III CZ 221/22

PostanowienieIzba Cywilna2022-10-04

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski, Grzegorz Misiurek, Karol Weitz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji odrzucającego zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji o odmowie sporządzenia uzasadnienia postanowienia w przedmiocie wniosku o zabezpieczenie i zmianę zabezpieczenia?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia przysługuje zasadniczo tylko od prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie oraz od postanowień, co do istoty sprawy kończących postępowanie, wydanych przez sąd drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym. Od innych prawomocnych orzeczeń, w tym postanowień incydentalnych, skarga nie przysługuje. W przypadku szkody wyrządzonej przez takie orzeczenia, strona może dochodzić odszkodowania od Skarbu Państwa bez uprzedniego stwierdzania niezgodności orzeczenia z prawem.
Stan faktyczny
Pozwana wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego o odmowie sporządzenia uzasadnienia postanowienia w przedmiocie wniosku o zabezpieczenie i zmianę zabezpieczenia. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ postanowienie, od którego została wniesiona, nie kończyło postępowania w sprawie. Pozwana wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające jej skargę.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 221/22 POSTANOWIENIE Dnia 4 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Karol Weitz w sprawie z powództwa M. W. przeciwko B. P. z udziałem Rzecznika Praw Dziecka o rozwód, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 października 2022 r., zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2020 r., sygn. akt V WSC 104/20, oddala zażalenie. UZASADNIENIE Pozwana B. P. 18 maja 2020 r. wniosła osobiście skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 11 marca 2020 r., którym oddalono zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie odrzucające zażalenie na postanowienie tego Sądu z 23 maja 2018 r. o odmowie sporządzenia uzasadnienia postanowienia z 17 kwietnia 2018 r. w przedmiocie wniosku o zabezpieczenie i zmianę zabezpieczenia. 2 Sąd Apelacyjny w Warszawie postanowieniem z 10 listopada 2020 r. odrzucił skargę pozwanej, wskazując, że postanowienie z 11 marca 2020 r. nie jest postanowieniem kończącym w sprawie. Wniesiona przez pozwaną skarga jest zatem niedopuszczalna, gdyż nie spełnia warunku przewidzianego w art. 4241 § 1 k.p.c. Ponadto skarga została wniesiona przez pozwana osobiście, z naruszeniem art. 871 k.p.c. W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwana wniosła o jego uchylenie, zarzucając Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 4241, art. 4246 § 3, art. 871 § 2 k.p.c. poprzez ich błędne zastosowanie co skutkowało niezasadnym odrzuceniem skargi. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z aktualnym stanem prawnym, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia przysługuje zasadniczo tylko od prawomocnych wyroków sądu drugiej instancji kończących postępowanie w sprawie oraz od postanowień, co do istoty sprawy kończących postępowanie, wydanych przez sąd drugiej instancji w postępowaniu nieprocesowym, w postępowaniu o uznanie i stwierdzenie wykonalności orzeczeń sądów państw obcych oraz w postępowaniu o uznanie i stwierdzenie wykonalności wyroku sądu polubownego wydanego za granicą lub ugody zawartej przed sądem polubownym za granicą (art. 4241, art. 5192, art. 11481 § 3, art. 11511 § 3 i art. 1215 § 3 k.p.c.). Od innych prawomocnych orzeczeń, w tym postanowień incydentalnych, a także orzeczeń wydanych w postępowaniu egzekucyjnym oraz upadłościowym i naprawczym, skarga nie przysługuje (art. 7674 § 3 k.p.c. oraz art. 33 ust. 3 i art. 2231 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze); jeżeli przez ich wydanie została wyrządzona szkoda, strona może dochodzić jej wynagrodzenia bez uprzedniego stwierdzenia ich niezgodności z prawem w postępowaniu ze skargi, a więc bez pośrednio przed sądem powszechnym od Skarbu Państwa w sprawie o odszkodowanie (art. 4241b k.p.c.). Podniesione w zażaleniu zarzuty naruszenia art. 4241 i art. 4246 § 3 k.p.c., oparte na odmiennym - wadliwym - założeniu, nie mogły wywrzeć zamierzonego 3 skutku. Wobec niedopuszczalności skargi, kwestia zdolności postulacyjnej pozwanej nie ma znaczenia dla oceny zasadności zażalenia. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4241 § 1 KPCart. 871 KPCart. 4241art. 4246 § 3art. 871 § 2 KPCart. 5192art. 11481 § 3art. 11511 § 3art. 1215 § 3 KPCart. 7674 § 3 KPCart. 33 ust. 3art. 2231

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy