IV KO 155/19

Izba Karna2020-01-08

Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz, Jerzy Grubba, Michał Laskowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy może z urzędu wznowić postępowanie karne na wniosek skazanego, gdy podstawą wznowienia jest bezwzględna przyczyna odwoławcza, a obrońca z urzędu nie był obecny na rozprawie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie może wznowić postępowania z urzędu na wniosek skazanego, jeśli wniosek ten dotyczy bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 k.p.k. W takich przypadkach strona może jedynie zasygnalizować organowi procesowemu potrzebę podjęcia czynności z urzędu. Ponadto, jeśli obrońca z urzędu był obecny na rozprawach, nie zachodzi przesłanka z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.
Stan faktyczny
Skazany T. S. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, wskazując na nieobecność swojego obrońcy z urzędu na rozprawie przed sądem pierwszej instancji. Skazany podniósł również kwestię niewniesienia apelacji przez obrońcę. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek, jednak stwierdził, że obrońca z urzędu był obecny na wszystkich rozprawach, a zatem nie zaszła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 155/19 POSTANOWIENIE Dnia 8 stycznia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Grubba SSN Michał Laskowski w sprawie T. S. po rozpoznaniu na posiedzeniu, w Izbie Karnej, w dniu 8 stycznia 2020 r., wniosku skazanego o wznowienie postępowania z urzędu postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w C. z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II K (…), i Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 sierpnia 2018 r., sygn. akt II AKa (…), p o s t a n o w i ł: stwierdzić brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. UZASADNIENIE T. S. pismem z dnia 8 października 2019 r. złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w C. z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II K (…). Wskazał, że postępowanie toczyło się pod nieobecność przydzielonego mu z urzędu obrońcy, którego obecność była obowiązkowa. W kolejnym piśmie zatytułowanym: „Uzupełnienie wniosku o wznowienie” zwrócił uwagę na postawę obrońcy z urzędu w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji, zwłaszcza jeśli chodzi o kwestię niewniesienia apelacji w imieniu oskarżonego. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa skazanego nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wskazuje się w orzecznictwie, wznowienie postępowania z powodu uchybień, o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k., możliwe jest wyłącznie z urzędu. Z tych względów strona - nie dysponując w tym zakresie własnym wnioskiem o wznowienie postępowania - może, w oparciu o treść art. 9 § 2 k.p.k., zasygnalizować organowi procesowemu potrzebę podjęcia czynności z urzędu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2016 r., III KO 66/16, LEX nr 2166384). Akcentowana przez wnioskodawcę okoliczność wpisuje się w jedną z tzw. bezwzględnych przyczyn odwoławczych, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k., a zatem zagadnienie to może być badane przez Sąd Najwyższy jedynie z urzędu. Z akt sprawy wynika, że T. S. został ustanowiony obrońca z urzędu w osobie adw. T. W. (k. 4007), co nastąpiło jeszcze w postępowaniu przygotowawczym, na podstawie art. 79 § 3 k.p.k. pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 81 § 1 k.p.k. Lektura protokołów rozprawy przed Sądem Okręgowym w C. oraz Sądem Apelacyjnym w (…) wskazuje jednak – wbrew temu, co podnosi wnioskodawca – że jego obrońca z urzędu był obecny na każdym z terminów rozpraw przed ww. Sądami. Nie wystąpiła zatem przesłanka określona w art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. Trzeba ponadto podkreślić, że poza zakresem rozpoznania w trybie badania zasadności niniejszej sygnalizacji pozostaje kwestia wywiązywania się obrońcy z urzędu z obowiązków względem reprezentowanego klienta, która zresztą była już badana przez sądy w toku postępowania o przywrócenie skazanemu terminu do wniesienia apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w C. z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II K (...). Mając na uwadze powyższe rozważania, nie stwierdzając pozostałych okoliczności z art. 439 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 439 § 1 KPKart. 9 § 2 KPKart. 439 § 1 pkt 10 KPKart. 79 § 3 KPKart. 81 § 1 KPK§ 1§ 2§ 1 pkt 10§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy