III KZ 33/25

PostanowienieIzba Karna2025-09-17

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku sądu odwoławczego, może orzekać w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając uchybienie podlegające uwzględnieniu z urzędu. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzeczniczym, pojęcie orzekania 'co do kasacji' w rozumieniu art. 40 § 3 k.p.k. obejmuje również orzekanie w kwestiach 'okołokasacyjnych', które blokują dostęp do tego środka zaskarżenia, w tym w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku sądu odwoławczego z uzasadnieniem. Sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku sądu odwoławczego, nie może zatem orzekać w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odmówił oskarżonemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, uznając, że nie wykazał on przyczyn niezależnych od siebie. Oskarżony złożył zażalenie, zarzucając m.in. nieprawidłowości w doręczaniu przesyłek pocztowych. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego z urzędu, stwierdzając naruszenie przepisów dotyczących składu sądu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

III KZ 33/25 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie T. D. oskarżonego z art. 277 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 17 września 2025 r. zażalenia oskarżonego na postanowienie Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 28 lipca 2025 r., sygn. akt II Ka 43/25, o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II Ka 43/25, na podstawie art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 3 k.p.k. postanowił uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Sądowi Okręgowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 lipca 2025 r., sygn. akt II Ka 43/25, Sąd Okręgowy w Nowym Sączu odmówił T. D. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II Ka 43/25 uzasadniając to niewykazaniem przez oskarżonego, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 524 § 2 zdanie drugie k.p.k., nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych. III KZ 33/25 2 Zażalenie na to postanowienie złożył oskarżony zarzucając: - obrazę przepisów o doręczaniu przesyłek pocztowych; - pominięciu okoliczności faktycznej, w której doręczenie przesyłek na terenie wiejskim z uwagi na braki kadrowe i oszczędności Poczty Polskiej odbywają się w odmienny sposób niż regulują to przepisy o doręczeniach; - niewskazanie w postanowieniu żadnego dowodu, że doręczyciel prawidłowo dwukrotnie powiadamiał go o nieodebraniu przesyłki sądowej. W oparciu o te zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia lub jego zmianę poprzez przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie oskarżonego okazało się o tyle skuteczne, że doprowadziło do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Podstawą tego rozstrzygnięcia nie było jednak uwzględnienie podniesionych w środku odwoławczym zarzutów, co byłoby na obecnym etapie postępowania przedwczesne, lecz stwierdzenie uchybienia podlegającego uwzględnieniu z urzędu (art. 436 k.p.k.). Przepis art. 40 § 3 k.p.k. stanowi, że sędzia, który brał udział m.in. w wydaniu orzeczenia zaskarżonego w trybie kasacji, nie może orzekać co do tej kasacji. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ukształtował się trafny pogląd, że zawarte w art. 40 § 3 k.p.k. pojęcie orzekania "co do kasacji" odnosi się nie tylko do orzekania w przedmiocie merytorycznej zasadności kasacji, ale też do orzekania w kwestiach okołokasacyjnych, w tym takich, które "blokują" dostęp do tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Takim orzekaniem "co do kasacji" jest również m.in. orzekanie w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku sądu odwoławczego z uzasadnieniem (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 29 stycznia 2014 r., IV KZ 1/14; z dnia 17 stycznia 2017 r., II KZ 48/16; z dnia 29 stycznia 2019 r., IV KZ 1/19; z dnia 1 grudnia 2020 r., V KZ 63/20; z dnia 30 października 2023 r., II KZ 55/23; z dnia 23 grudnia 2023 r., II KZ 65/23). W niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego i doręczenie tego wyroku wraz z uzasadnieniem, wydała sędzia X. III KZ 33/25 3 Y., która brała udział (tworzyła jednoosobowy skład) w wydaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. przez Sąd Okręgowy w Nowym Sączu wyroku w sprawie o sygn. akt II Ka 43/25. Stwierdzenie tej okoliczności przesądza o zaistnieniu bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 40 § 3 k.p.k. (iudex inhabilis), co obligowało do uchylenia zaskarżone postanowienie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Procedując ponownie Sąd ten rozpozna raz jeszcze kwestię możliwości przywrócenia terminu w oparciu o argumentacje zawartą we wniosku T. D., z uwzględnieniem okoliczności podnoszonych w zażaleniu. [J.J.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 277 KKart. 439 § 1 pkt 1 KPKart. 40 § 3 KPKart. 524 § 2art. 436 KPK§ 1 pkt 1§ 3§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy