I FSK 825/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Zirk-Sadowski, po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. sp. z o. o. z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 2115/12 odrzucającego skargę M. sp. z o. o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 2 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, marzec, kwiecień 1999 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 stycznia 2013 r., III SA/Wa 2115/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 2 maja 2012 r. w przedmiocie zwrotu podatku od towarów i usług za styczeń, marzec i kwiecień 1999 r. Jak zauważono w motywach orzeczenia, skarżącą wezwano do usunięcia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – braków formalnych skargi przez złożenie oryginału lub uwierzytelnionej kopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz złożenie dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osób, które udzieliły pełnomocnictwa, do reprezentacji spółki w dacie jego udzielenia (np. wyciąg z rejestru sądowego), pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na ww. wezwanie pełnomocnik skarżącej nadesłał stosowne pełnomocnictwo datowane na dzień 8 listopada 2004 r. oraz wyciąg z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego aktualny na dzień 17 lipca 2012 r. Z ww. wyciągu wynika przy tym, że ostatni wpis w rejestrze dokonany został 11 czerwca 2012 r. Nadesłana przez stronę informacja, odpowiadająca odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców, nie wykazywała na dzień udzielenia pełnomocnictwa umocowania prezesa spółki do podejmowania czynności w jej imieniu. W konsekwencji, zdaniem Sądu, skarżąca nie wykazała, że prezes zarządu był umocowany do działania w imieniu spółki w dniu 8 listopada 2004 r., tj. dniu, w którym udzielono pełnomocnictwa pełnomocnikowi procesowemu, podpisującemu skargę. Oznacza to, że strona nie uzupełniła braków formalnych skargi, co uzasadniało jej odrzucenie stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej Ppsa. W skardze kasacyjnej od ww. postanowienia wniesiono o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zarzucając naruszenie: - art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie doszło do nieusunięcia braków formalnych skargi; - art. 141 § 4 w zw. z art. 29 Ppsa poprzez pominięcie istotnych okoliczności sprawy, tj. pełnomocnictwa z dnia 8 listopada 2004 r. oraz informacji zawartych w aktualnym odpisie z KRS skutkujące uznaniem, że w sposób niewystarczający wykazane zostało umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki w dacie jego udzielenia; - art. 141 § 4 w zw. z art. 49 § 1 i art. 29 Ppsa poprzez błędne przyjęcie, że pełnomocnik skarżącej nie uzupełnił w terminie braku formalnego skargi, składając do akt sprawy w miejsce pełnego odpisu KRS aktualny odpis KRS, z którego wynikało umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki; - art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 i art. 29 Ppsa poprzez odrzucenie skargi, mimo że w wyznaczonym terminie w sposób wystarczający wykazano umocowanie osoby udzielającej pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki w dacie jego udzielenia; - art. 49 § 1 w zw. z art. 106 § 3 Ppsa przez wezwanie pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi, zamiast sprawdzenia powstałych wątpliwości co do umocowania osoby udzielającej pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki w trybie art. 106 § 3 Ppsa; - art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 i art. 37 § 1 Ppsa poprzez niezastosowanie przewidzianych w ustawie środków w celu usunięcia braków formalnych skargi i odrzucenie jej bez zaistnienia przesłanki z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W uzasadnieniu podstaw skargi kasacyjnej strona akcentuje, że nie jest niezbędne, aby odpis z Krajowego Rejestru Sądowego był sporządzony według stanu na dzień wystawienia dokumentu pełnomocnictwa procesowego. Brak jest wystarczających argumentów na rzecz stanowiska, że do wykazania umocowania osób wchodzących w skład organu osoby prawnej (...) do udzielenia pełnomocnictwa konieczne jest przedstawienie odpisu z rejestru aktualnego w dniu sporządzenia dokumentu pełnomocnictwa. Wskazując na powyższe skarżąca wywodzi, że wbrew przekonaniu Sądu pierwszej instancji, przedkładając aktualny odpis z KRS strona uzupełniła braki formalne skargi, a tym samym nie było podstaw do jej odrzucenia w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Jeżeli natomiast Sąd w dalszym ciągu miał wątpliwości, co do wykazania umocowania osoby udzielającej pełnomocnictwa do działania w imieniu spółki w rozumieniu art. 29 Ppsa, to właściwym postępowaniem było zażądanie pełnego odpisu z KRS (s. 6 i n. skargi kasacyjnej). Pogląd powyższy jest zbieżny z prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. w tym zakresie wymienione w środku odwoławczym post. NSA z dnia 30 czerwca 2010 r., I GSK 313/10; a ponadto post. NSA z dnia 29 września 2010 r., II FSK 1479/10, CBOSA). Podziela go także skład orzekający w niniejszej sprawie. Z uwagi na to, że orzecznictwo to powinno być znane Sądowi pierwszej instancji z urzędu, a także ze względu na zwięzłość wywodu (art. 141 § 4 Ppsa), przypomnieć jedynie należy w związku z powyższym, że skoro stosowne przepisy – ściślej, art. 4 ust. 1-4b ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 168, poz. 1186 ze zm.), jak również § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie ustroju i organizacji Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego oraz trybu i sposobu udzielania informacji z Krajowego Rejestru Sądowego i wydawania kopii dokumentów z katalogu, a także struktury udostępnianych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru oraz cech wydruków umożliwiających ich weryfikację z danymi w Rejestrze (Dz.U. Nr 297, poz. 1760) – przewidują wydanie z rejestru tylko odpisów pełnych lub aktualnych, to sąd administracyjny wzywając pełnomocnika strony o przedłożenie dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osób udzielających pełnomocnictwa do reprezentacji spółki w dacie jego udzielenia, nie może nałożyć na niego obowiązku nieprzewidzianego tymi przepisami. Jest to bowiem nałożenie obowiązku nieprzewidzianego prawem, a przez to niewykonalnego. Wobec tego, jeżeli Sąd pierwszej instancji (w dalszym ciągu) będzie miał wątpliwości (na gruncie przedłożonego odpisu aktualnego KRS) co do tego, czy osoba udzielająca pełnomocnictwa była do tego uprawniona, powinien wezwać pełnomocnika o odpis pełny z KRS, albo o wypis z danego działu (por. zwłaszcza ostatnie z ww. postanowień). Kwestią odrębną – pozostawioną ocenie Sądu wojewódzkiego – jest, czy wątpliwości takie byłyby uzasadnione w okolicznościach niniejszej sprawy, która jest kolejną z serii toczących się przed Sądem pierwszej instancji w przedmiocie zwrotu podatku od towarów i usług za styczeń, marzec i kwiecień 1999 r. (por. w tym kontekście uwagi spółki – s. 8 i n. skargi kasacyjnej). Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 Ppsa.