I FZ 401/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-11-19

Skład orzekający: Krystyna Chustecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona twierdzi, że nie naruszyła terminu do uiszczenia wpisu od skargi, ponieważ nie otrzymała wezwania, istnieje podstawa do przywrócenia terminu?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu jest skuteczny tylko wtedy, gdy strona przyznaje, że uchybiła terminowi i zaszły okoliczności usprawiedliwiające to uchybienie. Jeśli strona twierdzi, że nie naruszyła terminu, ponieważ nie otrzymała wezwania, nie ma podstaw do jego przywrócenia. W przypadku dwukrotnego awizowania przesyłki z wezwaniem, która nie została odebrana, uznaje się, że strona ponosi winę w uchybieniu terminu.
Stan faktyczny
Spółka A. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi, uznając, że spółka nie udowodniła braku winy w uchybieniu terminu, gdyż twierdziła, że nie otrzymała wezwania do uiszczenia wpisu, mimo że przesyłka została dwukrotnie awizowana. Spółka wniosła zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów P.p.s.a. dotyczących przywrócenia terminu i doręczeń.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Chustecka, po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Łd 195/14 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 3 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu oraz określenia prawidłowej wysokości nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2010 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 195/14, odmówił A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję z dnia 3 grudnia 2013 r. Dyrektora Izby Skarbowej w L. Sąd I instancji wskazał, że w sprawie skarżący dowodził, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi nie zostało mu doręczone w sposób prawidłowy. Prezes Spółki w uzasadnieniu wniosku oświadczył m.in.: "nie miałem wiedzy ani namacalnych dowodów o próbie doręczenia mu przedmiotowej przesyłki". Sąd podniósł, że wniosek o przywrócenie terminu jest skuteczny tylko wtedy, gdy strona przyznaje, że uchybiła terminowi, a jedynie zaszły okoliczności usprawiedliwiające to uchybienie. W sytuacji, gdy strona twierdzi, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie, że nie naruszyła terminu, nie ma podstaw do jego przywrócenia. Zażalenie od powyższego postanowienia wniósł pełnomocnik skarżącego zaskarżając orzeczenie w całości. Zarzucił naruszenie: 1) art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej: P.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia Spółce terminu do uiszczenia wpisu od skargi do WSA, w sytuacji gdy strona nie ponosi winy w uchybieniu terminu, a brak przywrócenia terminu powoduje dla strony ujemne skutki procesowe, 2) art. 73 § 4 P.p.s.a. poprzez uznanie, że niezasadne było wniesienie przez Spółkę wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, w sytuacji, gdy z art. 73 § 4 P.p.s.a. wprost wynika domniemanie doręczenia skarżącej wezwania do uiszczenia wpisu od skargi do WSA, a WSA pomimo poznania argumentacji skarżącej przedstawionej we wniosku nie wystosował do Spółki ponownego wezwania do uiszczenia wpisu od skargi i nie uchylił jednocześnie z urzędu wydanego uprzednio postanowienia o odrzuceniu skargi z dnia 23 kwietnia 2014 r. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 86 § 1 i 2 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy (postanowienie NSA z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt II FZ 23/14 dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku maksymalnej w danych warunkach staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Natomiast do sądu należy ocena, czy uprawdopodobnienie braku winy nastąpiło czy nie. Sąd nie jest związany twierdzeniami wniosku, gdyż istota uprawdopodobnienia sprowadza się do przekonania sądu o przynajmniej prawdopodobieństwie zaistnienia okoliczności mających wpływ na brak winy w uchybieniu terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca Spółka nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Za takie uprawdopodobnienie nie mogą być bowiem uznane gołosłowne twierdzenia prezesa Spółki, że nie miał wiedzy ani namacalnych dowodów o próbie doręczenia mu przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi. Warto w tym miejscu podkreślić, że odpis zarządzenia z dnia 17 marca 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu wraz z pouczeniem o skutkach nieuiszczenia wpisu został wysłany na wskazany przez Spółkę adres. Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłki nie została ona odebrana przez adresata. Zatem wbrew zarzutowi podniesionemu w zażaleniu Sąd I instancji nie naruszył art. 73 § 4 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza również, że nie znajduje uzasadnienia wniosek pełnomocnika Spółki o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Art. 209 P.p.s.a., który reguluje kwestię zwrotu kosztów postępowania, nie ma bowiem zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia. Biorąc pod uwagę powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i dlatego na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło