I FSK 897/07
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2007-07-24
Skład orzekający: Małgorzata Niezgódka - Medek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może tymczasowo dopuścić do udziału w sprawie pełnomocnika, który nie dołączył do skargi wymaganego pełnomocnictwa, mimo że nie zostało wszczęte postępowanie sądowe?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może tymczasowo dopuścić do udziału w sprawie pełnomocnika, który nie dołączył do skargi wymaganego pełnomocnictwa, ponieważ art. 44 P.p.s.a. dotyczy czynności procesowych w toczącym się postępowaniu, a nie sytuacji, gdy postępowanie nie zostało jeszcze wszczęte z powodu braków formalnych skargi. Brak pełnomocnictwa, jeśli nie został uzupełniony, skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej, jednak do skargi nie dołączono pełnomocnictwa. Pomimo wezwania, braku nie uzupełniono, co skutkowało odrzuceniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Spółka kasacyjna zarzuciła naruszenie art. 44 P.p.s.a. poprzez niedopuszczenie tymczasowo do udziału w sprawie pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Małgorzata Niezgódka - Medek po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej spółki A od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 grudnia 2006 r. sygn. akt I SA/Po 1245/06 w przedmiocie odrzucenia skargi spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Po 1245/06, mocą którego odrzucono skargę spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu.
W motywach orzeczenia Sąd przedstawił przebieg postępowania. Wskazał, że skarga została wniesiona w terminie przez radcę prawnego, jednakże nie dołączono do niej pełnomocnictwa. Ponadto, pomimo stosownego wezwania, brak ten nie został uzupełniony, co skutkowało odrzuceniem skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwana dalej P.p.s.a.
W dalszej kolejności Sąd stanął na stanowisku, że wniosek radcy prawnego o dopuszczenie go do udziału w sprawie tymczasowo na podstawie art. 44 i art. 31 § 2 P.p.s.a. nie mógł być rozpatrzony pozytywnie, gdyż art. 44 odnosi się do czynności procesowych, czyli do trwającego postępowania sądowego, o którym nie może być mowy w sytuacji, gdy nie zostało ono wszczęte. Wynika to z faktu, że pismo procesowe - w tym przypadku skarga - wywołuje skutki od dnia wniesienia tylko wówczas, jeśli uzupełniono w terminie jego braki (art. 49 § 3 P.p.s.a.). Z uwagi na powyższe tymczasowe dopuszczenie pełnomocnika nie może być stosowane zamiast lub obok wezwania pełnomocnika do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci pełnomocnictwa.
W dalszej kolejności Sąd wskazał, że według przedłożonego odpisu KRS na dzień 14 listopada 2006 r. w skład zarządu spółki A wchodzą G.B. i J.B. i każdy z członków zarządu uprawniony jest do reprezentacji spółki. Sąd uznał, że domniemania o prawdziwości danych wpisanych do KRS nie obalono uchwałą zgromadzenia wspólników z dnia 2 marca 2006 r. o zmianie składu zarządu spółki, bowiem sąd rejestrowy nie uznał jej za dającą podstawę do dokonania zmian w KRS. Sąd wskazał, że w sprawie nie może mieć zastosowania także art. 31 § 2 P.p.s.a., bowiem nie wykazano utraty osobowości prawnej przez spółkę.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia wniesiono o jego uchylenie i o przekazanie sprawy do merytorycznego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wraz z kwotą 17 zł (opłata skarbowa od pisma stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa).
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 44 P.p.s.a. poprzez niedopuszczenie tymczasowo do podjęcia naglących czynności dotychczasowego pełnomocnika spółki.
Pełnomocnik skarżącej wskazał, że zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu została mu przekazana przez pracowników skarżącej, bowiem od 1 września 2005 r. był on pełnomocnikiem spółki. Na dowód tego twierdzenia przedstawił kopię pełnomocnictwa. Stwierdził, że nie dołączył on do skargi kopii tegoż pełnomocnictwa, bowiem zostało ono udzielone przez stary zarząd – zmieniony mocą uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników nr 5 z dnia 2 marca 2006 r., a próba skontaktowania się z nowym zarządem nie powiodła się. Pełnomocnik załączył do skargi kasacyjnej pełnomocnictwo udzielone mu przez stary zarząd stwierdzając jednocześnie, że w jego ocenie powinno ono być udzielone przez nowy zarząd. Podkreślił, że niezałączenie go do skargi było podyktowane stanowiskiem zaprezentowanym przez Sąd Okręgowy w Poznaniu w postanowieniu z dnia 26 września 2006 r.
W dalszej kolejności pełnomocnik stwierdził, że Sąd bezpodstawnie odmówił zastosowania w tej sprawie art. 44 P.p.s.a., bowiem przepis ten dotyczy czynności nagłych, tj. takich, których niepodjęcie groziłoby szkodą dla strony i które mają dla niej istotne znaczenie z punktu widzenia jej procesowych interesów. Nie ma w nim ograniczenia co do rodzaju czynności, więc może to być także pierwsza czynność w sprawie. O naglącym charakterze czynności w postaci wniesienia skargi decyduje natomiast w ocenie pełnomocnika ograniczenie czasowe.
Przechodząc do kwestii domniemania wynikającego z KRS pełnomocnik stwierdził, że w jego ocenie domniemanie to zostało skutecznie obalone. Do skargi dołączono bowiem liczne dokumenty świadczące o tym, że zarząd w spółce został zmieniony, a uchwała o tej zmianie wywołuje skutki prawne. Odmowa dokonania zmian w KRS nie świadczy o tym, że zmiany te nie zaszły, bowiem wpis do KRS ma jedynie charakter deklaratoryjny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, o której mowa w § 2 tego artykułu. W rozpatrywanej sprawie nieważność postępowania nie zaszła. Tym samym ocena prawidłowości zaskarżonego postanowienia może być przeprowadzona tylko i wyłącznie w oparciu o te podstawy kasacyjne, które spółka podała w skardze kasacyjnej.
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /pkt 1/ lub naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /pkt 2/. Wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych należy przy tym do koniecznych cech skargi kasacyjnej /art. 176 P.p.s.a./. Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych rozumieć należy przede wszystkim dokładne wskazanie podstawy kasacyjnej oraz określenie tych przepisów prawa, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - uległy naruszeniu przez sąd wydający zaskarżone orzeczenie. Uzasadnienie kasacji ma zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie prawa polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie zarzutu. W przypadku zarzucenia uchybień przepisom procesowym niezbędne jest również wykazanie, że podniesione uchybienie rzeczywiście mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, gdyż z uwagi na związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej może on wziąć pod uwagę tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów.
W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej postawił jeden zarzut – naruszenia art. 44 P.p.s.a. O ile niepowiązanie go z art. 174 P.p.s.a. można uznać za mniejszy błąd, o tyle brak precyzyjnego zarzutu naruszenia przepisów postępowania, umożliwiającego weryfikację ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd pierwszej instancji, wyklucza ich podważenie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przeważająca część uzasadnienia skargi kasacyjnej sprowadza się do polemiki z Sądem pierwszej instancji co do kwestii uprawnienia starego i nowego zarządu spółki do udzielenia pełnomocnictwa, a także do kwestii domniemania prawdziwości wpisu zawartego w KRS, jednakże polemika ta nie jest oparta na jakimkolwiek zarzucie naruszenia przez Sąd przepisu postępowania, które skutkowało błędami w ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny jest związany ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, z których wynika, że w skład zarządu spółki wchodzą dwie osoby: G.B. i J. B. i każdy z członków zarządu uprawniony jest do reprezentacji spółki. Ponadto zgodnie z treścią art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 17, poz. 209 ze zm.) domniemywa się, że dane wpisane do rejestru są prawdziwe, a domniemania o prawdziwości danych wpisanych do KRS nie obalono uchwałą zgromadzenia wspólników z dnia 2 marca 2006 r. o zmianie składu zarządu spółki, bowiem sąd rejestrowy nie uznał jej za dającą podstawę do dokonania zmian w KRS.
Z tak ustalonego stanu faktycznego wynika, że pełnomocnik był w stanie przedstawić stosowne pełnomocnictwo, a w organach spółki nie występowały żadne braki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu miał więc pełne podstawy by uznać, że brak pełnomocnictwa wynika jedynie z niewłaściwych stosunków między mocodawcą a pełnomocnikiem, bądź też z działania w istocie bez pełnomocnictwa.
Opisany stan faktyczny nie daje podstaw do twierdzenia, że w sprawie mógł mieć zastosowanie art. 44 P.p.s.a., bowiem nie została spełniona podstawowa przesłanka – niemożność przedstawienia pełnomocnictwa. Stąd też zarzut naruszenia art. 44 P.p.s.a. należy uznać za chybiony.
Powyższe powoduje, że bezprzedmiotowym jest roztrząsanie pozostałych kwestii związanych z wykładnią art. 44 P.p.s.a. podniesionych przez pełnomocnika skarżącej, tj. rodzaju czynności, do których przepis ten się odnosi oraz etapu postępowania, na którym można go zastosować.
Dlatego też skarga kasacyjna musi zostać oddalona w oparciu o art. 184 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło