IV CZ 26/10

PostanowienieIzba Cywilna2010-05-13

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski, Teresa Bielska-Sobkowicz, Jan Górowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania nieprocesowego, która domaga się wznowienia postępowania, musi wykazać, że naruszone zostało jej prawo materialne?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że osoba wnosząca skargę o wznowienie postępowania, która nie była jego uczestnikiem, musi wykazać, że zostało naruszone jej prawo materialne. W przypadku braku takiego wykazania, skarga podlega odrzuceniu. Sąd podkreślił, że przez prawo w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. należy rozumieć prawo materialne, a nie uprawnienia o charakterze proceduralnym.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę J. Ś. o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego, stwierdzając brak interesu prawnego skarżącego oraz brak wykazania naruszenia jego praw podmiotowych. Skarżący nie był stroną postępowania, a postępowanie nie dotyczyło działki, której jest właścicielem. J. Ś. w zażaleniu zarzucił naruszenie przepisów k.p.c. i wniósł o uchylenie postanowienia Sądu Okręgowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie J. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CZ 26/10 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Jan Górowski ze skargi J. Ś. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w R. z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt IV Ca (…), w sprawie z wniosku M. G. i S. G. przy uczestnictwie J. Ś. i J. W. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2010 r., zażalenia J. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 8 stycznia 2009 r., sygn. akt IV Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 stycznia 2009 Sąd Okręgowy w R. odrzucił skargę J. Ś. o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku M. G. i S. G. z udziałem J. Ś. i J. W. o rozgraniczenie zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w R. z dnia 25 czerwca 2007 r. 2 Sąd Okręgowy stwierdził, że wnoszący skargę nie wykazał interesu prawnego uprawniającego go do wniesienia skarg oraz że zaskarżone orzeczenie narusza jego konkretne prawa podmiotowe, a także, iż został pozbawiony możliwości działania. Wskazał, że postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżący nie dotyczyło działki, której jest on właścicielem, a ponadto skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu, odbierał bowiem korespondencję kierowaną w toku postępowania do uczestniczki J. Ś., jego żony. W zażaleniu skarżący zarzucił naruszenie przez Sąd art. 410 § 1 i art. 524 § 2 k.p.c. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 524 § 2 zd. 1 k.p.c. zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa. Z uregulowania tego wynika, że osoba wnosząca skargę, która nie brała udziału w postępowaniu, obowiązana jest – niezależnie od uzasadnienia przymiotu zainteresowanego – wykazać, że została pozbawiona możności działania oraz wyraźnie określić na czym polegało naruszenie jej prawa (zob. uzasadnienie uchwały SN z dnia 11 września 1991 r., III CZP 79/91, OSNCP 1992, nr 5, poz. 69). W uchwale z 20 maja 1966 r., III CZP 23/66 (OSNCP 1966, nr 11, poz. 185) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przymiot zainteresowanego w postępowaniu rozgraniczeniowym przed sądem przysługuje temu, kogo przepisy o postępowaniu nieprocesowym określają jako zainteresowanego, a zatem w myśl art. 510 § 1 k.p.c. temu, czyich praw dotyczy wynik postępowania. Interpretacja ta została zaakceptowana i rozwinięta w uchwale z dnia 13 kwietnia 1988 r., III CZP 23/88 (OSNCP 1989, nr 9, poz. 137), w której Sąd Najwyższy stwierdził, że do zainteresowanych w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości poza właścicielami lub współwłaścicielami, wieczystymi użytkownikami i posiadaczami samoistnymi, jeżeli domniemanie przemawia za tym, że posiadanie jest zgodne ze stanem prawnym (art. 341 k.c.), należą także osoby, którym przysługują inne prawa rzeczowe do korzystania z gruntu, których realizacja zależna jest od jego rozmiaru. Pogląd ten Sąd Najwyższy w obecnym składzie podziela. Biorąc pod uwagę powyższe wywody stwierdzić należy, że skarżący powołując się na swoje prawa wynikające z własności działki o numerze […], której jednak nie dotyczyło postępowanie, którego wznowienia się domaga nie wykazał, że jest osobą 3 zainteresowaną w rozumieniu art. 524 § 2 zd. 1 k.p.c. W tej sytuacji bezprzedmiotowe stało się rozważanie problemu pozbawienia go możności działania. Osoba wnosząca skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem powinna również w sposób niebudzący wątpliwości wskazać na czym polegało naruszenie jej prawa. Przez prawo w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. należy rozumieć prawo materialne, a nie uprawnienia o charakterze proceduralnym. Wnoszący skargę o wznowienie postępowania zobowiązany jest zatem wprost wskazać i uzasadnić naruszenie przepisów prawa materialnego (zob. uchwała SN z 18 grudnia 1974 r., III CZP 88/74, OSNCP 1976, nr 1, poz. 4; postanowienie SN z 8 stycznia 2002, I CKN 450/00, niepubl.). W skardze o wznowienie postępowania brak w tym zakresie stanowiska skarżącego. Również z tego powodu wniesiona przez skarżącego skarga podlegała odrzuceniu. Zwalnia to Sąd Najwyższy z obowiązku rozważania problemu kognicji sądu w zakresie, o którym mowa w art. 410 § 1 zd. 1 k.p.c. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 410 § 1art. 524 § 2 KPCart. 524 § 2art. 510 § 1 KPCart. 341 KCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy