stanowisko, stwierdził „rozbieżność stanowisk” wymagającą wyjaśnienia nie tylko z uwagi na konkretny interes ubezpieczonego, „ale także z uwagi na interes innych osób ubiegających się o przyznanie im prawa do emerytury pomostowej, które wykonywały pracę na gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia przed 1 stycznia 1983 r.”. Wyraził opinię, że nieuwzględnienie art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach przy zastosowaniu art. 4 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych stanowi oczywiste, rażące naruszenie przepisów prawa. Organ rentowy wniósł o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i „o zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego za II instancję według norm przepisanych”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli istnieje
3 potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nie jest wyłączone równoczesne powołanie się na więcej niż jedną przyczynę kasacyjną, jednak oparcie wniosku na jednoczesnym twierdzeniu, że co do tych samych okoliczności występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne, oraz że skarga jest oczywiście uzasadniona odwołuje się do wykluczających się przesłanek. Skarga kasacyjna nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną, jeżeli o występowaniu tej przyczyny miałoby świadczyć naruszenie przepisów prawa, których wykładnia nasuwa tak duże wątpliwości, że konieczne jest ich wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy w ramach sformułowanego w tej sprawie zagadnienia prawnego. Przede wszystkim jednak skarżący nie wykazał, że przedstawione przez niego zagadnienie istnieje jako zagadnienie prawne w pojęciu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., tj. że ujawnił się konflikt stanowisk co do rozumienia zastosowanego w sprawie przepisu lub że powstały na jego tle problem interpretacyjny prowadzi do rozbieżności w orzecznictwie. „Rozbieżność”, na którą się powołał, sprowadził do konfrontacji jego własnej oceny prawnej ze stanowiskiem Sądów obu instancji co do rozumienia art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach w związku z art. 4 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie dostarczyło więc przekonywających argumentów, zważywszy że art. 4 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych jest jasny w zakresie odwołania do art. 5-9 i art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach i jako taki nie wymaga wykładni (clara non sunt interpretanda). Mając to na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.) i nie orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego dostrzegłszy, że w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie sformułowano wniosku o ich zasądzenie.
Powiązane orzeczenia
- I UK 297/15 2016-05-24Czy okres pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, przypadający przed dniem 1 stycznia 1983 r., może być zaliczony jako okres składkowy do ustalenia prawa do emerytury, nawet jeśli okresy składkowe i nie…
- II UK 373/15 2016-10-25Czy pracownik, który po 31 grudnia 2008 r. nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach pomostowych, może nabyć prawo do emerytury pomostowej, jeśli posiada…
- III UK 49/08 2008-10-02Czy okres pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia może być zaliczony do stażu ubezpieczeniowego jako okres składkowy lub nieskładkowy, jeśli ten sam okres został już uwzględniony jako okres opieki nad dz…
- III UK 171/16 2017-04-20Czy praca świadczona w gospodarstwie rolnym rodziców przez osobę pobierającą równolegle naukę w szkole poza miejscem zamieszkania, przed dniem 1 stycznia 1983 r., może być zaliczona do stażu emerytalnego, jeśli była świa…
- I UK 33/17 2017-09-21Czy okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, który był kwalifikowany według przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, może być zaliczony do 15-letniego okresu pracy wymaganego do przyznan…
Powołane przepisy
art. 3 ust. 1art. 49art. 4 pkt 4art. 5art. 11art. 3989 § 1 pkt 1art. 10 ust. 1art. 4 ust. 4art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy