I GSK 1084/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-08-12

Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Marzenna Zielińska, Zofia Przegalińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu do reprezentowania spółki w postępowaniu przed organem pierwszej instancji obejmuje również postępowanie przed organem drugiej instancji, jeśli treść pełnomocnictwa nie precyzuje zakresu instancyjnego?
Ratio decidendi
Pełnomocnictwo udzielone do reprezentowania strony w postępowaniu przed organem pierwszej instancji nie obejmuje automatycznie reprezentacji przed organem drugiej instancji, jeśli jego treść nie precyzuje zakresu instancyjnego lub nie stanowi pełnomocnictwa ogólnego. W przypadku braku wyraźnego wskazania w pełnomocnictwie, że obejmuje ono postępowanie przed organami wszystkich instancji, doręczenie decyzji organu odwoławczego stronie bezpośrednio jest prawidłowe.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. została zobowiązana do zapłaty podatku akcyzowego za marzec 2009 r. decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w Katowicach, która została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej w Katowicach. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów o doręczeniach, wskazując na pominięcie jej pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, uznając doręczenie za prawidłowe. Spółka wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zabłocka Sędzia NSA Marzenna Zielińska Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.) Protokolant Mateusz Rogala po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. Spółki z o.o. w D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1294/13 w sprawie ze skargi P. Spółki z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od P. Spółki z o.o. w D. na rzecz Dyrektora Izby Celnej w Katowicach 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1294/13, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę P. Sp. z o.o. w D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Katowicach z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Katowicach z dnia [...] października 2012 r., nr [...], którą określono Spółce kwotę zobowiązania podatkowego i kwotę zaległości podatkowej w podatku akcyzowym za miesiąc marzec 2009 r. w wysokości 472.876 zł. Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji podał, że Spółka prowadziła działalność obejmującą między innymi sprzedaż hurtową paliw i produktów pochodnych. W styczniu 2011 r. w opisanej spółce funkcjonariusze Referatu Kontroli Przedsiębiorców Urzędu Celnego w Katowicach przeprowadzili kontrolę podatkową mającą na celu sprawdzenie czy Skarżąca wykonywała obowiązki wynikające z ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym oraz ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 11) wraz z aktami wykonawczymi w zakresie obrotu produktami rafinacji ropy naftowej za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. Kontrola została zakończona protokołem doręczonym Spółce w dniu 4 lutego 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w Katowicach opierając się na ustaleniach kontroli przeprowadzonej w Spółce, w ramach której sprawdzono dokumentację finansowo- księgową, konta analityczne prowadzone dla dostawców i odbiorców wyrobów rafinacji ropy naftowej wraz z dokumentami źródłowymi, wyciągi bankowe, dowody kasowe dotyczące płatności, wydał w dniu [...] października 2012 r. decyzję. W uzasadnieniu stwierdził, że przeprowadzona kontrola wykazała, iż w okresie objętym kontrolą Skarżąca dokonywała zakupu oleju napędowego, a następnie dokonywała jego dalszej odsprzedaży osobom prawnym oraz osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. Organ podkreślił, iż w okresie od stycznia do grudnia 2009 r. Spółka zakupiła 5.038.448 litrów oleju napędowego, a dokonane ustalenia nie potwierdziły, aby od zakupionego oleju napędowego została zapłacona akcyza. Dyrektor Izby Celnej w Katowicach utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Spółka zarzuciła organom naruszenie art. 145 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.; dalej: O.p.) w związku z art. 40 § 1 k.p.a., stwierdzając, że zaskarżona decyzja został doręczona Spółce niezgodnie z powołanymi wyżej przepisami z pominięciem i zignorowaniem pełnomocnika. Ponadto Spółka podtrzymała w całości wszystkie zarzuty zgłoszone w toku postępowania przez jej pełnomocnika. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Katowicach podtrzymał swoje stanowisko przyjęte w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż zarzut doręczenia zaskarżonej decyzji niezgodnie z art. 145 § 1 i § 2 O.p. (na gruncie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego odpowiednio z art. 40 § 1) jest bezpodstawny. Wyjaśnił, że w postępowaniu toczącym się przez Naczelnikiem Urzędu Celnego w Katowicach o numerze sprawy [...] pełnomocnikiem Strony skarżącej był radca prawny S. S. A. i decyzja z dnia [...] października 2012 r. kończąca to postępowanie została doręczona temu pełnomocnikowi w dniu 12 listopada 2012 r. Jednakże odwołanie od tej decyzji złożone zostało przez Spółkę, przy czym skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego odwołania poprzez złożenie podpisu na odwołaniu i powyższy brak został przez nią usunięty, co pozwoliło organowi na merytoryczne rozpatrzenie sprawy i wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy stwierdził, iż przedstawiony przebieg postępowania dowodzi, że w postępowaniu odwoławczym Strona skarżąca nie była reprezentowana przez pełnomocnika i prawidłowo została doręczona jej zaskarżona decyzja. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że jest ona bezzasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W ocenie Sądu wnioski jakie wyciągnęły organy podatkowe ze zgromadzonego materiału dowodowego są prawidłowe a przyjęcie, że na wcześniejszym etapie obrotu olejem napędowym podatek akcyzowy nie został zapłacony jest słuszne. Dowiedzenie przez organy podatkowe powyższych okoliczności musiało skutkować obciążeniem Spółki, jako posiadacza paliwa pochodzącego z niezidentyfikowanego źródła, kwotą podatku akcyzowego na podstawie art. 4 ust. 3 oraz art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257; dalej: u.p.a.). Sąd uznał, że nie jest trafny zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 i § 2 O.p. poprzez doręczenie decyzji Spółce z pominięciem pełnomocnika. Warunkiem doręczenia decyzji organu odwoławczego pełnomocnikowi strony było jego ustanowienia na etapie postępowania toczącego się przed organem odwoławczym. Jak wynika z akt sprawy pełnomocnikiem Strony skarżącej był radca prawny S. S. A., jednak pełnomocnictwo obejmowało reprezentowanie Spółki w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji, to jest Naczelnikiem Urzędu Celnego w Katowicach w sprawie o numerze [...] i decyzja z dnia [...] października 2012 r. kończąca postępowanie w tej sprawie została doręczona temu pełnomocnikowi. W tej sytuacji doręczenie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego Spółce było prawidłowe i zgodne z powołaną regulacją art. 145 § 1 O.p. Skargą kasacyjną Spółka zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wyrokowi zarzucono "naruszenie art. 145 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie jakoby przedmiotowe pełnomocnictwo dotyczyło jedynie postępowania przed organem I instancji, tj. Naczelnikiem Urzędu Celnego w Katowicach, a nie dotyczyło postępowania przed organem II instancji – Dyrektorem Izby Celnej w Katowicach przy bezspornej treści tego pełnomocnictwa, iż dotyczy ono postępowania przed organami wszystkich instancji". W odpowiedzi na skargę kasacyjną Organ wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelną zasadą postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej jest związanie sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej. Związanie to dotyczy zarówno wniosków skargi kasacyjnej, jak i jej podstaw. Sąd odwoławczy rozpoznając skargę kasacyjną ogranicza się zatem do weryfikacji zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej. Związanie sądu granicami skargi kasacyjnej oznacza, że zakres kontroli zaskarżonego wyroku przez sąd odwoławczy wyznacza sama strona poprzez sformułowanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie nie zawiera wskazania podstaw kasacyjnych natomiast sformułowany zarzut podaje art. 145 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, którego naruszenie zdaniem autora skargi kasacyjnej nastąpiło na skutek przyjęcia przez Sąd I instancji, że przedmiotowe pełnomocnictwo dotyczyło jedynie postępowania przed organem I instancji, tj. Naczelnikiem Urzędu Celnego w Katowicach. W jednozdaniowym uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarte zostało stwierdzenie, że pełnomocnictwo obejmowało wbrew temu co stwierdził Sąd I instancji również reprezentację przed organami wszelkiego rodzaju i stopnia. Z treści wniesionej skargi kasacyjnej nie wynika, które to jest określone jako "przedmiotowe" pełnomocnictwo, ponieważ nie zostało ono bliżej scharakteryzowane przez autora skargi kasacyjnej. Znajdujące się natomiast w aktach administracyjnych pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu S. S. A. dotyczy reprezentacji Spółki w postępowaniu toczącym się przed Naczelnikiem Urzędu Celnego w Katowicach. Zatem stanowisko Sądu I instancji, że pełnomocnictwo obejmowało reprezentację Spółki w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji nie budzi żadnych wątpliwości. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło