III CZP 144/06
UchwałaIzba Cywilna2007-01-19
Skład orzekający: Kazimierz Zawada, Mirosław Bączyk, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepis art. 95 ustawy Prawo bankowe w brzmieniu ustalonym ustawą z 1 kwietnia 2004 r. jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, co oznaczałoby, że od 1 maja 2004 r. wystarczającą podstawą wpisu hipoteki na rzecz banku jest oświadczenie właściciela nieruchomości złożone w zwykłej formie pisemnej bez notarialnego poświadczenia podpisu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że istnieją uzasadnione podstawy do odrzucenia apelacji uczestnika postępowania. Apelacja ta została wniesiona od postanowienia Sądu Rejonowego i opłacona w kwocie niższej niż wymagana, a następnie opłata została uzupełniona po terminie.Stan faktyczny
Spółka z o.o. "M." wniosła o wpis zmiany treści hipoteki do księgi wieczystej. Uczestnikiem postępowania był R. Bank Polska S.A. Sąd Okręgowy w K. przedstawił Sądowi Najwyższemu zagadnienie prawne dotyczące interpretacji przepisów Prawa bankowego i ustawy o księgach wieczystych i hipotece w kontekście formy oświadczenia o ustanowieniu hipoteki. Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały rozstrzygającej przedstawione zagadnienie prawne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III CZP 144/06 POSTANOWIENIE Dnia 19 stycznia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący) SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz Protokolant Iwona Budzik w sprawie z wniosku Spółki z o. o. "M." z siedzibą w P. przy uczestnictwie R. Bank Polska S.A. z siedzibą w W. o wpis zmiany treści hipoteki do księgi wieczystej, po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 19 stycznia 2007 r., zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 16 października 2006 r., „Czy przepis art. 95 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (j.t.: Dz.U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665) w brzmieniu ustalonym ustawą z 1 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe i o zmianie innych ustaw (Dz.U. Nr 91, poz. 870) jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do przepisu art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece; innymi słowy: czy od 1 maja 2004 r. wystarczającą podstawą wpisu hipoteki na rzecz banku jest - obok dokumentów bankowych wymienionych w art. 95 ust. 1 prawa bankowego - oświadczenie właściciela nieruchomości o ustanowieniu hipoteki na rzecz banku (lub o zmianie treści już wpisanej hipoteki) złożone w zwykłej formie pisemnej bez notarialnego poświadczenia podpisu właściciela ?” Odmawia podjęcia uchwały.
2 Uzasadnienie W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się, że rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego powinno być niezbędne dla rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie. Musi być zatem merytorycznie związane z takim rozstrzygnięciem, a wniesiona do Sądu drugiej instancji apelacja – nadawać się w ogóle do rozpoznania przez Sąd odwoławczy. Przedstawione Sądowi Najwyższemu przez Sąd Okręgowy w K. zagadnienie prawne nie spełnia w pełni tych wymagań, ponieważ istnieją uzasadnione podstawy do odrzucenia apelacji uczestnika postępowania, wniesionej od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 12 lipca 2006 r. (k. 590 akt; art. 373 k.p.c.). Od apelacji w sprawie wniosku o wpis zmiany ograniczonych praw rzeczowych (hipoteki kasacyjnej) pobiera się opłatę stałą w kwocie 150 zł (art. 43 pkt 4 w zw. z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych; Dz.U. nr 167, poz. 1398 ze zm.). Apelacja uczestnika postępowania (Banku) została wniesiona przez radcę prawnego i opłacona w kwocie 40 zł (k. 594 akt). W związku z tym podlegała ona odrzuceniu bez wezwania o jej uzupełnienie na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Apelacja została ostatecznie opłacona przez uczestnika postępowania (w dniu 5 września 2006 r.) po doręczeniu mu zarządzenia z dnia 25 sierpnia 2006 r., nakazującego uzupełnienie środka odwoławczego w terminie 7 dni (k. 612, 613, 615 akt). Należy jednocześnie zaznaczyć, że opłatę od apelacji uiszczono po terminie przewidzianym do wniesienia tego środka odwoławczego, ponieważ zaskarżone postanowienie z dnia 12 lipca 2006 r. doręczono apelującemu w dniu 19 lipca 2006 r. (k. 593 akt). Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały rozstrzygającej zagadnienie prawne (art. 390 § 1 k.p.c.). db
Powiązane orzeczenia
- III CZP 50/07 2007-06-20Czy art. 95 Prawa bankowego jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 31 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a tym samym czy oświadczenie właściciela nieruchomości o ustanowieniu hipoteki na rzecz banku…
- IV CSK 209/07 2007-10-11Czy hipoteka zwykła na rzecz banku, ustanowiona na podstawie oświadczenia banku w rozumieniu art. 95 prawa bankowego z 1997 r. (w brzmieniu nadanym ustawą z 1999 r.), mogła być wpisana do księgi wieczystej bez koniecznoś…
- V CSK 579/19 2020-08-20Czy dokument stwierdzający udzielenie przez bank kredytu lub pożyczki, zgodnie z art. 95 Prawa bankowego w brzmieniu obowiązującym w dacie ustanowienia hipoteki, stanowił wystarczającą podstawę wpisu hipoteki do księgi w…
- I CSK 473/18 2019-11-29Czy prawomocny wpis hipoteki w księdze wieczystej, mający charakter konstytutywny, może zostać obalony jako przesłanka rozstrzygnięcia w postępowaniu innym niż sprawa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym…
- III CZP 21/01 2001-06-21Czy dokumenty wymienione w art. 95 Prawa bankowego z 1997 r. stanowią podstawę do wpisu hipoteki na użytkowaniu wieczystym, przysługującym dłużnikowi banku, jeżeli oświadczenie woli o ustanowieniu hipoteki zostało złożon…
Powołane przepisy
art. 95art. 31 ust. 1art. 95 ust. 1art. 373 KPCart. 43 pkt 4art. 18 ust. 2art. 1302 § 3 KPCart. 13 § 2 KPCart. 390 § 1 KPC§ 3§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy