I CZ 32/12
PostanowienieIzba Cywilna2012-04-04
Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski, Dariusz Dończyk, Irena Gromska-Szuster
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji, uchylając postanowienie o przekazaniu sprawy do rozpoznania innemu sądowi, może samodzielnie rozstrzygać o kosztach postępowania zażaleniowego, czy też powinien pozostawić to rozstrzygnięcie sądowi pierwszej instancji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie sądu drugiej instancji uchylające postanowienie o przekazaniu sprawy do rozpoznania innemu sądowi nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w instancji w rozumieniu art. 108 § 1 k.p.c. W związku z tym sąd drugiej instancji nie powinien samodzielnie rozstrzygać o kosztach postępowania zażaleniowego, lecz powinien pozostawić to rozstrzygnięcie sądowi pierwszej instancji, który wyda orzeczenie kończące postępowanie w sprawie.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy przekazał sprawę z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej przeciwko P. Dystrybucja S.A. do rozpoznania innemu sądowi. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie i zasądził od pozwanego na rzecz powoda koszty postępowania zażaleniowego. Pozwany zaskarżył postanowienie Sądu Okręgowego w części dotyczącej kosztów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części orzekającej o kosztach postępowania zażaleniowego, pozostawiając sądom pierwszej i drugiej instancji rozstrzygnięcie o kosztach postępowania przed Sądem Najwyższym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 32/12 POSTANOWIENIE Dnia 4 kwietnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Irena Gromska-Szuster w sprawie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej M. w K. przeciwko P. Dystrybucja S.A. w L. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 kwietnia 2012 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 2 czerwca 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie w części orzekającej o kosztach postępowania zażaleniowego, pozostawiając Sądom pierwszej i drugiej instancji rozstrzygnięcie o kosztach postępowania przed Sądem Najwyższym.
2 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia 28 marca 2011 r. o przekazaniu sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej „M.” w K. przeciwko P. Dystrybucja SA w L. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w L. i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1632 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Postanowienie Sądu drugiej instancji w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zaskarżył zażaleniem pozwany i wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia przez pozostawienie Sądowi pierwszej instancji rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 108 §1 zd. 1 k.p.c., mającym zastosowanie w postępowaniu zażaleniowym za pośrednictwem art. 391 § 1 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. sąd rozstrzyga o kosztach postępowania w każdym orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji. Przepis ten wyraża zasadę koncentracji orzekania o kosztach postępowania ograniczając orzekanie o nich jedynie do orzeczeń kończących sprawę w instancji. Ponadto art. 108 § 2 k.p.c. wprowadzając wyjątek od tej zasady przewiduje, że sąd drugiej instancji, uchylając zaskarżone orzeczenie i przekazując sprawę sądowi pierwszej instancji do rozpoznania, pozostawia temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej. W okolicznościach sprawy Sąd Okręgowy rozstrzygnął definitywnie jedynie kwestię właściwości sądu, uchylając postanowienie Sądu Rejonowego. Nie można więc uznać, jak wskazuje skarżący, że w powinien był zastosować art. 108 § 2 k.p.c. Trzeba bowiem wskazać, że postanowienie w przedmiocie uchylenia postanowienia o przekazaniu sprawy według właściwości nie jest także postanowieniem kończącym sprawę w instancji, o którym mowa w art. 108 § 1 k.p.c., gdyż kwestia ta stanowi jedynie zagadnienie wpadkowe, w którym nie rozstrzyga się o całości postępowania, ani o jego meritum. Z tego względu nie było także podstawy do orzekania przez Sąd Okręgowy o kosztach postępowania
3 zażaleniowego. Wysokość tych kosztów powinna zostać uwzględniona przez Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie. W tej sytuacji Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione i uchylił postanowienie Sądu Okręgowego w zaskarżonej części (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39815 §1 k.p.c.). Sąd Najwyższy pozostawił Sądowi pierwszej i drugiej instancji orzeczenie o kosztach postępowania przed Sądem Najwyższym.
Powiązane orzeczenia
- II CZ 207/10 2011-04-08Czy sąd drugiej instancji może orzekać o kosztach postępowania zażaleniowego w postanowieniu uchylającym postanowienie sądu pierwszej instancji o przekazaniu sprawy innemu sądowi, jeśli postanowienie to nie kończy postęp…
- I UZ 47/11 2012-01-12Czy sąd drugiej instancji może orzekać o kosztach postępowania zażaleniowego, jeśli postanowienie sądu pierwszej instancji nie kończyło postępowania w instancji?
- V CZ 48/10 2010-06-30Czy sąd drugiej instancji jest uprawniony do zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego w postanowieniu o przekazaniu sprawy innemu sądowi, które nie kończy postępowania w sprawie?
- I CZ 61/10 2010-07-22Czy sąd drugiej instancji, oddalając zażalenie powoda na postanowienie o przekazaniu sprawy innemu sądowi, może rozstrzygnąć o kosztach postępowania zażaleniowego, jeśli nie jest to orzeczenie kończące sprawę w instancji…
- IV CZ 132/11 2012-02-22Czy sąd drugiej instancji, uchylając postanowienie sądu pierwszej instancji o przekazaniu sprawy innemu sądowi, jest właściwy do orzekania o kosztach postępowania zażaleniowego?
Powołane przepisy
art. 108 §1art. 391 § 1art. 397 § 2 KPCart. 108 § 2 KPCart. 108 § 1 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39815 §1 KPC§1§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy