I FSK 1435/24
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-08-26
Skład orzekający: Marek Kołaczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnictwo do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uprawnia również do wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego bez wyraźnego wskazania takiego umocowania?Ratio decidendi
Pełnomocnictwo do wniesienia skargi do WSA oraz reprezentacji w dalszym postępowaniu nie uprawnia automatycznie do wniesienia skargi kasacyjnej do NSA. Konieczne jest wyraźne umocowanie do reprezentacji przed NSA lub ogólnie przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnictwo substytucyjne nie może rozszerzać zakresu umocowania pierwotnego pełnomocnika. W przypadku braku właściwego pełnomocnictwa skarga kasacyjna podlega zwrotowi celem usunięcia braków formalnych.Stan faktyczny
A. sp. z o.o. z siedzibą w C. złożyła skargę do WSA w Gliwicach na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach dotyczącą podatku VAT za listopad 2012, grudzień 2012 i styczeń 2013. WSA oddalił skargę. Spółka wniosła skargę kasacyjną do NSA, którą złożył pełnomocnik substytucyjny bez dołączenia nowego pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Zwrócił skargę kasacyjną Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach celem usunięcia braków dotyczących pełnomocnictwa.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 664/23 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 20 lutego 2023 r. nr 2401-IOV3.4103.329-331.2021.AO UNP: 2401-23-041210 w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące listopad 2012 r., grudzień 2012 r. i styczeń 2013 r. postanawia zwrócić skargę kasacyjną Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach celem usunięcia dostrzeżonych braków.
1.1. Wyrokiem z 24 stycznia 2024 r. sygn. akt I SA/Gl 664/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej jako: Spółka albo Skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej jako: Organ lub Dyrektor IAS) z 20 lutego 2023 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące listopad 2012 r., grudzień 2012 r. i styczeń 2013 r.
1.2. Od powyższego wyroku Skarżąca wywiodła w terminie skargę kasacyjną.
W toku weryfikacji formalnej wniesionego środka zaskarżenia tutejszy Sąd ustalił następujące okoliczności w zakresie umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej.
Z pełnomocnictwa znajdującego się na k. 12 akt sprawy wynika, że adw. M. B. i K. Z. zostali umocowani do wniesienia skargi do WSA w sprawie [...] i reprezentowania Spółki w toku dalszego postępowania w sprawie. Dalej widnieje: "Niniejsze pełnomocnictwo obejmuje również składanie i przyjmowanie wszelkich oświadczeń woli i pism, jakie okażą się niezbędne w celu wypełnienia niniejszego pełnomocnictwa.
Pełnomocnictwo obejmuje prawo do udzielania dalszych pełnomocnictw w zakresie objętej niniejszym pełnomocnictwem.
W razie wątpliwości dotyczących zakresu niniejszego pełnomocnictwa należy stosować wykładnię rozszerzającą".
Z kolei złożone na rozprawie pełnomocnictwo substytucyjne (k. 29) dla r. pr. A. B. obejmuje zgodnie z jego treścią "zastępowanie w postępowaniu prowadzonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie [...], jak również przed sądem II instancji.". Pełnomocnictwo substytucyjne podpisał adw. M. B.
Wskazana substytut r. pr. A. B. wniosła w imieniu Skarżącej skargę kasacyjną. Do wniesionej skargi kasacyjnej, nie dołączono nowego pełnomocnictwa.
2. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna podlegała zwrotowi Sądowi pierwszej instancji celem usunięcia dostrzeżonych braków na zasadzie art. 180 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.).
2.1. Zgodnie z art. 175 § 1 p.p.s.a. in principio skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego. Z kolei w myśl art. 37 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.
2.2. Przedłożone wraz ze skargą pełnomocnictwo dla adw. M. B. umocowało go do "wniesienia skargi [...] i reprezentacji mocodawcy w toku dalszego postępowania w sprawie". W świetle obecnego orzecznictwa sądów administracyjnych pełnomocnictwo takiej treści nie uprawnia pełnomocnika do złożenia skargi kasacyjnej, konieczne jest bowiem bezpośrednie wskazanie w zakresie umocowania tego środka zaskarżenia, wskazanie na zakres reprezentacji również przed Naczelnym Sądem Administracyjnym lub względnie na umocowanie do występowania przed "sądami administracyjnymi". Braku odpowiedniego umocowania nie sanuje klauzula pełnomocnictwa o wykładni rozszerzającej zakresu umocowania w razie wątpliwości, gdyż żadnych wątpliwości w zakresie braku umocowania tutejszy Sąd nie ma.
Natomiast pełnomocnictwo substytucyjne widniejące na k. 29 wprost wskazuje już na prawo do reprezentacji również "przed sądem II instancji". Tymczasem nie powinno budzić wątpliwości, że pełnomocnictwo substytucyjne nie może swoim zakresem wykraczać poza zakres umocowania pierwotnego pełnomocnictwa zgodnie z zasadą nemo plus iuris in alium transferre potest quam ipse habet (nikt nie może przenieść na drugą osobę więcej praw, aniżeli sam posiada). Oświadczenie pełnomocnika w pełnomocnictwie substytucyjnym nie może być wystarczające do rozszerzenia zakresu otrzymanego od mocodawcy umocowania do działania w sprawie.
W tej sytuacji konieczne będzie wezwanie wnoszącego środek zaskarżenia do przedstawienia właściwego zakresowo pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej.
2.3. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 p.p.s.a. zwrócił skargę kasacyjną Sądowi pierwszej instancji celem usunięcia dostrzeżonych braków.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło