I OSK 1490/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-08-25

Skład orzekający: Irena Kamińska, Alicja Plucińska-Filipowicz, Ewa Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skierowanie kierowcy na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami jest uzasadnione na podstawie orzeczeń sądu powszechnego nakładających środek probacyjny w postaci obowiązku powstrzymania się od nadużywania alkoholu?
Ratio decidendi
Skierowanie kierowcy na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami jest uzasadnione, gdy organ poweźmie wiarygodną informację o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia kierowcy, które mogą powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Orzeczenia sądu powszechnego nakładające środek probacyjny w postaci obowiązku powstrzymania się od nadużywania alkoholu stanowią wystarczającą podstawę do powzięcia takich wątpliwości i skierowania na badania, niezależnie od tego, czy kierowca popełnił przestępstwo lub wykroczenie. Ostateczne orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania zdrowotne ma przymiot ostateczności i nie może być obalone przeciwdowodem.
Stan faktyczny
Prokurator wystąpił o skierowanie M. T. na badania lekarskie ze względu na nadużywanie alkoholu, co potwierdziły wyroki sądu powszechnego nakładające obowiązek powstrzymania się od nadużywania alkoholu. Prezydent Miasta Torunia wydał decyzję o skierowaniu na badania, którą utrzymało w mocy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. T., uznając zasadność skierowania na badania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną M. T.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska Sędziowie NSA Alicja Plucińska-Filipowicz del.WSA Ewa Kwiecińska (spr.) Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 27 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 459/08 w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 459/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badanie lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. Pismem z dnia [...] stycznia 2008 r. Prokurator Rejonowy Toruń - [...] w Toruniu wystąpił do Prezydenta Miasta Torunia z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie skierowania M. T. na badania lekarskie celem stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Uzasadniając wniosek, prokurator powołał się na okoliczność nadużywania przez M. T. alkoholu, która to okoliczność została stwierdzona w wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia [...] listopada 2007 r., sygn. [...]. Wyrokiem tym, wydanym w sprawie za czyn popełniony pod działaniem alkoholu, Sąd orzekł wobec niego środek probacyjny w postaci obowiązku powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Prokurator wskazał również, że ten sam Sąd wcześniejszym wyrokiem z dnia [...] października 2005 r. w sprawie o sygn. [...], nałożył na skarżącego identyczny obowiązek na okres próby wynoszący trzy lata. Zdaniem prokuratora, wymienione orzeczenia Sądu Rejonowego w Toruniu uznające, że M. T. jest osobą realnie zagrożoną uzależnieniem od alkoholu powodują, iż zachodzą wątpliwości (zastrzeżenia) co do jego psychofizycznych zdolności do kierowania pojazdami mechanicznymi. Po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.), Prezydent Miasta Torunia orzekł o skierowaniu M. T. posiadającego prawo jazdy kategorii B na badania lekarskie do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. M. T. wykonał powyższą decyzję i w dniu [...] lutego 2008 r. poddał się badaniom lekarskim w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we Włocławku, a następnie, tj. po wydaniu przez lekarza Ośrodka orzeczenia z dnia [...] lutego 2008 r. stwierdzającego istnienie u niego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, w dniu [...] lutego 2008 r. odwołał się od decyzji Prezydenta Miasta Torunia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu. W odwołaniu skarżący zarzucił organowi I instancji naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 2, poz. 15), poprzez niewskazanie na czym polegają zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia, uzasadniające skierowanie go na badania lekarskie i co stanowi ich genezę, oraz naruszenie art. 7 i innych przepisów k.p.a., poprzez niewyjaśnienie jakie okoliczności przemawiają za skierowaniem go na przedmiotowe badania. Decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach swej decyzji organ II instancji stwierdził, że orzeczony wobec odwołującego się przez Sąd Rejonowy w Toruniu środek probacyjny w postaci powstrzymywania się od nadużywania alkoholu stanowi dostateczną podstawę do skierowania go na badania lekarskie, w celu stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Organ zaznaczył, że nałożenie tego środka powodowane jest realnym zagrożeniem uzależnienia od alkoholu i następuje, gdy z zachowania sprawcy czynu oraz z jego dotychczasowego życia wynika, że alkohol jest przezeń nadużywany. Jednocześnie, ustosunkowując się do zarzutów odwołania, organ podkreślił, iż obecne zachowanie odwołującego się i powstrzymywanie się przez niego od spożywania alkoholu nie może stanowić podstawy do uchylenia decyzji o skierowaniu go na badania. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M. T. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Skarżący wniósł o jej uchylenie i wstrzymanie jej wykonania. Oprócz zarzutów sformułowanych uprzednio w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Torunia, skarżący stwierdził, iż członkowie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie posiadają wykształcenia pozwalającego orzekać im o jego stanie zdrowia. Skarżący nie zgodził się także z uzasadnieniem organu odwoławczego w części dotyczącej orzeczonego przez Sąd Rejonowy w Toruniu środka probacyjnego. Uznał, że wyrażone stanowisko organu jest błędne, bowiem Sąd zobowiązał go jedynie do powstrzymania się od nadużywania alkoholu, a nie używania go w ogóle, co stanowiłoby dalej idący środek. Oświadczył też, że całkowicie zaprzestał spożywaniu alkoholu, czego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu w ogóle nie uwzględniło. Nadto, zarzucił organowi błędy w prowadzonym postępowaniu dowodowym. Stwierdził, że organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji winien zwrócić się do kuratora, pod dozorem którego pozostaje, o sprawdzenie przebiegu dozoru. Poza tym podniósł, że organ nie uwzględnił faktu, iż nigdy nie prowadził samochodu pod wpływem alkoholu i nie spowodował kolizji drogowej. Według skarżącego, z żadnych dokumentów nie wynika także, że był uzależniony od alkoholu i żeby wystąpiły w jego organizmie zmiany uzasadniające skierowanie na badanie. W uzasadnieniu skargi powołał się też na orzeczenia niezależnych lekarzy specjalistów i wydane przez nich orzeczenia dołączył do skargi (orzeczenie lekarskie z dnia [...] kwietnia 2008 r. oraz orzeczenie psychologiczne z dnia [...] kwietnia 2008 r.). W orzeczeniach tych nie stwierdzono u niego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi. Złożył jednocześnie wniosek o przeprowadzenie dowodu z wymienionych orzeczeń oraz akt sprawowanego nad nim dozoru kuratorskiego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu wniosło o jej oddalenie przedstawiając stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że skarga nie jest zasadna. W pierwszej kolejności Sąd I instancji przytoczył treść art. 122 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z kolei, jak stwierdził Sąd I instancji, przywołany przepis precyzuje regulacja § 2 ust. 5 cyt. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami. W oparciu o ten ostatni przepis, starosta może skierować na badanie lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Natomiast wg pozostałych przepisów cyt. rozporządzenia, badania te są przeprowadzane przez uprawnionego lekarza w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, z wymienionych wyżej przepisów wynika, że bezwzględnie wymaganymi przesłankami dla wydania decyzji o skierowaniu osoby uprawnionej do kierowania pojazdami na badanie lekarskie są: otrzymanie przez starostę wiarygodnej informacji dotyczącej stanu zdrowia tej osoby oraz stwierdzenie (ustalenie) przez starostę w oparciu o powyższą informację, że istnieją zastrzeżenia (wątpliwości) co do stanu jej zdrowia mogące powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Przy czym ta ostatnia przesłanka oznacza, że muszą być ustalone okoliczności uprawdopodobniające istnienie stanu psychofizycznego wpływającego na zmniejszenie się sprawności kierującego do prowadzenia pojazdu. Jednak, jak dalej wyjaśnił Sąd I instancji, stwierdzenie tego rodzaju okoliczności przez starostę wymaga w konsekwencji dokonania ustalenia czy istotnie, z punktu widzenia wiedzy medycznej, zachodzą, w stosunku do konkretnego kierowcy, przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów. W takiej zaś sytuacji, starosta obowiązany jest wydać decyzję administracyjną, na mocy której kieruje kierowcę na badania lekarskie. Odnosząc powyższe rozważania do zarzutów skargi Sąd I instancji stwierdził, że do okoliczności negatywnie wpływających na sprawność kierowcy należy między innymi jego uzależnienie od alkoholu. WSA w Bydgoszczy wyjaśnił, że z uwagi na trudności jakie napotyka ustalenie granicy pomiędzy uzależnieniem (nałogiem) a nadużywaniem alkoholu, uprawnienia w tym zakresie powierzono lekarzowi specjaliście, o czym świadczy regulacja § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r., w którym poza innymi badaniami należącymi do kompetencji lekarza uprawnionego do badań kierowców, przewidziano uprawnienie do stwierdzanie istnienia u osoby badanej objawów wskazujących na uzależnienie od alkoholu lub jego nadużywanie (pkt 9). W tej części rozważań Sąd I instancji podzielił stanowisko wyrażone w we wniosku prokuratora, zgodnie z którym nadużywanie alkoholu stwarza realne zagrożenie uzależnienia od alkoholu. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę na art. 122 ust. 1 pkt 3b ustawy Prawo o ruchu drogowym, który zawiera odrębną podstawę do kierowania przez organ kontroli ruchu drogowego na badania lekarskie tylko z tego powodu, iż kierujący pojazdem znajdował się w stanie nietrzeźwości. WSA w Bydgoszczy oceniając działania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu jako prawidłowe i analizując przyjęty w sprawie stan faktyczny uznał, że organ I instancji - Prezydent Miasta Torunia - na podstawie treści złożonego przez prokuratora wniosku oraz załączonych do niego w kserokopiach dokumentów (prawomocnego wyroku , aktu oskarżenia i informacji z Krajowego Rejestru Karnego) uzyskał wiarygodną informację dotyczącą osoby skarżącego. Zdaniem Sądu, nadużywanie przez skarżącego alkoholu zostało stwierdzone zarówno opisem czynu w sentencji wyroku skazującego z dnia [...] listopada 2007 r., okresem jego popełniania, jak i orzeczonym środkiem probacyjnym w postaci nałożenia na skarżącego obowiązku powstrzymywania się od nadużywania alkoholu, z tą dodatkową uwagą, że wcześniejszym wyrokiem sądowym z dnia [...] października 2005 r. skazującym go za taki sam czyn popełniony pod działaniem alkoholu na skarżącego bezskutecznie nałożono identyczny obowiązek i to na okres aż 3 lat. W ocenie Sądu I instancji, samo zestawienie wynikających z powołanych wyroków okresów spożywania przez skarżącego alkoholu wskazuje co najmniej na jego nadużywanie. Z kolei okoliczność ta stanowi wystarczająca podstawę do skierowania takiej osoby na badanie lekarskie i to niezależnie od tego, czy osoba dysponująca prawem jazdy popełniła przestępstwo lub wykroczenie (w tym w zakresie ruchu drogowego). Sąd I instancji zaznaczył też, że poza dokumentami przedstawionymi przez prokuratora organ dysponował aktami skarżącego, które zawierały informacją o ukaraniu go orzeczeniem Kolegium do Spraw Wykroczeń przy Sądzie Rejonowym w Toruniu z dnia [...] lutego 1993 r. za wykroczenie z art. 87 §1 Kodeksu wykroczeń, tj. za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości (1, 10 -), a zatem za czyn, który stanowi obecnie przestępstwo. Dalej Sąd I instancji stwierdził, że organ już na etapie wszczęcia postępowania posiadał wystarczający materiał dowodowy na okoliczność istnienia przesłanek do wydania decyzji na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy. Natomiast skarżący nie skorzystał z prawa do udziału w postępowaniu mimo, iż organ zawiadomił go o takiej możliwości. W dalszej części rozważań Sąd podał, że skarżący wykonał decyzję organu I instancji i poddał się badaniu w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy, ale po wydaniu przez lekarza specjalistę w dniu [...] lutego 2008 r. niekorzystnego dla siebie orzeczenia nie zakwestionował go przed organem wyższego stopnia (Instytutem Medycyny Pracy w Łodzi), lecz złożył odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Torunia kierującej go na to badanie. Z tych względów Sąd I instancji nie zgodził się z wywodami skarżącego, który powoływał się na dwie odmienne oceny jego obecnego stanu zdrowia zamieszczone w załączonych do skargi dokumentach, tj. orzeczeniu lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Toruniu z dnia [...] kwietnia 2008 r. i orzeczeniu psychologa Pracowni Psychologicznej dla Kierowców Spółdzielni Pracy "[...]" w Toruniu z dnia [...] kwietnia 2008 r. Sąd I instancji zaznaczył, że orzeczenie lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we Włocławku uzyskało przymiot ostateczności, a tym samym nie istnieje możliwość jego wyeliminowania z obrotu prawnego i to nawet wówczas, gdy doszłoby do ewentualnego uchylenia decyzji kierującej na badania. W ocenie Sądu, orzeczenie to, ze wskazanych powodów, nie może być również obalone przeciwdowodem w postaci złożonych przez skarżącego orzeczeń lekarskich. Ponadto Sąd wyjaśnił, że oceniał legalność zaskarżonej decyzji przyjmując stan faktyczny istniejący na dzień jej wydania, to jest na dzień [...] marca 2008 r., a to z kolei oznacza, że nie mógł wziąć pod uwagę przedstawionych przez skarżącego orzeczeń lekarskich. Z uwagi na przymiot ostateczności orzeczenia lekarza Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] lutego 2008 r. Sąd I instancji nie dopatrzył się również, aby Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu dopuściło się naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 77 §1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a.) w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Co prawda Sąd uznał, że SKO w Toruniu w toku postępowania odwoławczego nie ustosunkowało się do podnoszonych przez skarżącego argumentów, że po wydaniu wyroku z [...] listopada 2007 r. zaprzestał spożywania alkoholu i poprawił swoje relacje z żoną, niemniej jednak, według Sądu, nawet ewentualne ustalenie przez organ odwoławczy, że po lipcu lub listopadzie 2007 r. skarżący istotnie nie pije alkoholu, nie mogłoby, w konfrontacji z ostatecznym i wiążącym orzeczeniem lekarskim Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we Włocławku z dnia [...] lutego 2008 r., wpłynąć na zmianę dotychczasowego, niekorzystnego dla skarżącego stanowiska co do istnienia przesłanek do skierowania go na badania w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy. Tę samą uwagę odniósł do wnioskowanego przez skarżącego dowodu w postaci akt dozoru kuratorskiego. Jednocześnie Sąd I instancji wskazał, że przedstawione orzeczenia mają charakter środków dowodowych, o których mowa w art. 76 § 2 k.p.a., a skarżący będzie mógł posłużyć się nimi w innym postępowaniu - dotyczącym cofnięcia mu uprawnień do kierowania pojazdami, które organ zobowiązany będzie wszcząć z urzędu w związku z pozostającym w obrocie prawnym (nawet w razie uchylenia decyzji kierującej na badania) orzeczeniem lekarskim nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem nie zostały podważone przesłanki skierowania skarżącego na badanie lekarskie. Tym samym wniesiona skarga podlega oddaleniu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący reprezentowany przez radcę prawnego A. L. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy - a w przypadku stwierdzenia braku naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy - uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. Jednocześnie w skardze kasacyjnej zamieścił wniosek o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżącego sformułował zarzut naruszenia przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, a w szczególności art. 122 ust. 1 pkt 4 tej ustawy poprzez uznanie, iż zastrzeżenia co do stanu zdrowia skarżącego mogą występować, pomimo, iż M. T. jeździ bezwypadkowo i bezkolizyjnie, a Sąd I instancji nie wykazał i nie wyjaśnił na czym te zastrzeżenie odnośnie stanu zdrowa skarżącego miałyby polegać. Po drugie, pełnomocnik postawił zarzut naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowana pojazdami i wskazał, że Sąd I instancji błędnie uznał za celowe skierowanie skarżącego na badanie lekarskie opierając się na informacji o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego bez podania charakteru tych zastrzeżeń i ich podstaw. Zarzucił także, że Sąd pominął treść złożonych przez skarżącego zaświadczeń lekarskich. Nadto, pełnomocnik zarzucił naruszenie przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, a w szczególności art. 106 i następnych oraz przepisów ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń, a w szczególności art. 45 i następnych, poprzez powołanie się przez Sąd I instancji się na czyn, którego dopuścił się skarżący (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości), za które skarżący został ukarany w 1993 r. przez Kolegium do Spraw Wykroczeń przy Sądzie Rejonowym w Toruniu i które to ukaranie uległo zatarciu. Wg pełnomocnika, Sąd I instancji naruszył też przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem nie przeprowadził w sposób wyczerpujący i wystarczający postępowania dowodowego i pominął zawnioskowane przez skarżącego dowody na okoliczność postawy i zachowania M. T. w okresie próby, tzn. nie przeprowadził dowodu z pozostających w dyspozycji Kuratorskiej Służby Sądowej w Toruniu i Wydziału Wykonywania Orzeczeń Karnych Sądu Rejonowego w Toruniu, akt dozoru. Następny zarzut, który postawił pełnomocnik, to naruszenie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a w szczególności art. 7 i następnych, poprzez skierowanie wobec M. T. podejrzeń opartych na okolicznościach, które zgodnie z przepisami Kodeksu karnego i instytucją zatarcia skazania nie mogą być brane pod uwagę, a także na zdarzeniach, za które skarżący był prawomocnie skazany, a orzeczona kara odniosła skutek probacyjny polegający na całkowitym zaprzestaniu przez skarżącego spożywania alkoholu. Poza tym, w zakresie postawionego zarzutu, pełnomocnik zaznaczył, że Sąd I instancji nie uwzględnił okoliczności, że skarżący jako długoletni kierowca nigdy nie spowodował wypadku ani kolizji drogowej. Stwierdził też, że WSA w Bydgoszczy nie uwzględnił stopnia dolegliwości jaką wywołało skierowanie skarżącego na badania lekarskie obok orzeczonej już kary za przestępstwo, za które skarżący został skazany. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik podkreślił, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia [...] listopada 2007 r., sygn. akt [...] skarżący nie został zobowiązany do powstrzymywania się od spożywania alkoholu, a to w rezultacie oznacza, że skierowanie go na badania lekarskie stanowiło niczym nieuzasadnioną dodatkową szykanę. Podniósł, że w aktach sprawy nie ma jakichkolwiek dowodów świadczących o tym, że M. T. po ukaraniu pił alkohol, czy też kierował pojazdem mechanicznym pod jego wpływem. W tej części uzasadnienia skargi kasacyjnej pełnomocnik odwołał się do treści pisma prokuratora Prokuratury Rejonowej Toruń [...] z dnia [...] lutego 2008 r. adresowanego do żony skarżącego, z którego wynika, że prokurator nie skierował wniosku o leczenie odwykowe M. T. oraz do treści zaświadczenia lekarskiego z dnia 19 lipca 2007 r. stwierdzającego, że skarżący poddał się zabiegowi lekarskiemu, który uniemożliwia mu nie tylko nadużywanie, ale i spożywanie alkoholu. W odniesieniu zaś do zarzutu naruszenia przepisów Kodeksu karnego i Kodeksu wykroczeń stwierdził, że powoływanie się przez WSA w Bydgoszczy na stronie szóstej uzasadnienia wyroku na okoliczność ukarania skarżącego w 1993 r. za wykroczenie jest, w świetle obowiązującej instytucji zatarcia skazania, niedopuszczalne. W ocenie pełnomocnika, Sąd I instancji bezpodstawnie odmówił mocy dowodowej złożonym przez skarżącego wraz ze skargą dwóm orzeczeniem lekarskim, które w odróżnieniu od orzeczenia z dnia [...] lutego 2008 r. są bezstronne, szczegółowe, rzetelne i obiektywne, a nie tylko ukierunkowane na stwierdzenie ściśle określonych okoliczności. Za niezrozumiałe pełnomocnik uznał twierdzenie Sądu I instancji, zgodnie z którym decyzja SKO w Toruniu, mimo niejasnego uzasadnienia, jest słuszna i uzasadniona bowiem tego rodzaju wada, jak zaznaczył, powinna zawsze prowadzić do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 powołanej ustawy. W tej sprawie żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie nie wystąpiła, stąd Sąd odwoławczy ograniczył się do zbadania postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego sformułowania podstaw kasacyjnych, wskazania naruszonych przepisów z podaniem artykułu, a jeżeli przepis posiada rozbudowaną strukturę także ustępu, paragrafu, punktu, podpunktu bądź litery, opisu na czym polegało naruszenie prawa, a przy podstawie z art. 174 pkt 2 ustawy P.p.s.a. dodatkowo wykazanie, że naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Od prawidłowego sporządzenia skargi kasacyjnej zależy nie tylko jej skuteczność, a także możliwość poddania kontroli instancyjnej wyroku Sądu pierwszej instancji. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca bowiem wymaganiom formalnym określonym w art. 176 P.p.s.a., podlega odrzuceniu. Wniesiona w tej sprawie skarga kasacyjna odpowiada wprawdzie wymaganiom formalnym, lecz przedstawione w niej zarzuty bądź uniemożliwiają kontrolę instancyjną, bądź też są niezasadne. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 122 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy Prawo o ruchu drogowym. W myśl tego przepisu badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że starosta ma obowiązek wydać decyzję o skierowaniu kierującego pojazdem w każdym przypadku, w którym pojawiają się uzasadnione wątpliwości co do stanu zdrowia kierującego pojazdem. Należy przy tym wskazać, że zgodnie ze słownikowym znaczeniem słowo "zastrzeżenie" oznacza "krytyczną uwagę, wątpliwość" (por. "Wielki Słownik Poprawnej Polszczyzny", Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006, str. 1455). Do skierowania na badania wystarczy zatem powzięcie takiej wątpliwości przez organ na podstawie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji słusznie uznał, że w przypadku skarżącego nasuwały się zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia skoro aż dwukrotnie - pierwszy raz wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia [...] października 2005 r., sygn. akt [...], a drugi raz wyrokiem tego Sądu z dnia [...] listopada 2007 r., sygn. akt [...] - na skarżącego nałożono środek probacyjny w postaci obowiązku powstrzymywania się od nadużywania alkoholu. Z tego powodu zasadne było użyte przez WSA w Bydgoszczy stwierdzenie, że dla wydania decyzji o skierowaniu osoby uprawnionej do kierowania pojazdami na badania lekarskie konieczne jest otrzymanie przez starostę wiarygodnej informacji dotyczącej stanu zdrowia takiej osoby oraz stwierdzenie (ustalenie) właśnie w oparciu o powyższą informację, że istnieją zastrzeżenia (wątpliwości) co do stanu jej zdrowia, które mogą powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Dlatego Sąd I instancji właściwie ocenił, że Prezydent Miasta Torunia uzyskał taką informację na podstawie załączonych przez prokuratora do wniosku wyroków sądu powszechnego. W rezultacie Sąd I instancji słusznie stwierdził, że Prezydent prawidłowo skierował skarżącego na badania lekarskie, aby dopiero w ich toku ustalić, czy istotnie w jego przypadku zachodzą przeciwwskazania do prowadzenia pojazdów. Zasadnie też WSA w Bydgoszczy odwołał się do treści wniosku prokuratora, który stwierdził, że nadużywanie alkoholu stwarza realne zagrożenie uzależnienia od alkoholu i uznał, że informacja o osobie skarżącego zamieszczona w przedłożonych organowi wyrokach jest wiarygodna i stanowi wystarczająca podstawę do skierowania na badania. Natomiast sposób w jaki kasator postawił kolejne zarzuty uniemożliwia przeprowadzenie dalszej kontroli instancyjnej zaskarżonego wyroku. Ponosząc bowiem zarzut naruszenia przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, autor skargi kasacyjnej nie wskazał, naruszenia których to konkretnych przepisów tych dwóch aktów normatywnych postawiony zarzut dotyczy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie może ustalać, naruszenie których przepisów ustawy, czy rozporządzenia miał na uwadze autor skargi kasacyjnej, bądź też które przepisy należało wskazać jako naruszone. Niezasadny jest również zarzut naruszenia przepisu art. 7 k.p.a. i innych niewymienionych przepisów tego Kodeksu, ponieważ powołanie przepisów k.p.a., które stosowały, czy powinny stosować organy administracji, a nie Sąd I instancji, powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może merytorycznie rozpoznać tych zarzutów (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 9 marca 2006 r., sygn. akt I OSK 569/05, Lex nr 198165, z dnia 6 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 445/05, Lex nr 209139, z dnia 10 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1134/06, Lex nr 366213). Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 106 Kodeksu karnego i art. 45 Kodeksu wykroczeń. Zarzut naruszenia art. 106 k.k. jest całkowicie niezrozumiały w kontekście dalszych wywodów skargi. Przepis art. 106 k.k. reguluje kwestię zatarcia skazania za przestępstwo, a kasator zarzuca Sądowi I instancji jego naruszenie w odniesieniu do przytoczonej przez ten Sąd w uzasadnieniu wyroku okoliczności ukarania skarżącego za wykroczenie. Równie niezrozumiały jest postawiony zarzut naruszenia art. 45 k.w., który w § 1 i § 2 normuje instytucję przedawnienia orzekania (karalności), a w § 3 reguluje kwestię przedawnienia wykonania kary. Oznacza to, że przepis ten w żaden sposób nie odnosi się do zatarcia ukarania, na które to zatarcie powołuje się w skardze kasator. Przepisem tym jest natomiast art. 46 k.w., lecz przepis ten nie został powołany w skardze kasacyjnej w ramach postawionych zarzutów, a użyte przez autora skargi kasacyjnej ogólnikowe sformułowanie naruszenie przepisów następujących po przepisie art. 45 k.w. nie pozwala na przyjęcie tego zarzutu jako zarzutu naruszenia art. 46 k.w. z przyczyn wskazanych na wstępie. Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie mając usprawiedliwionych podstaw, podlega oddaleniu - na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło