I FZ 161/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2019 r. sygn. akt VIII SA/Wa 126/19 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P.B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 3 grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2012 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 5 kwietnia 2019 r. w sprawie VIII SA/Wa 126/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 3 grudnia 2018 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Sąd pierwszej instancji podał, że pełnomocnik Skarżącego (adwokat J.J.) został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez złożenie dokumentu pełnomocnictwa do działania w imieniu Skarżącego w niniejszej sprawie w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 28 lutego 2019 r. Do dnia wydania opisanego postanowienia pełnomocnik Skarżącego nie odpowiedział na powyższe wezwanie Sądu, a zatem skarga - w ocenie WSA w Warszawie - podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: P.p.s.a.). W zażaleniu Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie: a) art. 183 § 2 pkt 5 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 37 § 1 P.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi spowodowane nie uzupełnieniem braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa do działanie w imieniu skarżącego w niniejszej sprawie, podczas gdy pełnomocnik skarżącego nie miał takiego obowiązku gdyż wniesiona skarga nie była pierwszą czynnością procesową w sprawie, ponieważ niniejsza sprawa była już przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego przed tutejszym Sądem (sygn. VIII SA/Wa 987/16), co doprowadziło w konsekwencji do odrzucenia skargi i pozbawienia strony możności obrony swoich praw, które to uchybienie skutkuje nieważnością postępowania; b) art. 46 § 3 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że pełnomocnik strony nie złożył w danej sprawie pełnomocnictwa przed Sądem w sytuacji, gdy niniejsza sprawa była już rozpatrywana przed niniejszym Sądem pod sygnaturą VIII SA/Wa 986/16 i zaskarżona wtedy decyzja została uchylona w całości przez Sąd, tym samym wskazać należy, że samo nadanie sprawie nowej sygnatury nie wskazuje, że jest to sprawa inna od poprzednio uchylonej w sytuacji, gdy poprzednio złożone pełnomocnictwo było określone analogicznie co do przedmiotu i podmiotu sprawy. W zażaleniu wniesiono o uchylenie kwestionowanego postanowienia i nadanie biegu sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 37 § 1 P.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Adwokat, radca prawny, doradca podatkowy i rzecznik patentowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa. Sąd może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. W myśl natomiast art. 46 § 3 P.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt, że przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczyło się postępowanie prawomocnie zakończone wyrokiem tego Sądu z 30 maja 2017 r. sygn. akt VIII SA/Wa 987/16 - mając na uwadze treść art. 37 § 1 w zw. z art. 46 § 3 P.p.s.a. - nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku złożenia na wezwanie Sądu dokumentu pełnomocnictwa w niniejszej sprawie. Podkreślić należy, że stronie wezwanej do usunięcia braków formalnych złożonego pisma nie przysługuje jakikolwiek margines interpretacyjny odnośnie do sposobu wykonania wezwania, jeżeli zawiera ono wskazanie w sposób szczegółowy i wyraźny co do czynności, których dopełnienie jest wymagane do nadania sprawie dalszego biegu (por. postanowienia NSA: z 5 września 2008 r., I FSK 536/08, z 11 lutego 2014 r. II FSK 3769/13). Pełnomocnik nie może w sposób dowolny dokonywać interpretacji kierowanych do niego wezwań przez sąd. W razie zaś wątpliwości powinien on skontaktować się z sądem w celu ich wyjaśnienia. Nie zmienia tego okoliczność, że pełnomocnictwo znajdowało się w aktach innej sprawy sądowej Skarżącego prawomocnie zakończonej. Za prawidłowością dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni art. 37 § 1 P.p.s.a. przemawia nie tylko wykładnia językowa ale także wykładnia systemowa i celowościowa. Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że pełnomocnik już przy dokonaniu pierwszej czynności procesowej w imieniu strony, organu lub przedstawiciela ustawowego ma obowiązek dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis. Obowiązek ten jednoznacznie potwierdza art. 46 § 3 P.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można utożsamiać wskazanej w art. 37 § 1 P.p.s.a. pierwszej czynności procesowej z czynnością dokonaną w innym, zakończonym prawomocnym wyrokiem postępowaniu sądowym (por. art. 132 i art. 168 P.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela przy tym stanowiska Skarżącego wyrażonego w zażaleniu, jakoby niniejsza sprawa sądowa była "kontynuacją" sprawy zakończonej ww. wyrokiem z 30 maja 2017 r., VIII SA/Wa 987/16, wydanym ze skargi Strony, którym uchylono decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 23 września 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012 r. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że granice sprawy sądowoadministracyjnej (granice sądowej kontroli działalności administracji publicznej) wyznaczają granice sprawy administracyjnej, której dotyczy zaskarżony akt. Nie można zatem przyjąć, że niniejsza sprawa sądowa zainicjowana skargą Strony na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 3 grudnia 2018 r. nr [...], mimo że dotyczy - tak jak uprzednio wydana, a następnie uchylona decyzja tego organu - podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012 r., stanowi tę samą sprawę sądową co sprawa o sygn. akt VIII SA/Wa 987/16. W konsekwencji powyższego należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż wniesienie skargi w niniejszej sprawie nie stanowi pierwszej czynności procesowej w tejże sprawie w rozumieniu art. 37 § 1 i art. 46 § 3 P.p.s.a. Bez znaczenia - przede wszystkim w świetle art. 46 § 3 P.p.s.a. - dla oceny zasadności odrzucenia skargi w niniejszej sprawie jest również okoliczność, że stosowny dokument pełnomocnictwa znajduje się w aktach administracyjnych tejże sprawy. Za chybione w tej sytuacji należy także uznać stanowisko Skarżącego, że odrzucenie skargi w okolicznościach tej sprawy skutkowało pozbawieniem Skarżącego możności obrony jego praw. W tym miejscu wyjaśnić trzeba, że odrzucając skargę Sąd pierwszej instancji nie stwierdził, iż adwokat J. J. nie był umocowany do reprezentowania Strony w postępowaniu sądowym zainicjowanym tą skargą. WSA w Warszawie przyjął natomiast - słusznie zresztą, jak już wcześniej wskazano - iż skarga ta miała braki formalne, gdyż nie dołączono do niej dokumentu pełnomocnictwa, do czego Sąd wezwał Stronę (jej pełnomocnika). W sytuacji takiej, gdzie mimo wezwania Sądu brak formalny nie został uzupełniony, nie ma podstaw do przyjęcia, że Strona na skutek wadliwości proceduralnych Sądu została pozbawiona możności obrony jej praw. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że kwestionowane postanowienie WSA w Warszawie odpowiada prawu, a zatem zażalenie - na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. - podlega oddaleniu.