I GSK 1534/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2021 r. sygn. akt V SA/Wa 4151/21 w zakresie pozostawienia skargi bez rozpatrzenia w sprawie ze skargi F(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia (...) sierpnia 2021 r. nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt V SA/Wa 4151/21pozostawił bez rozpoznania skargę F(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na informację Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia (...) sierpnia 2021 r. nr (...) w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że zaskarżona informacja została doręczona stronie skarżącej 5 sierpnia 2021 r. Oznacza to, że czternastodniowy termin na jej wniesienie, przewidziany w art. 61 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818, ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa), upływał 19 sierpnia 2021 r. Z kolei analizowana skarga, datowana na 20 sierpnia 2021 r., została wniesiona w tym samym dniu za pośrednictwem operatora pocztowego (art. 83 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), w związku z art. 64 ustawy wdrożeniowe). Sąd I instancji uznał, że skarga została wniesiona po terminie, o którym mowa w art. 61 ust. 2 ustawy wdrożeniowej i pozostawił ją bez rozpoznania. Skargę kasacyjną od przedmiotowego postanowienia złożyła skarżąca wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. rozstrzygnięciu zarzucono: naruszenie prawa materialnego poprzez błędna wykładnie i niewłaściwe zastosowanie, to jest: - art. 61 ust. 2 w związku z art. 61 ust. 6 pkt 1 i art. 67 ustawy wdrożeniowej poprzez pozostawienie skargi bez rozpatrzenia jako wniesionej po terminie, mimo faktu, że skarżąca wniosła skargę zanim faktycznie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia skargi. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 45 k.p.a. w związku z art. 67 ustawy wdrożeniowej poprzez błędne przyjęcie, że informacja organu z dnia 2 sierpnia 2021 r. została doręczona skarżącej w dniu 5 sierpnia 2021 r., podczas gdy korespondencję odebrała osoba nieuprawniona do odbioru korespondenci spółki skarżącej. Ponadto na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów: Oświadczenia K. W. z dnia 30 09 2021 r. na okoliczności wskazane w piśmie i brak skutecznego doręczanie pisma skarżącej, Oświadczenia D. W. z dnia 27 102021 r. na okoliczności wskazane w piśmie, statusu pracownika, braku upoważnienia do odbioru pisma dla skarżącej. Reklamacji skarżącej do Poczty Polskiej SA 3- szt. z dnia 30 09 2021 r. na okoliczność nieprawidłowego doręczenia przesyłek adresowanych do Skarżącej, Pisma skarżącej z dnia 30 09 2021 r. o ponowne doręczenie na okoliczności wskazane w piśmie. Pisma WSA z dnia 12 10 2021 r. o doręczenie postanowienia. Pisma NCBR z dnia 12 10 2021 na okoliczności wskazane w piśmie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Ponadto, wniósł o wezwanie skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie w postaci oryginałów lub uwierzytelnionych kopii dowodów wymienionych w skardze – od pkt 3 do 28, wskazując, że załączniki te nie zostały doręczone organowi wraz z odpisem skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest bezzasadna i dlatego podlega oddaleniu. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Sąd I instancji kontrolowanym postanowieniem pozostawił bez rozpatrzenia skargę spółki, na podstawie art. 61 ust. 6 ustawy wdrożeniowej, jako wniesioną po upływie ustawowego terminu, zaś postawione w skardze kasacyjnej zarzuty kwestionują tą okoliczność. Zarzuty te, należało uznać za bezzasadne. Z kolei ich komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie. Istota sporu na obecnym etapie postępowania sprowadza się do oceny czy Sąd I instancji prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia skargę skarżącej spółki, z uwagi na wniesienie jej po upływie ustawowego czternastodniowego terminu. Ustawa wdrożeniowa wprowadza też pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a., m.in. skrócone zostały terminy do wniesienia skargi i skargi kasacyjnej, wprowadzono termin do rozpatrzenia skargi, a także przewidziano tryb jej wniesienia bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a. Zgodnie z art. 61 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 58 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 59 albo art. 66 ust. 2 pkt 1, a w przypadku, o którym mowa w art. 54 ust. 3 - w terminie 14 dni od dnia upływu terminu na uzupełnienie protestu lub poprawienie w nim oczywistych omyłek, wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu. Z kolei, jak stanowi art. 61 ust. 6 pkt 1 ustawy wdrożeniowej wniesienie skargi po terminie, o którym mowa w ust. 2, powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia. W niniejszej sprawie zaskarżona informacja z dnia 2 sierpnia 2021 r. została doręczona stronie skarżącej w dniu 5 sierpnia 2021 r. - przesyłkę odebrał D. W. w siedzibie spółki (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 45 akt sądowych). Oznacza to, że 14-dniowy termin do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego upływał z dniem 19 sierpnia 2021 r. W zaskarżonej informacji zawarto informację o przysługującym stronie skarżącej prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 61 ustawy wdrożeniowej. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że obowiązkiem osób prawnych jest taka organizacja pracy, by doręczenie pism w godzinach pracy i w lokalu ich siedziby było zawsze możliwe i by odbioru dokonywała osoba upoważniona. Podmioty te są jednocześnie zobligowane do podjęcia takich działań organizacyjnych, aby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione. Tym samym organ, a także sąd oceniający skuteczność doręczenia pisma, może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do spółki, jest uprawniona do wykonania tej czynności. W konsekwencji, jeżeli dana osoba przebywała w miejscu siedziby spółki i nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Nadto podkreślić należy, że do odbioru przesyłki pocztowej nie jest konieczne uprawnienie do reprezentowania spółki. Na marginesie wskazać należy, że załączone do skargi kasacyjnej oświadczenie D. W. jest wewnętrznie sprzeczne gdyż oświadczając, że nie jest pracownikiem skarżącej oraz nigdy nie zajmował się sprawami w zakresie technicznym, administracyjnym ani biurowym spółki F(...)Sp. z o.o. przyznał, że przekazanie odebranej w dniu 5 sierpnia korespondencji "nastąpiło w dniu 6 sierpnia 2021 r. wraz z bieżącą korespondencją z dnia 6 sierpnia 2021 r. Nikogo nie poinformowałem, że pismo to zostało odebrane dzień wcześniej". Z powyższego wynika, że D. W. odbiera korespondencję skierowana do skarżącej czego wcześniej nie kwestionowano. Powyższe potwierdza również fakt, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zostało również odebrane przez tą samą osobę. Zaś skarżąca fakt doręczenia przesyłek nieuprawnionej osobie zaczęła podnosić dopiero po otrzymaniu postanowienia o pozostawieniu skargi bez rozpoznania. Należy również wskazać, że NSA nie dysponuje odpowiedzią Poczty Polskiej na złożoną przez skarżącego reklamację. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo pozostawił skargę spółki bez rozpatrzenia, wobec wniesienia jej po upływie ustawowego czternastodniowego terminu. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego podlega oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej. Odnosząc się do wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania należy stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 209 p.p.s.a. w związku z art. 203 p.p.s.a. w postępowaniu kasacyjnym nie zasądza się zwrotu kosztów postępowania w przypadku skarg kasacyjnych na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych kończących postępowanie (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, ONSAiWSA 2008/2/23