I CZ 22/18

PostanowienieIzba Cywilna2018-02-22

Skład orzekający: Mirosław Bączyk, Agnieszka Piotrowska, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił postanowienie sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu nierozpoznania istoty sprawy i wadliwie przeprowadzonych dowodów?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił postanowienie sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadniono to nierozpoznaniem istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji, co wynikało z wadliwie przeprowadzonych dowodów i niemożności kontroli instancyjnej z powodu niejasnego uzasadnienia.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy stwierdził zasiedzenie nieruchomości przez wnioskodawcę. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów proceduralnych, wadliwą ocenę dowodów i nierozpoznanie istoty sprawy. Gmina Miasto R., jako uczestnik postępowania, wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego do Sądu Najwyższego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania Gminy Miasto R. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. o uchyleniu postanowienia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 22/18 POSTANOWIENIE Dnia 22 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z wniosku S. B. przy […]o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 lutego 2018 r., zażalenia uczestnika postępowania Gminy Miasto R. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 4 maja 2017 r., sygn. akt V Ca …/16, oddala zażalenie. UZASADNIENIE 2 Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2016 r., Sąd Rejonowy w R. stwierdził, że wnioskodawca S. B. nabył przez zasiedzenie z dniem 1 stycznia 1962 r. własność bliżej opisanej w postanowieniu nieruchomości. W apelacji od tego postanowienia uczestnik postępowania Gmina Miasta R. zarzuciła naruszenie art. 236 k.p.c., art. 235 § 1 k.p.c. art. 227 k.p.c. przez niezgodny z nimi sposób przeprowadzenia dowodów, wadliwą ich ocenę w świetle art.233 § 1 k.p.c. skutkującą poczynieniem błędnych ustaleń stanowiących podstawę faktyczną zaskarżonego orzeczenia. Postanowieniem z dnia 4 maja 2017 r. Sąd Okręgowy w R. uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w R. do ponownego rozpoznania, podzielając zarzuty procesowe apelacji i stwierdzając, że treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia uniemożliwia całkowicie kontrolę instancyjną z uwagi na niemożność zrekonstruowania toku wywodu Sądu Rejonowego i w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy o zasiedzenie. W zażaleniu na to postanowienie uczestnik postępowania Gmina Miasta R. zarzuciła naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. i wniosła o uchylenie postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W świetle art. 3941 § 11 k.p.c., w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Jest ono skierowane przeciwko uchyleniu przez Sąd drugiej instancji wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, a więc ocenie Sądu Najwyższego może być poddany jedynie ewentualny błąd sądu odwoławczego przy kwalifikowaniu określonej sytuacji procesowej, jako odpowiadającej powołanej podstawie orzeczenia kasatoryjnego. Ustawowe przesłanki uchylenia orzeczenia Sądu pierwszej instancji zostały w art. 386 § 4 k.p.c. zakreślone wąsko, stąd w przypadku wniesienia zażalenia kognicja Sądu Najwyższego ogranicza się do zbadania, czy istotnie doszło do nierozpoznania istoty sprawy lub też czy faktycznie istnieje w realiach rozpoznawanej sprawy konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Respektowanie tych uregulowań nie może jednak doprowadzić do przeniesienia całego ciężaru prawidłowego i zgodnego z k.p.c. postępowania 3 dowodowego i merytorycznego rozpoznania sprawy na etap postępowania apelacyjnego, a to z uwagi na zakwestionowanie w ten sposób kontrolnego aspektu tego postępowania oraz pozbawienia w istocie stron możliwości poddania końcowego rozstrzygnięcia sprawy kontroli instancyjnej. Należy więc podzielić argumentację Sądu drugiej instancji wskazującą na poważne naruszenie przez Sąd Rejonowy zasady bezpośredniości oraz zasadnie stwierdzającą, że nie można ustalić, z jakich przyczyn Sąd Rejonowy uwzględnił wniosek, dokonując analizy przekształceń własnościowych oraz posiadania działek nr 9, 33/1, 33/2 i 57/2 położonych w D. obecnie R., w oparciu o nie przewidziany przepisami procesowymi dowód „z akt sprawy I Ns…/74”, dotyczącej innych działek gruntu, niż objęte rozpatrywanym wnioskiem. W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji (art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 108 § 2 k.p.c.). kc aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 236 KPCart. 235 § 1 KPCart. 227 KPCart.233 § 1 KPCart. 386 § 4 KPCart. 3941 § 11 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39814 KPCart. 108 § 2 KPC§ 1§ 4§ 11

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy