I GSK 1460/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2023-06-28

Skład orzekający: Bogdan Fischer, Piotr Pietrasz, Anna Apollo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy, polegające na niewyczerpującym zebraniu materiału dowodowego, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu administracyjnego pierwszej instancji, jeśli strona skarżąca nie wykazała, że miało to istotny wpływ na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna oparta na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie może zostać uwzględniona, jeśli strona skarżąca nie wykazała istnienia związku przyczynowego między uchybieniem procesowym a zaskarżonym orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Brak wykazania takiego wpływu czyni skargę kasacyjną niekompletną i uniemożliwia jej merytoryczne rozpoznanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania z funduszy unijnych. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. oraz art. 7 i 77 k.p.a., wskazując na niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego przez organ odwoławczy. Spółka wniosła o uchylenie wyroku WSA i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną C. Sp. z o.o. oraz zasądzono od niej na rzecz Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Piotr Pietrasz (spr.) Sędzia del. NSA Anna Apollo Protokolant Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej C. Sp. z o.o. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt V SA/Wa 1733/18 w sprawie ze skargi C. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od C. Sp. z o.o. w [...] na rzecz Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej 10.800 (dziesięć tysięcy osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1733/18 oddalił skargę C. O. C. C. sp. z o.o. w K. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 17 sierpnia 2018 r. nr DZF-IV.025.34.2018.AP.3 w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania. W skardze kasacyjnej C. O. C. C. sp. z o.o. w K. zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, które mogą mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to przez: 1. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 647/17 nie dokonał wiążącej oceny prawnej przebiegu postępowania administracyjnego i nie dokonał wskazania co do dalszego postępowania w zakresie braków postępowań przed organem odwoławczym naruszających art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej jako: k.p.a.), podczas gdy Sąd w ww. wyroku wskazał na obowiązek dokonania ustaleń o kluczowym znaczeniu dla wydania decyzji w przedmiocie zwrotu środków przez Beneficjenta określonej kwoty dofinansowania przy wykorzystaniu dozwolonych przepisami środków dowodowych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli; 2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. skutkującym nieuwzględnieniem ciążącego na organie odwoławczym obowiązku wyczerpującego zebrania całego materiału dowodowego w celu wyjaśnienia stanu faktycznego w odniesieniu do indywidualnej sytuacji Beneficjenta, pomimo, że organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nie wywiązując się z obowiązku zebrania materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. kosztów postępowania według treść norm przepisanych oraz wniosła o rozpoznanie na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Inwestycji i Rozwoju wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Analiza akt sprawy wskazuje, że nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie naruszeń przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej. Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało wspomnieć, że według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej zawarto wyłącznie zarzuty oparte na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem skargę kasacyjną można oprzeć między innymi na podstawach naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy podkreślić, że o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania formułowanych w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. nie decyduje każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno wiązać się z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Brak wykazania w uzasadnieniu skargi kasacyjnej owego wpływu naruszenia przepisów procedury na wynik sprawy powoduje, że skarga kasacyjna jest w istocie niekompletna, co w dalszej konsekwencji uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu zweryfikowanie zaskarżonego orzeczenia w zakresie objętym zarzutami naruszenia przepisów procesowych. Podkreślenia wymaga, że z postanowień art. 176 oraz 177a p.p.s.a. wynika, że brak elementu skargi kasacyjnej, jakim jest uzasadnienie, w tym uzasadnienie dotyczące wykazania, że naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie wiąże się z obowiązkiem wezwania autora skargi kasacyjnej do usunięcia tego braku. Zgodnie bowiem z postanowieniami art. 177a p.p.s.a. jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło