I FZ 480/09

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-02-05

Skład orzekający: Sędzia NSA Jan Zając

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w sprawie dotyczącej prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od importu usług, w związku z którym zapłata nastąpiła na rzecz podmiotu z tzw. raju podatkowego, do czasu uzyskania odpowiedzi na pytanie prejudycjalne skierowane do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich?
Ratio decidendi
Zasadne jest zawieszenie postępowania sądowego w sprawie dotyczącej prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od importu usług, jeśli zapłata nastąpiła na rzecz podmiotu z tzw. raju podatkowego, a przepis krajowy (art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT) wyłączający to odliczenie jest kwestionowany w kontekście prawa wspólnotowego. W takiej sytuacji, skierowanie pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich przez Naczelny Sąd Administracyjny ma bezpośrednie znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a postanowienie WSA o zawieszeniu postępowania jest zgodne z art. 125 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który zawiesił postępowanie w sprawie skargi T. S.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku VAT za okres od lipca do grudnia 2004 r. Organ podatkowy odmówił odliczenia podatku naliczonego od importu usług, powołując się na art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, który wyłącza takie odliczenie, gdy zapłata następuje na rzecz podmiotu z tzw. raju podatkowego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT oraz dyrektyw unijnych. WSA zawiesił postępowanie, uznając, że odpowiedź TSWE na pytanie prejudycjalne skierowane przez NSA w innej sprawie (I FSK 990/09) będzie miała znaczenie dla rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Zając po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2009 r., o sygn. akt III SA/Wa 1266/09 w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi T. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 19 maja 2009 r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za okres od lipca do grudnia 2004 r. postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2009 r. sygn. akt III SA/Wa 1266/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi T. S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dnia 19 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do grudnia 2004 r. W motywach postanowienia Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie organy podatkowe nie uwzględniły w części wniosku skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od towarów i usług, albowiem uznały, że w myśl art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) odliczenie podatku naliczonego nie jest możliwe względem nabywanych przez podatnika usług (z importu), w związku z którymi zapłata należności nastąpiła na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania (siedzibę lub zarząd) w tzw. raju podatkowym. W skardze na powyższą decyzję strona zarzuciła organom podatkowym naruszenie: - art. 86 ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 17 ust. 2 w zw. z art. 17 ust. 6 VI Dyrektywy przez zastosowanie art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT przewidującego generalny zakaz odliczania podatku naliczonego, nieodnoszący się do konkretnych kategorii towarów lub usług; - art. 86 ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 17 ust. 2 w zw. z art. 27 ust. 1 VI Dyrektywy przez zastosowanie art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT przewidującego tzw. środek specjalny, pomimo tego, że został on wprowadzony do ustawy z pominięciem procedury przewidzianej w przepisach wspólnotowych; - . 86 ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 17 ust. 2 VI Dyrektywy przez zastosowanie art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT przewidującego zakaz odliczania podatku naliczonego naruszający zasadę proporcjonalności i zasadę neutralności podatku VAT. Na rozprawie w dniu 6 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zasadnym jest zawieszenie postępowania, albowiem postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2009 r. w sprawie o sygnaturze I FSK 990/09 Naczelny Sąd Administracyjny skierował na podstawie art. 234 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich pytanie prejudycjalne dotyczące przepisów prawa Wspólnotowego: "Czy prawo wspólnotowe ( w szczególności art. 17 ust. 6 Szóstej Dyrektywy Rady Wspólnot Europejskich z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji przepisów Państw Członkowskich dotyczących podatków obrotowych- wspólny system podatku od wartości dodanej; ujednolicona podstawa wymiaru podatku (77/388/EWG), obecnie art. 176 Dyrektywy z dnia 28 listopada 2006 r. 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej) daje państwu członkowskiemu prawo do stosowania krajowych przepisów, wyłączających uprawnienie podatnika do obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego w przypadku nabycia importu usług, w związku z którymi zapłata należności jest dokonywana bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na obszarze jednego z terytoriów lub krajów określonych w ustawodawstwie krajowym jako tzw. "raje podatkowe", biorąc pod uwagę, że takie wyłączenie było stosowane w państwie członkowskim we Wspólnocie? Sąd I instancji uznał, że udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie prejudycjalne będzie miało znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty podatku od towarów i usług. Strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. W jego uzasadnieniu podniesiono, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy istnieją samoistne przesłanki pozwalające na merytoryczne rozstrzygnięcie przez sąd administracyjny niezależnie od wyniku postępowania prze ETS. Autor zażalenia zwrócił ponadto uwagę na nieprawidłowość regulacji zawartej w art. 88 ust. 1 ustawy o VAT, którego zakres znaczeniowy określony został zbyt szeroko, a co więcej, przepis ten stoi w sprzeczności z przepisami prawa międzynarodowego (Aktu końcowego Światowej Administracyjnej Konferencji Telegraficznej i Telefonicznej w Melbourne z 1988 r.). Wnoszący zażalenie podniósł również, że brak ustosunkowania się przez Dyrektora Izby Skarbowej w zaskarżonej decyzji do zarzutu dotyczącego naruszenia zasady proporcjonalności stanowi naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie tutejszego Sądu nie budzi wątpliwości, iż zasadnym jest zawieszenie postępowania w sprawie ze skargi do czasu udzielenia przez ETS odpowiedzi na przytoczone wyżej pytanie. Zaskarżona w sprawie decyzja dotyczy bowiem dokonywanego przez stronę skarżącą importu usług telekomunikacyjnych, za które zapłata następowała na rzecz podmiotu mającego siedzibę w kraju wymienionym w załączniku nr 5 do ustawy o VAT, a podstawą prawną rozstrzygnięcia podjętego przez organy podatkowe, kwestionowaną następnie w skardze do Sądu, jest art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Przepis ten wprowadza ograniczenie uprawnienia podatnika do obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego w przypadku nabycia importu usług, w związku z którymi zapłata należności jest dokonywana bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na obszarze jednego z terytoriów lub krajów określonych w ustawodawstwie krajowym jako tzw. "raje podatkowe". Zadane w trybie prejudycjalnym pytanie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I FSK 990/09 jest zatem bezpośrednio związane ze spornym zagadnieniem leżącym u podstaw decyzji podatkowej wydanej przez organy podatkowe w niniejszej sprawie. Na marginesie zaznaczyć należy, że argumentacja strony skarżącej zawarta w zażaleniu stanowi w istocie polemikę z rozstrzygnięciem podjętym przez organy podatkowe dlatego tym bardziej, w świetle tego, co zostało wyżej wskazane, nie podważa ona w sposób skuteczny postanowienia Sądu I instancji w przedmiocie zawieszenia postępowania. Mając na względzie powyższe okoliczności przyjąć należało, że Sąd I instancji słusznie, stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; dalej p.p.s.a.) zawiesił postępowanie w sprawie. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło