III SZ 1/08
Izba Cywilna2008-07-15
Skład orzekający: Kazimierz Jaśkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie odpisu orzeczenia z niepełnym uzasadnieniem jest skuteczne i otwiera bieg terminu do wniesienia apelacji?Ratio decidendi
Doręczenie odpisu orzeczenia bez jednej strony uzasadnienia nie oznacza, że doręczenie nie było skuteczne ani że orzeczenie zawiera wady wprowadzające stronę w błąd co do rzeczywistej treści rozstrzygnięcia. Skuteczne doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, które nie zawiera wad wprowadzających stronę w błąd co do rzeczywistej treści rozstrzygnięcia, otwiera dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji. Ponowne doręczenie pisma sądowego nie ma znaczenia procesowego, jeżeli pierwotne doręczenie było skuteczne.Stan faktyczny
Powódka wniosła apelację od wyroku Sądu Okręgowego z uchybieniem terminu, twierdząc, że doręczony jej odpis uzasadnienia był niepełny. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, uznając pierwsze doręczenie za skuteczne i licząc termin od daty tego doręczenia. Powódka zaskarżyła to postanowienie zażaleniem, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących biegu terminu do wniesienia apelacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Postanowienie z dnia 15 lipca 2008 r. III SZ 1/08 Doręczenie odpisu orzeczenia bez jednej strony uzasadnienia nie ozna-cza, że doręczenie nie było skuteczne ani że orzeczenie zawiera wady, które wprowadzałyby stronę w błąd co do rzeczywistej treści rozstrzygnięcia. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Andrzej Wróbel (sprawozdawca), Józef Iwulski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 lipca 2008 r. sprawy z powództwa E.O.R. Polska Spółka z o.o. w W. przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki o cofnięcie koncesji na obrót gazem ziemnym, na sku-tek zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2008 r. [...] o d d a l i ł zażalenie. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 18 marca 2008 r. [...] Sąd Apelacyjny w Warszawie odrzucił apelację E.O.R. Polska Spółki z o.o. w W. (powódka) od wyroku Sądu Okrę-gowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 25 maja 2007 r. [...] w sprawie przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki o cofnięcie koncesji na obrót gazem ziemnym, jako wniesioną z uchybieniem 14-dniowego ter-minu liczonego od daty doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, iż z akt sprawy wynika, że odpis wyroku wraz z uza-sadnieniem został doręczony pełnomocnikowi powoda w dniu 26 lipca 2007 r., zatem termin do wniesienia apelacji liczony od tej daty upłynął w dniu 9 sierpnia 2007 r. W dniu 12 września 2007 r. wpłynęło pismo powoda zawierające wniosek o ponowne doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem ze wskazaniem, że doręczony odpis uzasadnienia był niepełny. Z treści notatki urzędowej [...] wynika, że do pisma nie został dołączony odpis uzasadnienia otrzymany przez pełnomocnika. W dniu 12
2 września 2007 r. pełnomocnik powoda odebrał odpis wyroku z uzasadnieniem, a w dniu 26 września 2007 r. wpłynęła apelacja powoda. Zdaniem Sądu Apelacyjnego brak podstaw do uznania, że doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem z dnia 26 lipca 2007 r. nie było skuteczne, zatem ponowne doręczenie na wniosek powoda złożony ponad miesiąc po upływie terminu do wniesienia apelacji nie miało wpływu na bieg pierwotnego terminu do wniesienia apelacji. Powódka zaskarżyła powyższe postanowienie zażaleniem w całości i wniosła o jego uchylenie i nadanie biegu apelacji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 373 w związku z art. 370 k.p.c., poprzez niewłaściwe jego zastoso-wanie, polegające na przyjęciu, że apelacja została wniesiona przez powoda po upływie przypisanego terminu i podlega odrzuceniu; 2) naruszenie art. 369 w związku z art. 140 k.p.c., poprzez przyjęcie, że termin do wniesienia apelacji rozpo-czął bieg w dniu 26 lipca 2007 r., podczas gdy rozpoczął on bieg od dnia prawidło-wego doręczenia powodowi odpisu orzeczenia Sądu Okręgowego; 3) naruszenie art. 233 k.p.c., „skutkujące” sprzecznością istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału, poprzez dowolne i nieznajdujące oparcia w zebranym materiale procesowym ustalenie daty doręczenia powodowi odpisu wyroku wraz z uzasadnie-niem, 4) naruszenie art. 328 k.p.c., poprzez niewskazanie podstawy faktycznej roz-strzygnięcia. Zdaniem powódki Sąd Apelacyjny nie mógł odrzucić jej apelacji, ponie-waż Sąd Okręgowy uwzględnił wniosek powoda o prawidłowe doręczenie [...] wyda-jąc odpowiednie zarządzenie [...], uznając tym samym pierwsze doręczenie za nie-prawidłowe. Oznacza to, że termin na wniesienie apelacji powinien być liczony od daty tego drugiego doręczenia a nie od daty pierwszego doręczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie okazało się nieuzasadnione. Dwutygodniowy termin do wniesienia apelacji (art. 369 § 1 k.p.c.) biegnie od prawidłowego doręczenia stronie wyroku z uzasadnieniem. Doręczenie nieprawidłowe nie powoduje otwarcia tego terminu (po-stanowienie Sadu Najwyższego z 13 maja 2002 r., I PZ 43/02, niepublikowane), przy czym za skuteczne, otwierające termin do wniesienia środka zaskarżenia należy uznać doręczenie tylko takiego odpisu wyroku z uzasadnieniem, który nie zawiera wad wprowadzających strony w błąd odnośnie do rzeczywistej treści rozstrzygnięcia (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 października 2003 r., IV CZ 107/03, niepubli-
3 kowane). W dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego można wskazać na-stępujące przykłady nieprawidłowego doręczenia, powodujące zmianą biegu terminu do wniesienia apelacji: 1) doręczenia wysłanego po raz pierwszy wyroku z uzasad-nieniem pod niewłaściwy adres, gdy w rezultacie tej omyłki wyrok otrzymała nie strona pozwana lecz powódka (postanowienie Sądu Najwyższego z 13 maja 2002 r., I PZ 43/02); 2) doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, który to odpis za-wierał błędy na tyle istotne, że potrzebne stało się zarządzenie z urzędu doręczenia odpisu wyroku zgodnego z oryginałem (postanowienie Sądu Najwyższego z 7 paź-dziernika 2003 r., IV CZ 107/03); 3) doręczenie pełnomocnikowi w kopercie z sy-gnaturą I C 1241/02 wyroku z uzasadnieniem w sprawie I C 1251/02, zwracanym przy tym piśmie (postanowienie Sądu Najwyższego z 12 marca 2004 r., II CZ 15/04). Z powyższego wynika, iż doręczenie odpisu wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie w niniejszej sprawie było skuteczne. Po pierwsze, doręczenie zostało dokonane do rąk pełnomocnika strony. Po drugie, przedmiotem doręczenia był wyrok wraz z uzasadnieniem, o sporządzenie którego powódka wnosiła. Po trzecie wresz-cie, z zażalenia i akt sprawy nie wynika, by doręczony odpis wyroku z uzasadnieniem zawierał takie wady, które wprowadzałyby stronę w błąd odnośnie do rzeczywistej treści rozstrzygnięcia. Nie można bowiem wysnuć takiego wniosku z twierdzeń po-wódki, iż otrzymała odpis wyrok z uzasadnieniem, które było niepełne. Niezależnie od powyższego należy podkreślić, że w razie odrzucenia apelacji z powodu uchybienia przepisanego terminu istotne - z punktu widzenia zamiaru wzruszenia orzeczenia o odrzuceniu - są tylko te okoliczności, które mogą być pod-stawą oceny, czy we właściwym terminie apelacja została wniesiona, nie zaś oko-liczności inne, niezwiązane z kwestią terminowości wniesienia apelacji, choćby na-wet okoliczności te mogły stanowić podstawę zasadnego zarzutu co do nieprzestrze-gania przez sąd innych przepisów postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z 17 sierpnia 2000 r., II CKN 871/00). Przyczyny, z powodu których strona nie mogła zachować terminu tygodniowego przewidzianego w art. 328 § 1 k.p.c. są obojętne z punktu widzenia rozpoczęcia biegu tego terminu, mają natomiast znaczenie w razie ubiegania się strony o przywrócenie terminu - art. 168 § 1 k.p.c. Niezależnie od powyższego, Sąd Najwyższy w obecnym składzie przychyla się do wyrażonego w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądu, zgodnie z którym ponowne doręczenie pisma sądowego nie ma znaczenia procesowego, jeżeli pier-wotne doręczenie było skuteczne (postanowienie Sądu Najwyższego z 27 września
4 2000 r., V CKN 1431/00). Na podstawie art. 9 k.p.c. strona ma prawo otrzymać w każdym czasie odpis wyroku i sporządzonego uzasadnienia, niezależnie od upraw-nienia do otrzymania wyroku z uzasadnieniem sporządzonym na jej żądanie zgło-szone w terminie określonym w art. 328 § 1 k.p.c. lub art. 387 § 3 k.p.c. Jednakże doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem na podstawie art. 9 k.p.c. nie otwiera drogi do wniesienia apelacji lub skargi kasacyjnej (postanowienia Sądu Najwyższego z: 12 września 2001 r., I PZ 59/01, OSNP 2003 nr 17, poz. 416; z 20 października 1987 r., IV CZ 147/87, niepublikowane). Dlatego powódka nie może wiązać z zarzą-dzeniem z dnia 1 października 2007 r. skutków prawnych w postaci przesunięcia terminu do wniesienia apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie. W trybie instancji Sąd dokonuje doręczenia pisma sądowego tylko jeden raz tej samej osobie, jeżeli doręczenie to było skuteczne według przepisów Kodeksu postępowania cywil-nego (postanowienie Sądu Najwyższego z 27 września 2000 r., V CKN 1431/00). Przedstawione okoliczności sprawy świadczą o tym, że pierwsze doręczenie odpisu wyroku Sądu Okręgowego wraz z uzasadnieniem, dokonane w sposób przewidziany w art. 139 § 1 k.p.c., było skuteczne. Ponowne doręczenie tego pisma sądowego nie może zatem mieć znaczenia procesowego (zob. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z 10 marca 2000 r., IV CZ 18/00, OSNC 2000 nr 10, poz. 181). Skoro apelacja wniesiona została po upływie terminu z art. 369 § 1 k.p.c., przeto Sąd Apelacyjny trafnie ją odrzucił (art. 373 k.p.c.). Mając powyższe na wzglę-dzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. ========================================
Powiązane orzeczenia
- II UZ 23/04 2004-07-13Czy termin do wniesienia apelacji należy liczyć od ponownego doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w zwykłym trybie, jeżeli sąd pierwszej instancji dokonał takiego doręczenia ze względu na usprawiedliwione wątpli…
- III UZ 2/15 2015-06-24Czy wniosek o doręczenie odpisu wyroku, złożony przez stronę niebędącą profesjonalnym pełnomocnikiem i wykazującą nieporadność procesową, powinien być interpretowany jako wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, jeśl…
- IV CZ 66/06 2006-08-03Czy wniosek o doręczenie odpisu postanowienia celem jego zaskarżenia, wraz z uiszczeniem opłaty właściwej dla wniosku o doręczenie z uzasadnieniem, należy traktować jako wniosek o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem…
- IV CZ 89/17 2017-12-12Czy doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem dwóm pełnomocnikom strony, gdy strona nie wskazała, któremu z nich należy dokonywać doręczeń, jest skuteczne w kontekście zachowania terminu do wniesienia apelacji?
- I UZ 2/07 2007-04-19Czy wniosek o doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, złożony przez pełnomocnika z wyboru strony, który został złożony po terminie, może być uznany za skuteczny, jeśli strona osobiście lub inny jej pełnomocnik zło…
Powołane przepisy
art. 373art. 370 KPCart. 369art. 140 KPCart. 233 KPCart. 328 KPCart. 369 § 1 KPCart. 328 § 1 KPCart. 168 § 1 KPCart. 9 KPCart. 387 § 3 KPCart. 139 § 1 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy