IV KO 172/25

Izba Karna2025-10-28

Skład orzekający: Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan zdrowia oskarżonej, uniemożliwiający jej stawiennictwo w odległym sądzie, uzasadnia przekazanie sprawy do sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania oskarżonej w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zły stan zdrowia oskarżonej, który uniemożliwia jej uczestnictwo w procesie przed sądem miejscowo właściwym, odległym od miejsca jej zamieszkania, stanowi okoliczność mieszczącą się w pojęciu „dobra wymiaru sprawiedliwości” użytego w art. 37 k.p.k. W takich sytuacjach, gdy narażone jest zdrowie i życie oskarżonego, przekazanie sprawy do sądu miejsca zamieszkania oskarżonego jest uzasadnione dla zapewnienia sprawnego przebiegu procesu i umożliwienia udziału oskarżonej w rozprawie.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Zawierciu wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy J.M., oskarżonej o oszustwo, do innego sądu równorzędnego. Uzasadnieniem wniosku był zły stan zdrowia oskarżonej, która mieszka około 700 km od sądu wnioskującego. Dokumentacja medyczna potwierdza, że oskarżona poważnie choruje i nie jest w stanie stawić się w tak odległym sądzie, ale nie sprzeciwia się stawiennictwu do sądu w miejscu jej zamieszkania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Świnoujściu.

Pełny tekst orzeczenia

IV KO 172/25 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka w sprawie J.M. oskarżonej o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 28 października 2025 r. wniosku Sądu Rejonowego w Zawierciu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. (sygn. akt II K 872/23), na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Świnoujściu. [WB[ UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Zawierciu postanowieniem z dnia 30 września 2025 r. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy J.M. oskarżonej z art. 286 § 1 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu podnosząc, że stan zdrowia oskarżonej nie pozwala na prowadzenie jej sprawy w sądzie wnioskującym. Zdaniem Sądu, wobec J.M. zachodzą przesłanki przemawiające za przekazaniem sprawy w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd podniósł, że przekazanie przedmiotowej sprawy do innego sądu równorzędnego uzasadnia stan zdrowia oskarżonej. Oskarżona mieszka w Ś., w miejscu odległym od Sądu Rejonowego w Zawierciu prawie o 700 km. Jak wynika z dokumentacji medycznej, w tym opinii biegłego z dnia 19 września 2025 r., oskarżona poważnie IV KO 172/25 2 choruje i nie jest możliwe jej stawiennictwo w tak odległym Sądzie, jak Sąd Rejonowy w Zawierciu, nie sprzeciwia się jednak stawiennictwu do Sądu w miejscu jej zamieszkania. W tej sytuacji przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w Świnoujściu umożliwiłoby oskarżonej udział w rozprawie i pozwoliłoby na sprawne przeprowadzenie procesu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w Zawierciu zasługuje na uwzględnienie. Sąd w sposób wystarczający wykazał istnienie okoliczności mieszczących się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości”, użytym w dyspozycji art. 37 k.p.k., które w tym konkretnym przypadku wyczerpuje stan zdrowia oskarżonej uniemożliwiający prowadzenie rozprawy w dotychczasowym sądzie. W orzecznictwie podkreśla się, że jeżeli ustalony i potwierdzony zły stan zdrowia oskarżonego w ogóle wyklucza możliwość jego uczestnictwa w procesie przed sądem miejscowo właściwym, odległym od miejsca zamieszkania oskarżonego, bądź ocena tego stanu zdrowia nie jest aż tak kategoryczna, ale kondycja zdrowotna znacznie utrudnia jego obecność na rozprawie w tym sądzie, ze względu na narażanie zdrowia i życia tego oskarżonego na poważne niebezpieczeństwo, to wówczas „dobro wymiaru sprawiedliwości” wymaga, aby sprawę przekazać do sądu miejsca zamieszkania oskarżonego (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 marca 2023 r., V KO 18/23, LEX nr 3569281; z dnia 20 kwietnia 2021 r., IV KO 41/21, LEX nr 3229495; z dnia 21 lipca 2011 r., III KO 51/11, LEX nr 860626). Wskazane powyżej okoliczności faktyczne uzasadniały zastosowanie instytucji właściwości delegacyjnej określonej w art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Świnoujściu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [WB] [a.ł] IV KO 172/25 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 286 § 1 KKart. 12 § 1 KKart. 37 KPK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy