I OSK 1315/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Dz. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 marca 2012 r. sygn. akt VII SAB/Wa 43/12 o odrzuceniu skargi A.Dz. na bezczynność Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 marca 2012 r. sygn. akt VII SAB/Wa 43/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił złożoną przez A. D. skargę na bezczynność Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa. Powyższe postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: A. D. w złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z dnia 8 lutego 2012 r., na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej "P.p.s.a.", zaskarżył bezczynność Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa w sprawie nadania biegu jego skardze z dnia 19 stycznia 2012 r. i jej uzupełnieniu z dnia 26 stycznia 2012 r. odnoszącej się do nadużywania władzy sądowniczej przez zorganizowaną grupę sędziów sadów szczecińskich. Podniósł, że skarga powinna być rozpoznana jako sprawa indywidualna wobec każdego ze wskazanych w niej sędziów z mocy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. Nr 126, poz. 714). W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa, wnosząc o jej odrzucenie, wskazał, że Krajowa Rada Sądownictwa nie jest "organem administracji", zaś w postępowaniu przed nią nie stosuje się Kodeksu postępowania administracyjnego. Rada jest konstytucyjnym organem państwa, a jej zadania, struktura i uprawnienia wynikają wprost z art. 186 i 187 Konstytucji. Krajowa Rada Sądownictwa działa na podstawie wskazanej wyżej ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa i wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 Regulaminu szczegółowego trybu działania Krajowej Rady Sądownictwa. Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa przewiduje podejmowanie przez Radę uchwał w sprawach indywidualnych, nad którymi kontrolę judykacyjną sprawuje Sąd Najwyższy. Ponadto wskazano, że skarżący nie zalicza się do osób, których praw lub obowiązków może dotyczyć uchwała Rady, a tym samym nie jest osobą, której pismo (żądanie) mogłoby wszcząć wstępowanie w sprawie indywidualnej. Nie jest zatem uczestnikiem postępowania, a jego pismo nie wymagało wydania żadnego z aktów, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., a tylko w takich przypadkach ustawa dopuszcza skargę na bezczynność organów. Przewodniczący poinformował, że "skargi" A. D. z dnia 19 i z dnia 26 styczna 2012 r. zostały przekazane (odpowiednio dniach 31 stycznia i 14 lutego 2012 r. Prezesowi Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, z prośbą o rozpatrzenie przedstawionych w nich zarzutów i udzielenie skarżącemu wyjaśnień . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niedopuszczalną i w konsekwencji skargę A. D. odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wywodził, że kompetencje Przewodniczącego Rady jako członka Prezydium Rady i organu Rady ograniczają się wyłącznie do funkcji reprezentacyjnych i organizacyjnych, ponieważ jako członek Prezydium Rady kieruje pracami Rady oraz zapewnia właściwe funkcjonowanie Rady między posiedzeniami plenarnymi, a w szczególności przygotowuje projekty porządku posiedzeń plenarnych Rady. Natomiast tylko w nagłych przypadkach, wymagających podjęcia działań między posiedzeniami plenarnymi Rady, Prezydium Rady może w jej imieniu podejmować czynności należące do kompetencji Rady, z wyjątkiem załatwiania spraw indywidualnych. Krajowa Rada Sądownictwa nie jest organem administracyjnym, jest to konstytucyjny organ stojący na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów (art. 186 Konstytucji R.P.). Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa, jako organ Rady, nie był obowiązany do wydania jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w sprawie indywidualnej z wniosku z dnia 19 stycznia 2012 r. złożonego przez A. D. , które mogłoby posiadać walor aktu administracyjnego. W przepisach ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa brak jest - zdaniem Sądu - normy kompetencyjnej, która pozwalałaby Przewodniczącemu na podjęcie któregokolwiek z aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Oznacza to, że Przewodniczącemu Rady nie można było skutecznie zarzucić, iż pozostawał w bezczynności, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., co czyniło skargę niedopuszczalną. A. D. reprezentowany przez adwokata B. K. w złożonej skardze kasacyjnej, zaskarżając postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości, zarzucił: 1) naruszenie art. 6 § 1 pkt 3 u.s.a. przez to , że zaskarżone orzeczenie rozsądziła M. P. nie podając tytułu magistra prawa przy nazwisku , co jest ustawowym brakiem formalnym do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego, bo może być powołany ten , kto ukończył studia prawnicze w Polsce i uzyskał tytuł magistra lub zagraniczne uznane w Polsce z zarzutem, że ten istotny brak orzeczniczy narusza wolności i prawa skarżącego do sądu z art. 45 Konstytucji, czy orzeczenie wydał organ sądu administracyjnego wedle art.7 Konstytucji "Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa"; 2) naruszenie art.16 i art.17 P.p.s.a. oraz art. 6 § 1 pkt 3 u.s.a. - po raz drugi - przez to, że sąd administracyjny orzeka w składzie trzech sędziów oraz z zarzutu, że orzekała osoba M. P. nie wykazując w zaskarżonym orzeczeniu przy nazwisku, czy ma tytuł magistra prawa, co w skutkach prawnych odbiera skarżącemu prawo do sądu z art. 45 ust. 1 Konstytucji, które powinno być rozpoznane konstytucyjnie jawnie, a wyłączenie jawności jest unormowane w granicach art. 45 ust. 2 Konstytucji i z mocy art. 8 i art. 87 ust. 1 Konstytucji stosuje się ustawę zasadniczą w ramach wykładni i stosowania prawa, a nie o ustawę zwykłą, jakimi są ustawy w petitum skargi kasacyjnej; 3) rażące naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. przez to, że nie zachodzą żadne okoliczności faktyczne i prawne do odrzucenia skargi skarżącego "z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne" w powiązaniu z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z ich manipulacją wykładniczą w powiązaniu z art. 4, art. 7, art. 10, art. 45, art. 77, art. 186 ust. 1 i art.187 ust. 4 Konstytucji, gdyż tego rodzaju sprawa skarżącego należy do organu kolegialnego oraz do organu jednoosobowego Krajowej Rady Sądownictwa, której ustrój, zakres działania i tryb pracy określa ustawa z 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz.U. z 2011 r. Nr 126, poz.714 ), o jakich mowa w skardze do WSA w Warszawie, a odmienne zapatrywania należy zaliczyć do wulgaryzmu prawnego w ustroju Rzeczypospolitej Polskiej opartego na Konstytucji z dnia 2 kwietnia 1997 r. ze wskazaniem, że nad władzą z trójpodziału władz z art. 10 Konstytucji jest władza zwierzchnia Narodu Polskiego z art. 4 Konstytucji ("Władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu"), a nie władza sędziów, czy funkcjonariuszy publicznych z ich stosowania prawa. Wskazując na powyższe zarzuty A. D. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania za dwie instancje. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie występowały. Z tego powodu postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało wyłącznie na badaniu zasadności wskazanych przez stronę podstaw kasacyjnych, które okazały się nieuzasadnione. Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 6 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Weryfikacja wymogów, jakie zobowiązany jest spełniać kandydat do pełnienia urzędu na stanowisku sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego następuje bowiem w momencie obsadzenia stanowiska sędziowskiego. W tym czasie każdy z kandydatów podlega ocenie pod kątem sprostania wymogom formalnym opisanym w art. 6 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, do których zalicza się m. in. wymóg dysponowania tytułem magistra prawa (art. 6 § 1 pkt 3 ustawy). Taką procedurę, przed uzyskaniem przez sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. P. nominacji sędziowskiej, zastosowano również w stosunku do tego sędziego. Niewskazanie tytułu "magister" w sentencji kwestionowanego postanowienia nie może świadczyć o braku spełniania przez ww. sędziego wskazanego wymogu. Ustawodawca w art. 138 P.p.s.a., który – z uwagi na treść art. 166 P.p.s.a. – znajduje odpowiednie zastosowanie do postanowień, nie przewidział wymogu umieszczania w sentencji orzeczenia tytułu zawodowego członków składu orzekającego sądu administracyjnego wydającego orzeczenie. Zauważyć ponadto należy, że przepis objęty zarzutem ma charakter ustrojowy, a nie procesowy, w myśl zaś art. 174 pkt 2 P.p.s.a. tylko naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy może stanowić skuteczny zarzut skargi kasacyjnej oparty na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Również zarzut naruszenia art. 16 i art. 17 P.p.s.a. nie jest usprawiedliwiony. Przepisy te regulują kwestie dotyczące składu sądu. I tak, zgodnie z art. 16 § 1 P.p.s.a., sąd administracyjny orzeka w składzie trzech sędziów, z zastrzeżeniem § 2 i § 3, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast w myśl § 2 tego artykułu sąd administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Nadto, stosownie do zdania drugiego art. 58 § 3 tej ustawy odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Wskazane wyżej unormowanie dawało ustawowe umocowanie do rozpoznania skargi na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego, zarzut jest więc niezasadny. Zarzut naruszenia art. 17 P.p.s.a. nie został w ogóle sprecyzowany i uzasadniony. Nawiązanie w pkt 2 skargi kasacyjnej do art. 6 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o ustroju sadów administracyjnych z przedstawionych wyżej przyczyn również nie mogło być skuteczne. Zgodnie z art. 58 § 3 P.p.s.a. postanowienie, na mocy którego sąd odrzuca złożoną przez stronę skargę, może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym. Takiej treści przepis ustawowy legitymował Wojewódzki Sąd Administracyjny – na podstawie art. 16 § 2 P.p.s.a. – do wydania tego rodzaju orzeczenia w składzie jednoosobowym. Rozpoznanie skargi A. D. przez kwestionowany w skardze kasacyjnej skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który odpowiadał wymogom ustanowionym w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w żaden sposób nie uchybiło wskazanym w skardze kasacyjnej przepisom art. 45, art. 8 i art. 87 ust. Konstytucji R.P. Nie zasługuje również na uwzględnienie ostatni z podniesionych przez skarżącego zarzutów dotyczący naruszenia art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., który w swej istocie sprowadza się do twierdzenia, że - wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji - Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa, jako organ administracji publicznej, zobowiązany był dokonać czynności, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Stanowisko to jest nieprawidłowe. Żaden bowiem przepis ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa – jak słusznie wywiódł Sąd pierwszej instancji – nie nakładał na ten organ, który nie jest organem administracji publicznej, obowiązku dokonania tego rodzaju czynności. Przez czynność określoną przepisem art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. rozumie się konkretną czynność materialno-prawną z zakresu administracji publicznej stanowiącą władcze rozstrzygnięcie organu w indywidualnej sprawie, dotyczącą stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Skoro pisma A. D. nie zostały wniesione w sprawie objętej regulacją zawartą w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., to w konsekwencji słusznie skarga zarzucająca Przewodniczącemu Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. bezczynność w załatwieniu sprawy została uznana za niedopuszczalną i odrzucona. Wprawdzie w zaistniałej w sprawie sytuacji skarga A. D. winna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., nie zaś w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 tej ustawy, jednakże uchybienie to nie mogło mieć jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy, dlatego również i w tym zakresie skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 182 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak na wstępie.