I KO 4/25
Izba Karna2025-02-12
Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, złożony przez skazanego i niepodpisany przez adwokata lub radcę prawnego, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny, ponieważ nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, co jest wymogiem formalnym zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k. W sytuacji oczywistej bezzasadności wniosku, sąd odstępuje od wzywania do uzupełnienia braków formalnych, w tym wymogu przymusowej reprezentacji. Oczywista bezzasadność oznacza brak racjonalnych przesłanek do merytorycznego badania podstaw wznowienia określonych w przepisach prawa procesowego.Stan faktyczny
Skazany W.P. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, wskazując na nieprawidłowości w postępowaniu przygotowawczym. Wniosek nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu i uznał go za oczywiście bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
I KO 4/25 POSTANOWIENIE Dnia 12 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie W.P. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 lutego 2025 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19 grudnia 2017 r. (sygn. akt II AKa 281/17) utrzymującym w miocy wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 30 maja 2017 r. (sygn. akt III K 93/16), na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE W.P. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19 grudnia 2017 r. (sygn. akt II AKa 281/17), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 30 maja 2017 r. (sygn. III K 93/16). Wskazał w swoim piśmie na szereg, jego zdaniem nieprawidłowości w toku postępowania przygotowawczego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 545 § 3 k.p.k., osobisty wniosek strony o wznowienie postępowania podlega, w sposób formalny, wstępnej kontroli w zakresie jego treści.
I KO 4/25 2 W razie stwierdzenia, że treść wniosku świadczy o jego oczywistej bezzasadności, pismo to nie podlega procedurze uzupełnienia jego braków formalnych, w tym dotyczących przymusu adwokackiego. O oczywistej bezzasadności wniosku możemy mówić wtedy, gdy nie zawiera on żadnych racjonalnych i obiektywnych przesłanek do merytorycznego badania podstaw wznowienia określonych przepisami prawa procesowego, a wskazanych w art. 540, 540a i 540b k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2022 r., II KO 125/21). Złożony przez skazanego wniosek nie został sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego, jak nakazuje przepis art. 545 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy odstąpił od wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu bądź wzywania do uzupełnienia tego braku formalnego, z uwagi na treść pisma, niewskazującą na zaistnienie jakichkolwiek podstaw do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie. Przypomnieć wypada, że podstawy dla wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem wylicza art. 540 k.p.k. Są one precyzyjnie opisane i z uwagi na wyjątkowość możliwości przełamywania prawomocności wyroku sądowego – obejmują jedynie najpoważniejsze okoliczności, jakie z uwagi na zasady procesu karnego (art. 2 k.p.k., m.in. że podstawę wszelkich rozstrzygnięć powinny stanowić prawdziwe ustalenia faktyczne) powodują, że sprawę należy rozstrzygnąć ponownie. Specyfika postępowania wznowieniowego wszczynanego na wniosek powoduje, że nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych będących podstawą prawomocnego wyroku. Nie bada się również oceny zasadności orzeczenia sądu pierwszej instancji, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej (tak SN w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2016 r., V KO 22/16). Podlega weryfikacji jedynie to czy np. ustalono prawomocnym wyrokiem, że popełniono przestępstwo w związku z pierwotnym postępowaniem i istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia (art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k.), ujawniły się nowe fakty lub dowody świadczące m.in. o tym, że czynu nie popełniono i nie były one znane wcześniej (art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k.), przepis stanowiący podstawę wydania
I KO 4/25 3 orzeczenia został uchylony przez Trybunał Konstytucyjny z uwagi na jego sprzeczność z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą (art. 540 § 2 k.p.k.), albo potrzeba wznowienia wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską (art. 540 § 3 k.p.k.). Samo bowiem wskazanie, że w toku postępowania dochodziło do nieprawidłowości nie może stanowić podstawy wznowienia. Ponadto informacje takie muszą poddawać się kontroli i ocenie pod kątem ich prawdziwości. Nie stanowią także przesłanek do wznowienia postępowania takie zarzuty dotyczące np. sposobu procedowania przed sądem karnym, które były już przedmiotem oceny na apelacyjnym czy kasacyjnym. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówiono więc przyjęcia powyższego wniosku do rozpoznania. Nie oznacza to jednak, że nie jest możliwe złożenie kolejnego wniosku. Musi być on jednak sporządzony i podpisany przez adwokata lub radcę prawnego i prezentować podstawy wznowieniowe przewidziane w k.p.k. [WB] [ł.n]
Powiązane orzeczenia
- I KO 76/22 2022-10-26Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie spełnia wymogów formalnych (np. brak reprezentacji adwokata lub radcy prawnego) i którego oczywista bezzasadność wynika z treści, powinien zostać odrzucony bez wzy…
- V KO 139/24 2025-01-08Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, sporządzony przez skazanego osobiście (bez udziału adwokata lub radcy prawnego) i pozbawiony jakichkolwiek racjonalnych przesłanek merytorycznych, podlega procedurze uzupełn…
- V KO 139/25 2025-12-10Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera żadnych racjonalnych i obiektywnych przesłanek do merytorycznego badania podstaw wznowienia określonych przepisami prawa procesowego, podlega odrzuceniu be…
- IV KO 122/20 2020-12-04Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie spełnia wymogów formalnych i którego treść wskazuje na oczywistą bezzasadność, powinien zostać odrzucony bez wzywania do uzupełnienia braków?
- II KO 61/19 2019-10-10Czy wniosek o wznowienie postępowania, który nie zawiera żadnych okoliczności uzasadniających jego wniesienie i nie został sporządzony przez adwokata lub radcę prawnego, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny i odrz…
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 540art. 545 § 2 KPKart. 540 KPKart. 2 KPKart. 540 § 1 pkt 1 KPKart. 540 § 1 pkt 2 KPKart. 540 § 2 KPKart. 540 § 3 KPK§ 3§ 2§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy