I FSK 1972/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sylwester Marciniak, , , po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Gl 1138/14 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej członka zarządu postanawia oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Gl 1138/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: sąd pierwszej instancji) odrzucił skargę J. G. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 maja 2014 r. w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej członka zarządu. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została skarżącej skutecznie doręczona w dniu 16 czerwca 2014 r., w drodze fikcji prawnej unormowanej w art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), stąd termin do wniesienia skargi upływał w dniu 16 lipca 2014 r. Skarga wniesiona została w dniu 29 lipca 2014 r., a więc po terminie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w związku z czym zaszły przesłanki do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia skarżąca wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a nadto o rozważenie możliwości rozpoznania skargi w trybie z art. 182 § 1 p.p.s.a. i zasądzenie od organu kwoty 7 200 zł tytułem opłaty za czynności radcy prawnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 174 oraz art. 185 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i wydanie rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów postępowania, w tym zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie może być uwzględniona. Mając na uwadze treść podniesionych przez stronę zarzutów należy w pierwszej kolejności przypomnieć, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Musi ona spełniać wymogi formalne przewidziane dla pism procesowych w postępowaniu sądowym, a ponadto powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono kwestionowane w całości czy w części oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Jej nieodzownym elementem konstrukcyjnym są także podstawy kasacyjne oraz ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumie się wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego z dokładnym oznaczeniem jednostek redakcyjnych – artykułu, ustępu, paragrafu czy punktu, które miały być naruszone zaskarżonym orzeczeniem. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej musi zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, w czym skarżąca upatruje uchybienia przez sąd pierwszej instancji każdego ze wskazanych przez nią jako naruszonych przepisów. Prawidłowe sformułowanie i uzasadnienie zarzutów kasacyjnych ma istotne znaczenie z uwagi na zakres postępowania kasacyjnego wyznaczony w art. 183 § 1 zd. 1 p.p.s.a. W myśl tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. Oznacza to, że kierunek czynności kontrolnych, jakie Naczelny Sąd Administracyjny może podjąć w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia sądowego, wyznaczają podstawy sformułowane w skardze kasacyjnej. Sąd kasacyjny może więc uwzględnić tylko te przepisy, których naruszenie wyraźnie w skardze kasacyjnej zarzucono, gdyż nie jest on uprawniony do wyręczania skarżącej w formułowaniu, konkretyzowaniu, czy uzasadnianiu zarzutów kasacyjnych. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny z własnej inicjatywy nie może rozpatrywać innych wad (lub w innym zakresie) niż naruszenia określone w skardze kasacyjnej. Odnosząc powyższe uwagi do rozpatrywanej skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że powołane w niej podstawy kasacyjne nie mogły w żaden sposób doprowadzić do uwzględnienia tego środka zaskarżenia. Autor skargi kasacyjnej wskazał na naruszenie przepisów postępowania, powołując się w tym zakresie na naruszenie wyłącznie dwóch przepisów: art. 174 i art. 185 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Należy podkreślić, że do treści tych przepisów nie nawiązuje w żaden sposób uzasadnienie skargi kasacyjnej, natomiast ani w petitum skargi kasacyjnej, ani w jej uzasadnieniu nie został powołany żaden przepis regulujący doręczanie pism w postępowaniu podatkowym (czemu poświęcony został wywód przedstawiony w uzasadnieniu). Stąd należy ogólnie wskazać, że art. 174 p.p.s.a. określa, na jakich podstawach można oprzeć skargę kasacyjną (nie jest zatem normą adresowaną do sądu administracyjnego i nie może być przepisem przez ten sąd naruszonym), natomiast art. 185 p.p.s.a. nie posiada jednostki redakcyjnej wskazanej przez autora skargi kasacyjnej, tj. § 1 pkt 5. Oznacza to, że, w podstawach kasacyjnych nie wskazano jakiegokolwiek przepisu, który mógłby ewentualnie zostać naruszony przez sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu. Niewłaściwy sposób zredagowania skargi kasacyjnej wyklucza możliwość merytorycznej oceny zaskarżonego postanowienia. Z tych to względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Analogicznie orzekł Naczelny Sąd Administracyjny w innych sprawach skarżącej - por. postanowienia z dnia 24 listopada 2015 r., I FSK 2040/15, I FSK 2041/15 i I FSK 2042/15. Stanowisko zaprezentowane w tych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę podziela w pełni. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania należy stwierdzić, że art. 204 p.p.s.a. nie ma zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej – jak w niniejszej sprawie – jest postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego kończące postępowanie w sprawie (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07, ONSAiWSA z 2008 r., nr 2, poz.23).