II UZ 60/14

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2015-01-14

Skład orzekający: Jerzy Kuźniar, Bogusław Cudowski, Zbigniew Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy apelacja od wyroku sądu pierwszej instancji, który w całości uwzględnił odwołanie od decyzji organu rentowego, jest niedopuszczalna z powodu braku substratu zaskarżenia, jeśli strona domagała się wyższego świadczenia niż przyznane?
Ratio decidendi
Apelacja od wyroku sądu pierwszej instancji, który w całości uwzględnił odwołanie od decyzji organu rentowego, jest niedopuszczalna z powodu braku substratu zaskarżenia, jeśli strona domagała się wyższego świadczenia niż przyznane. W takiej sytuacji strona powinna wnieść o uzupełnienie wyroku sądu pierwszej instancji w części dotyczącej oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego, a nie wnosić apelację od nieistniejącego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił decyzję organu rentowego, ustalając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na 104,56%. Wnioskodawca domagał się ustalenia tego wskaźnika na wyższym poziomie. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację, uznając, że skoro wyrok Sądu Okręgowego w całości uwzględnił odwołanie, to brak było rozstrzygnięcia o oddaleniu odwołania w jakiejkolwiek części, co czyniło apelację niedopuszczalną. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji za prawidłowe.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II UZ 60/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący) SSN Bogusław Cudowski (sprawozdawca) SSN Zbigniew Myszka w sprawie z wniosku T. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych o wysokość emerytury, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 stycznia 2015 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 maja 2014 r., oddala zażalenie. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 14 maja 2014 r. odrzucił apelację od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 grudnia 2012 r. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy dokonał zmiany decyzji organu rentowego z dnia 25 czerwca 2009 r. poprzez ustalenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury na poziomie 104,56%. Sąd zaakceptował wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury wyliczony przez biegłą sądową. Wnioskodawca zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w całości, żądając jego zmiany poprzez podwyższenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru jego emerytury do wysokości realnej, wynikającej z przeprowadzonych dowodów, wyższej niż ustalony przez Sąd wskaźnik 104,56%. Sąd Apelacyjny stwierdził, że z konstrukcji 2 zaskarżonego wyroku wynikało, że odwołanie od decyzji organu rentowego zostało uwzględnione w całości. W konsekwencji, iż w zaskarżonym wyroku brak było rozstrzygnięcia o oddaleniu odwołania w jakiejkolwiek części. Zaznaczył jednocześnie, że wnioskodawca nie złożył wniosku o uzupełnienie tego wyroku. W takiej sytuacji, zdaniem Sąd Apelacyjny, nie było możliwości zaskarżenia przez wnioskodawcę rozstrzygnięcia Sądu I instancji odnośnie żądania podwyższenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru jego emerytury stosowanie do wniosku apelacji. Tym samym, na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. odrzucił apelację w całości jako wniesioną od nieistniejącego orzeczenia. Zażalenie na niniejsze postanowienie złożył wnioskodawca zaskarżając je w całości. Zarzucono naruszenie art. 370 k.p.c. poprzez uznanie, że apelacja była niedopuszczalna, ponieważ Sąd I instancji w całości miał uwzględnić odwołanie skarżącego od decyzji organu rentowego, a w takiej sytuacji brak było substratu zaskarżenia. Zdaniem skarżącego prawidłowa ocena sprawy i wniesionej apelacji prowadzi do wniosku, iż Sąd I instancji nie uwzględnił w całości odwołania wnioskodawcy od decyzji organu rentowego skoro ustalił wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury na poziomie 104,56%, gdy skarżący domagał się aby ten wskaźnik został ustalony na poziomie co najmniej 120%, przy uwzględnieniu pominiętych przez biegłą dowodów z zeznań świadków, przesłuchania stron i opinii innego biegłego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu celem rozpoznania apelacji oraz o zasądzenie od organu rentowego kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Na wstępie należy wskazać, że w zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 14 maja 2014 r. pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie tylko art. 370 k.p.c., co już nie pozwala na uwzględnienie podniesionego zarzutu. Niezależnie od powyższego, należy zauważyć, że w wyroku z dnia 20 grudnia 2012 r. Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję podwyższając wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury ubezpieczonego w stosunku do wskaźnika 3 ustalonego przez organ rentowy. W sentencji tego wyroku brak było rozstrzygnięcia w przedmiocie oddalenia odwołania w pozostałej części. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, w sytuacji gdy strona wniosła środek odwoławczy dotyczący przedmiotu nieobjętego rozstrzygnięciem w sentencji orzeczenia, to środek ten podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny z powodu braku substratu zaskarżenia (por. postanowienia SN z dnia: 25 lutego 1997 r., II CKN 15/97, OSNC 1997 nr 6-7, poz. 89; 11 września 2002 r., V CKN 1165/00, LEX nr 57221; 19 lipca 2006 r., I CZ 35/06, LEX nr 584195; 10 listopada 2009 r., II PZ 19/09, LEX nr 574537; 4 lutego 2011 r., I UZ 174/10, LEX nr 1391158, 21 września 2011 r., II PK 34/11, LEX nr 1103014). Odnosząc to stanowisko do niniejszej sprawy Sąd Najwyższy uznał, że brak w sentencji zaskarżonego apelacją wyroku rozstrzygnięcia co do oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego w części dotyczącej ustalenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru emerytury przewyższającego 104,56%, na poziomie co najmniej 120%, co czyni wyrok w tym zakresie nieistniejącym i uniemożliwia skutecznego jego zaskarżenie w tej części. Wnioskodawca powinien zatem wnieść o uzupełnienie wyroku Sądu Okręgowego w części dotyczącej oddalenia odwołania od decyzji organu rentowego, czego nie zrobił. W związku z powyższym zaskarżone postanowienie należało uznać za prawidłowe, a zażalenie na to postanowienie, jako bezpodstawne oddalić.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 373art. 370 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy