III KO 4/14

Izba Karna2014-03-18

Skład orzekający: Krzysztof Cesarz, Rafał Malarski, Barbara Skoczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nowe zeznania świadka, odwołujące wcześniejsze pomówienia, stanowią podstawę do wznowienia postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że samo odwołanie przez świadka wcześniejszych zeznań obciążających oskarżonego, w sytuacji gdy sądy obu instancji przyznały walor wiarygodności pierwotnym zeznaniom współsprawców, nie uprawnia do wniosku o poważnym prawdopodobieństwie błędności wyroku skazującego. Ponadto, wskazanie na nowy dowód osobowy wymaga przedstawienia co najmniej utrwalonego oświadczenia od tej osoby, a nie jedynie zapewnienia o jego przekazaniu w przyszłości.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego P. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na nowe zeznania świadka J. R., który odwołał swoje wcześniejsze pomówienia. Skazany został prawomocnie za udzielenie pomocy do uprowadzenia w celu wymuszenia okupu. Wcześniejsze wnioski o wznowienie postępowania, również oparte na zmianie zeznań J. R., zostały oddalone. Sąd Najwyższy rozpoznał kolejny wniosek, analizując nowe zeznania świadka.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania i obciążył skazanego kosztami postępowania wznowieniowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KO 4/14 POSTANOWIENIE Dnia 18 marca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący) SSN Rafał Malarski (sprawozdawca) SSN Barbara Skoczkowska w sprawie P. G. skazanego z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 252 § 1 k.k. w zb. z art. 282 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 marca 2014 r., wniosku obrońcy o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 20 listopada 2007 r., sygn. akt II AKa […], p o s t a n o w i ł : 1. oddalić wniosek; 2. obciążyć skazanego kosztami postępowania wznowieniowego. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w […], wyrokiem z 20 listopada 2007 r., utrzymał w mocy, uznając apelację obrońcy za oczywiście bezzasadną, wyrok Sądu Okręgowego w G. z 21 marca 2007 r., którym P. G. skazany został na karę roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę za to, że w okresie do 26 września 1999 r. udzielił pomocy do uprowadzenia Z. S. w celu zmuszenia jego rodziny do przekazania kwoty równowartości 100 000 zł w zamian za uwolnienie (art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 252 § 1 k.k. w zb. z art. 282 k.k.). Sąd Najwyższy, postanowieniem z 30 września 2008 r., oddalił kasację obrońcy jako oczywiście bezzasadną. W dniu 1 grudnia 2009 r. Sąd Najwyższy oddalił pierwszy wniosek obrońcy 2 o wznowienie procesu. Drugi wniosek obrońcy o wznowienie postępowania, opatrzony datą 10 stycznia 2014 r., oparty został – podobnie jak wcześniejszy – na podstawie określonej w art. 540 § 1 pkt 2a k.p.k. Prokurator Prokuratury Generalnej ocenił złożony nadzwyczajny środek zaskarżenia jako „całkowicie bezzasadny” i wniósł o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o wznowienie procesu okazał się bezzasadny – i to w stopniu oczywistym. Wniosek obrońcy oparty został w gruncie rzeczy na jednej okoliczności: relacjach J. R. złożonych w latach 2009 i 2010 w innych sprawach, w których odwołał swoje wcześniejsze pomówienia P. G., stwierdzając, że nie zna oskarżonego i że oskarżony nie brał udziału w przypisanym mu przestępstwie. Przypomnieć trzeba, że w pierwszym wniosku o wznowienie procesu inny obrońca powoływał się już na zmianę depozycji przez J. R.. Gdyby nie fakt, że w niniejszym nadzwyczajnym środku zaskarżenia skarżący wskazał nie tylko na wyjaśnienia J. R. z 1 lipca 2009 r. (na tym przekazie bazował pierwszy wniosek), ale również na relacje złożone w dniach 18 i 29 września 2009 r. oraz 24 maja 2010 r., należałoby rozważyć, czy w ogóle zachodzą warunki formalnoprawne do rozpoznania kwestii wznowienia postępowania. Ustosunkowując się zatem do twierdzeń J. R., które nie były przedmiotem oceny w toku rozpoznania wcześniejszego wniosku o wznowienie procesu, trzeba odnotować – podobnie jak uczynił to Sąd Najwyższy w postanowieniu z 1 grudnia 2009 r. – że P. G. w czasie śledztwa i na rozprawie głównej przyznał się do znajomości z J. R.. Sądy obu instancji przydały, głównie z tej racji, walor wiarygodności zeznaniom współsprawców – J. R. i L. F. – którzy konsekwentnie obciążali skazanego P. G., opisując jego rolę w uprowadzeniu Z. S.. W tych warunkach – zdaniem Sądu Najwyższego – należało uznać, że na tle całokształtu dowodów przeprowadzonych uprzednio w niniejszej sprawie wycofanie się J. R. z wcześniejszych pomawiających P. G. relacji w żadnym razie nie uprawniało do wysnucia tezy o poważnym prawdopodobieństwie błędności wyroku skazującego. 3 Z przedstawionych wyżej względów nie mógł zyskać aprobaty postulat przesłuchania w charakterze świadka D. P., którego – jak utrzymuje wnioskodawca – J. R. informował o niewinności P. G.. Niezależnie od tego warto w tym miejscu odnotować, że podmiot składający wniosek o wznowienie procesu, odwołując się do podstawy z art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k., powinien w przypadku wskazywania na nowy dowód osobowy, nie znany przedtem sądowi, przedstawić właściwemu sądowi co najmniej utrwalone w jakikolwiek sposób oświadczenie pochodzące od danej osoby (dowód swobodny). Samo zapewnienie skarżącego, ze określone we wniosku o wznowienie procesu osobowe źródło dowodowe przekaże dopiero w ramach czynności sprawdzającej (art. 546 k.p.k. w zw. z art. 97 k.p.k.) wiadomości, które uprawdopodobnią w stopniu wysokim wadliwość skazania, nie jest tu wystarczające. Dlatego Sąd Najwyższy oddalił wniosek (art. 547 § 1 k.p.k.), a kosztami postępowania wznowieniowego obciążył skazanego (art. 639 zd. 2 k.p.k.). [aw]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 18 § 3 KKart. 252 § 1 KKart. 282 KKart. 540 § 1 pkt 2art. 540 § 1 pkt 2 KPKart. 546 KPKart. 97 KPKart. 547 § 1 KPKart. 639§ 3§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy