I OSK 2325/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek del. WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 376/13 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 376/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Prezydent Miasta Bydgoszczy decyzją z [...] grudnia 2012 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku M. M., odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przedstawione przez stronę dochody nie są odzwierciedleniem rzeczywistej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego. Ponadto wystąpiła dysproporcja miedzy niskimi dochodami a faktycznym stanem majątkowym, skoro skarżący jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] rocznik 2012 zakupionego za ponad 26.000 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bydgoszczy decyzją z [...] lutego 2013 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania M. M., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Według Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie, odbierając zgodnie z art. 7 ust. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych od strony oświadczenie o stanie majątkowym, ustalając stan majątkowy skarżącego, na który składa się samochód osobowy [...] rocznik 2012 r. o wartości 26.600 zł. Prawidłowo uznano, że ma zastosowanie art. 7 ust. 3 ustawy, stanowiący, że jeśli występuje rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wskazanymi w deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego wykorzystując własne środki i posiadane zasoby majątkowe, to organ odmawia przyznania dodatku mieszkaniowego. Składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję skarżący zarzucił naruszenie art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalając skargę stwierdził, że z akt sprawy wynika, że organ I instancji, na podstawie art. 7 ust. 4 powołanej ustawy odebrał od skarżącego oświadczenie majątkowe. Wynika z niego, iż skarżący jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] rok produkcji 2012, zakupionego 20 sierpnia 2012 r. w Przedsiębiorstwie Usługowo Handlowym "[...]" za kwotę 26.600 zł, co uzasadnia odmowę przyznania wnioskowanego dodatku. Powyższej oceny, zdaniem Sądu I instancji, nie zmienia fakt, że kwota powyższa pochodziła z odszkodowania. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dokonał zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wszechstronnej analizy zebranego, pełnego, materiału dowodowego (m.in. prawidłowo oceniając fakt zakupu samochodu) i stanowisko swoje przekonywująco i prawidłowo uzasadnił zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 k.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. M., domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie: 1) przepisu prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że między dochodami wykazanymi przez wnioskodawcę w deklaracji o dochodach a jego faktycznym stanem majątkowym zachodzi rażąca dysproporcja, uniemożliwiająca przyznanie mu dodatku mieszkaniowego; 2) przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez przeprowadzenie niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej i uznanie, że organ II instancji dokonał wszechstronnej analizy zebranego, pełnego materiału dowodowego (m.in. prawidłowo oceniając fakt zakupu samochodu) i stanowisko swoje przekonywająco i prawidłowo ocenił, zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 k.p.a., podczas gdy wszechstronna analiza materiału dowodowego i jego prawidłowa ocena winny prowadzić do wniosku, iż organ II instancji dokonał niewłaściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, przyjmując, że z akt sprawy nie wynika, żeby samochód był skarżącemu niezbędny ze względu na jego stan zdrowia, a co za tym idzie, by koniecznym było jego zakupienie; 3) przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 P.p.s.a, w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez przeprowadzenie niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej i uznanie, że decyzja organu I! instancji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., podczas gdy nie zawiera ona w uzasadnieniu faktycznym takich pozycji jak wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm,), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach wskazanych w art. 174 P.p.s.a., w związku z tym w pierwszej kolejności wymagają oceny zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 3 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. Przepis art. 3 § 1 P.p.s.a. jest przepisem kompetencyjnym i wyznacza zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego, a zatem mógłby on zostać naruszony, gdyby Sąd I instancji rozpoznał sprawę nie należącą do jego właściwości. Taki wypadek jednak w rozpoznawanej sprawie nie zachodził. Sąd I instancji dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o kryterium zgodności z prawem, wykonując w ten sposób funkcje kontrolne względem administracji publicznej. Okoliczność zaś, iż skarżący kasacyjnie nie zgadza się z oceną legalności zaskarżonej decyzji dokonaną przez Sąd I instancji nie uzasadnia zarzutu naruszenia powołanego wyżej art. 3 § 1 P.p.s.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 ze zm.) wskazać należy, że zgodnie z powołanym przepisem organ odmawia przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku wywiadu środowiskowego ustali, że występuje dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) wykorzystując własne środki i posiadane zasoby majątkowe. Na podstawie powołanego przepisu można zatem stwierdzić, że przesłankami odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego są: wyraźna i oczywista różnica pomiędzy deklarowanymi dochodami wnioskodawcy a jego stanem majątkowym wyrażająca się posiadaniem wartościowych przedmiotów lub zasobów, które sprzeciwiają się przyznaniu dodatku mieszkaniowego. Zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy pozwala na wykazanie, że wnioskodawca może wykorzystać własne środki i posiadane zasoby majątkowe. Dokonując analizy stanu majątkowego M. M. stwierdzić należy, że nabyty w 2012 r. samochód osobowy o wartości 26.600 zł niewątpliwie odbiega od przeciętnego stanu majątkowego osób ubiegających się o przyznanie dodatku mieszkaniowego - ze swej istoty przeznaczonego dla osób o niskich dochodach, które nie są w stanie w pełni ponosić wydatków mieszkaniowych. Zasadnie zatem Sąd I instancji stwierdził, że w odniesieniu do skarżącego występuje rażąca dysproporcja, o której mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, nakazująca odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego. Właściwie też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uznał, że dla tych rozważań istotne znaczenie ma sposób nabycia składników majątku. Niewątpliwie odpłatne nabywanie z własnych środków finansowych istotnych składników majątku świadczy o posiadaniu wolnych środków pieniężnych, które mogłyby być przeznaczone na pokrywanie wydatków mieszkaniowych. W konsekwencji skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.