I CSK 106/12

WyrokIzba Cywilna2012-08-03

Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna, która nie zawiera uzasadnienia podstaw kasacyjnych, może zostać uznana za spełniającą wymogi formalne, a w konsekwencji, czy odmowa przyznania pomocy prawnej z urzędu może skutkować nieważnością postępowania?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna, która nie zawiera uzasadnienia podstaw kasacyjnych, mimo istnienia wyodrębnionego punktu zatytułowanego „uzasadnienie podstaw skargi kasacyjnej”, nie spełnia wymogów konstrukcyjnych i podlega odrzuceniu. Odmowa uwzględnienia wniosku strony o ustanowienie dla niej adwokata lub radcy prawnego nie może być oceniana jako powodująca nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw, zwłaszcza gdy błędy pełnomocnika są rażące i nie stanowią w istocie udzielenia pomocy prawnej.
Stan faktyczny
Powód wniósł pozew, który został odrzucony przez Sąd Okręgowy. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda na to postanowienie. Powód wniósł skargę kasacyjną, która została odrzucona przez Sąd Najwyższy z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Sąd Najwyższy nie przyznał również wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu z powodu rażących błędów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną powoda i nie przyznał wynagrodzenia radcy prawnemu z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 106/12 POSTANOWIENIE Dnia 3 sierpnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski w sprawie z powództwa T. . przeciwko Stowarzyszeniu Autorów ZAiKS w Warszawie o odszkodowanie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 3 sierpnia 2012 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 17 listopada 2011 r., odrzuca skargę kasacyjną; nie przyznaje radcy prawnemu J. M. wynagrodzenia z tytułu udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu kasacyjnym pomocy prawnej. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 17 listopada 2011 r. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powoda T. B. na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 19 kwietnia 2011 r., którym odrzucono jego pozew. Od postanowienia Sądu Apelacyjnego powód wniósł skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna – obok oznaczenia zaskarżonego orzeczenia wraz ze wskazaniem zakresu zaskarżenia, podstaw kasacyjnych, wniosku o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z ozna-czeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany – powinna zawierać, jako jeden z elementów konstrukcyjnych, uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Skarga kasacyjna powoda choć zawiera wyodrębniony w skardze punkt zatytułowany „uzasadnienie podstaw skargi kasacyjnej” w istocie go nie zawiera, gdyż przytoczone, bardzo zresztą lakonicznie, okoliczności stanowią jedynie pozór rzeczywistego uzasadnienia. Po pierwsze, odnosi się ono wyłącznie do kwestii nieważności postepowania i całkowicie pomija pozostałe przepisy wskazane we wstępnej części skargi jako podstawy kasacyjne (m.in. art. 199 § 1, art. 117 § 5, art. 378 § 1 k.p.c.). Po drugie, opiera się ono na kwestionowaniu prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 22 lutego 2012 r. oddalającego zażalenie na postanowienie o oddaleniu wniosku o przyznanie pomocy prawnej z urzędu, co na etapie postępowania kasacyjnego jest już niedopuszczalne. Warto także wskazać, że zgodnie z poglądem przyjmowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego, odmowa uwzględnienia przez sąd wniosku strony o ustanowienie dla niej adwokata lub radcy prawnego nie może być oceniana, jako powodująca nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony swych praw (zob. wyroki SN: z dnia 16 lutego 1999 r., II UKN 418/98, OSNP 2000, nr 9, poz. 359, z dnia 5 lipca 2000 r., I CKN 787/00, niepubl. i z dnia 12 września 2007 r., I CSK 199/07, niepubl. oraz postanowienie SN z 14 stycznia 2009 r., IV CZ 106/08, niepubl.). 3 W tym stanie rzeczy należało orzec, jak w sentencji (art. 3986 § 3 k.p.c.). Sąd Najwyższy nie przyznał radcy prawnemu J. M.k wynagrodzenia z tytułu udzielonej powodowi pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym w związku z odrzuceniem skargi kasacyjnej ze względu na niespełnienie wymagań konstrukcyjnych skargi. W orzecznictwie Sadu Najwyższego powszechny jest pogląd, że rażące błędy pełnomocnika nie stanowią w istocie udzielenia pomocy prawnej stronie ( por. postanowienia SN z 14 sierpnia 1997 r. II CZ 88/97, OSNC 1998, z. 3, poz. 40; z 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999 Nr 6, poz. 123; z 20 września 2007 r., II CZ 69/07, OSNC 2008 nr 3, poz. 41; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl.; z 11 maja 2011 r., II CSK 699/10, niepubl.; z 22 września 2011 r., V CZ 66/11, niepubl.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 1 KPCart. 199 § 1art. 117 § 5art. 378 § 1 KPCart. 3986 § 3 KPC§ 1§ 5§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy