I OSK 2435/22

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-10-16

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Piotr Przybysz, Maria Grzymisławska-Cybulska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. z powodu tożsamości sprawy (res iudicata), gdy poprzednie postępowanie zostało zakończone ostateczną decyzją umarzającą postępowanie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a., gdy sprawa, której dotyczy wniosek, została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją, co stanowi przesłankę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata). Tożsamość sprawy zachodzi, gdy występują te same podmioty, ten sam przedmiot i ten sam stan prawny w niezmienionym stanie faktycznym. W takiej sytuacji ponowne rozstrzygnięcie sprawy jest niedopuszczalne ze względu na zasadę trwałości decyzji ostatecznych.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przywrócenie drogi na mapach geodezyjnych, wskazując na jej istnienie w latach 1959-2020. Organy administracji odmówiły wszczęcia postępowania, uznając sprawę za tożsamą z poprzednio rozstrzygniętą decyzją umarzającą postępowanie, która dotyczyła naniesienia zmian w ewidencji gruntów i budynków, co w istocie wiązałoby się ze zmianą granic administracyjnych miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Przybysz sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant starszy asystent sędziego Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 16 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 550/22 w sprawie ze skargi J.P. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie z dnia 17 stycznia 2022 r. nr IG-II.7221.175.2021.KG w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 11 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 550/22, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J.P. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 17 stycznia 2022 r., znak IG-II.7221.175.2021.KG w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddalił skargę. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z 17 stycznia 2022 r. (znak IG-II.7221.175.2021.KG) utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z 8 listopada 2021 r. (znak SGE.6620.1.9571.2021), którym odmówiono wszczęcia postępowania. Z ustaleń organu wynika, ze skarżący jest właścicielem działki nr [...] położonej we wsi [...] w sąsiedztwie miasta [...], po południowej części jezdni asfaltowej na ul. [...]. Pismem z 25 października 2021 r. skarżący złożył do organu I instancji wniosek "o przywrócenie drogi [...] (...) w obecnie obowiązującym rejestrze dróg Sołectwa [...] i mapach geodezyjnych Sołectwa [...] ". Na uzasadnieniu tego wniosku wskazał, że załączone do wniosku dokumenty potwierdzają fakt istnienia tej drogi na terenach sołectwa [...] w latach 1959-2020. Postanowieniem z 8 listopada 2021 r. organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. Uznał, że uprzednio rozstrzygnięta już została tożsama sprawa z wniosku tej samej osoby. Organ ocenił, że wniosek skarżącego w istocie zmierza do zmiany granicy administracyjnej [...]. Przypomniał, że w poprzednich latach skarżący składał już w istocie tożsame wnioski. W rozpoznaniu jednego z tych wniosków, decyzją z 14 stycznia 2019 r. organ umorzył postępowanie zainicjowane przez skarżącego, które dotyczyło naniesienia zmian w ewidencji gruntów, przez zaznaczenie punktu [...] granicy administracyjnej [...], zgodnie z zarządzeniem 14/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z 18 grudnia 1972 r. (dalej: zarządzenie o granicach miasta), tak "żeby wszystkie działki tj. dz. [...] (...) znajdowały się w [...] ". W rozpoznaniu odwołania od wskazanej decyzji, organ II instancji stwierdził, że nie narusza ono prawa i utrzymał je w mocy. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 14 listopada 2019 r. (sygn. akt III SA/Kr 457/19) oddalił skargę skarżącego, zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 października 2020 r. (sygn. akt I OSK 1059/20) oddalił skargę kasacyjną. Podobnie, w przypadku kolejnego wniosku skarżącego złożonego w analogicznym przedmiocie, który odnosił się do przywrócenia przebiegu starej granicy administracyjnej miasta [...] w sąsiedztwie z terenami Sołectwa [...], zgodnie z zarządzeniem o granicach miasta – organ I instancji postanowieniem z 16 stycznia 2020 r. odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. Następnie, organ II instancji utrzymał rozstrzygnięcie to w mocy, zaś WSA w Krakowie prawomocnym wyrokiem z 7 lipca 2020 r. (sygn. akt III SA/Kr 470/20) skargę oddalił. W postanowieniu wydanym w wyniku rozpatrzenia aktualnie wniesionego wniosku skarżącego, Starosta [...] zaznaczył, że obecna sprawa jest tożsama ze sprawą rozstrzygniętą już wcześniej ostateczną decyzją tego organu z 14 stycznia 2019 r. Wg Starosty bowiem, oceniane wnioski pochodzą od tego samego podmiotu, dotyczą tego samego przedmiotu i odnoszą się do tego samego stanu prawnego, w niezmienionym stanie faktycznym. W konsekwencji organ zastosował art. 61a § 1 K.p.a. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z 17 stycznia 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy zwrócił przede wszystkim uwagę, że umorzone w 2019 r. postępowanie prowadzone było w sprawie: 1. naniesienia zmian na mapie ewidencyjnej, aby w mapie ewidencji gruntów przysiółek [...] w południowej linii granicy działek przysiółka [...] zaznaczyć punkt [...] granicy administracyjnej miasta [...] zgodnie z zarządzeniem o granicach miasta; 2. naniesienia zmian na mapie ewidencyjnej, aby w mapie ewidencji gruntów [...], nie było żadnych terenów z mapy ewidencji gruntów i budynków miasta [...], i na odwrót; 3. naniesienia zmian na mapie ewidencyjnej "żeby wszystkie działki tj. dz. [...], dz. [...], dz. [...], dz. [...] (...) Sołectwa [...] znajdowały się w [...] ". Organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone przez organ I instancji, że aktualny wniosek skarżącego dotyczy przyłączenia działki [...] do obszaru obrębu [...], natomiast działka [...] jest działką archiwalną, która w 1972 r. została włączona w granice administracyjne miasta [...]. Zatem pozytywne rozpatrzenie wniosku skarżącego wiązałoby się z koniecznością zmiany granicy administracyjnej wskazanego miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi J.P. uznał skargę za niezasadną. Sąd I instancji wskazał, że podstawą prawną rozstrzygnięć organów administracji publicznej zapadłych w kontrolowanej sprawie był art. 61a § 1 k.p.a. Oceniając kontrolowaną sprawę sąd podzielił zapatrywania orzekających organów administracji, które przyjęły, że wszystkie trzy przesłanki uznania tożsamości sprawy administracyjnej, zostały w analizowanym przypadku spełnione. Nie było przy tym sporne między stronami, że w sprawie występuje tożsamość podmiotowa (wnioskodawcą jest ten sam skarżący) oraz sprawa dotyczy tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy nowej oraz poprzedniej. Istotą sporu był natomiast podnoszony przez skarżącego brak tożsamości przedmiotowej spraw. W tak zarysowanych granicach sporu, nie było podstaw do przyznania racji skarżącemu. Z ustaleń organów poczynionych we wcześniejszych postępowaniach wynikało bowiem, że w zarządzeniu o granicach miasta (zarządzenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z 18.12.1972, nr 14/72) określono opis granicy między [...], a [...] przyjmując, że granica ta biegnie po punktach [...] i [...]. W istocie jednak, jak ustalono i przesądzono w ostatecznej i prawomocnej decyzji Starosty [...] z dnia 14.01.2019 r. o umorzeniu postępowania, która to decyzja wydana została w rozpoznaniu pierwszego wniosku skarżącego (sprecyzowanego pismem z dnia 1.03.2018 r.), w wyżej wskazanym zarządzeniu, nieprecyzyjnie określono opis granicy, a wskazana w nim numeracja odnosiła się do numerów działek – w tym działki drogowej – a nie punktów geodezyjnych. Granica biegnie południowym brzegiem drogi włączonej w granice miasta, co oznacza, że umieszczenie drogi w granicach wsi [...] - oznaczałoby zmianę granic administracyjnych miasta. Jak zaś stanowi art. 4. ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie gminnym z 8 marca 1990 r., to Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, ustala granice miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w prawomocnych wyrokach z 14 listopada 2019 r. (sygn. akt III SA/Kr 457/19) i z 7 lipca 2020 r. (sygn. akt III SA/Kr 470/20) podkreślił, że wykazanie na mapie ewidencyjnej przebiegu granicy gminy/miasta sprowadza się tylko i wyłącznie do wykonania przez stosowne jednostki dokumentacji stanowiącej podstawę sporządzenia stosownego fragmentu mapy ewidencyjnej. Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie mogą dokonywać więc żadnych zmian w przebiegu tej granicy. Niedopuszczalne są więc jakiekolwiek postępowania mające prowadzić do zmiany przebiegu granicy ustalonej w sposób wynikający z art. 4 ustawy o samorządzie gminnym, w rozumieniu aktualizacji, o której mowa w przepisach Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Kwestie te nie należą do kompetencji organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków. Sąd I instancji podkreślił, że zagadnienie naniesienia na mapę punktu [...] było już przedmiotem ocen organu (w decyzji Starosty [...] z dnia 14.01.2019 r. i decyzji organu odwoławczego z dnia 2.04.2019 r. wydanej w rozpoznaniu odwołania skarżącego), a obecnie oceniany wniosek (ujawnienia drogi [...]), opiera się w istocie na odmiennej interpretacji, co do sposobu wyznaczenia przebiegu granicy, określonego w zarządzeniu o granicach miasta z 1972 r. Powyższe oznaczało, że w istocie, żądanie to było już przedmiotem uwagi i ocen organów administracji orzekających w sprawie skarżącego, zakończonej decyzją z 2019 r. o umorzeniu postępowanie. Brak było, w 0ocenie Sądu I instancji, podstaw do podzielenia stanowiska skarżącego, że czym innym jest wniosek o "naniesienie zmian", "usunięcie błędu", czy "naniesienie na mapę drogi". Efektem bowiem pozytywnej realizacji wszystkich wniosków skarżącego byłaby zmiana przebiegu granicy administracyjnej miasta, co nie jest uprawnione, a nadto wbrew wyrażonym zapatrywaniom skarżącego, nie stanowi kwestii pobocznej dla tejże sprawy. Jest to zagadnienie o tyle kluczowe, że jego przesądzenie rzutuje na przyjęcie, czy niniejsza sprawa, ma ten sam przedmiot, w stosunku do sprawy, która została już ostatecznie (i prawomocnie) przesądzona we wcześniej wydanych aktach organów administracji publicznej. Stwierdzić należy, że ustalenia faktyczne we wskazanym zakresie były podstawą ostatecznej decyzji, która była też objęta kontrolą sądową wykazującą prawidłowość przyjętych w tym względzie ocen organów. Żądanie zatem wniosku przywrócenia drogi [...] na mapach Sołectwa [...] (czyli włączenia jej do tego sołectwa [...]) – w sytuacji przesądzenia we wcześniejszej decyzji (umarzającej postępowanie), że: • ujęte w rozporządzeniu o granicach miasta oznaczenie [...] odnosi się do działki a nie do punktu; • działka [...] odpowiada działce [...] (por. wyrok NSA z dnia 21.10.2020 r., sygn. akt I OSK 1059/19); • ta ostatnia działka natomiast jest położona w granicach miasta [...] – powoduje, że niniejszy wniosek w istocie odnosi się do wcześniej rozpoznanej już sprawy. Tym samym, skarżący po raz kolejny podejmuje próbę podważenia ustaleń będących podstawą orzeczenia korzystającego z przymiotu ostateczności i prawomocności. Sąd I instancji podkreślił ponadto że działka [...] ma charakter archiwalny, zaś – na co zwrócono już uwagę w prawomocnym wyroku WSA w Krakowie z 14 listopada 2019r. – z ustawowej zasady aktualności, obowiązującej organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków wynika, że zmiany danych wprowadzane do ewidencji na wniosek lub z urzędu muszą być konsekwencją nowych zdarzeń, a nie mogą korygować dotychczasowych wpisów na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J.P., skarżąc wyrok w całości. Skarżący kasacyjnie zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy: 1. naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a oraz 3 § 1 p.p.s.a., w związku z art. 61a § 1 k.p.a., poprzez nie wykonanie obowiązku kontroli działalności administracji publicznej, i w efekcie błędne przyjęcie, że pomiędzy sprawą zakończoną decyzją ostateczną, a niniejszą sprawą zachodzi tożsamość przedmiotowa spraw, w sytuacji gdy przedmiot niniejszej sprawy jest zupełnie odmienny od poprzednio prawomocnie rozpoznanego, a ocena prawidłowości postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organy administracji publicznej dokonana została błędnie, w oderwaniu od nowych dowodów powołanych przez Skarżącego, z pominięciem koniczności zasięgnięcia wiedzy specjalnej, oraz w oparciu o niektóre informacje z innych postępowań, bez przeprowadzenia jakichkolwiek własnych ustaleń. 2. naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a, w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit c, p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu skargi oraz nie uchyleniu decyzji organów, pomimo iż decyzje te zostały wydane bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego, oraz bez przeprowadzenia badania przez podmiot posiadający wiedzę specjalną - która mogłaby dać odpowiedź na pytanie, czy przywrócenie na mapach drogi gruntowej stanowiącej dojazd do posesji Skarżącego, w jakikolwiek sposób wpłynęłoby w ogóle na przebieg granic administracyjnych - które to twierdzenia są argumentem za przyjęciem tożsamości postępowania z wcześniej prowadzonymi. 3. naruszenie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., polegające na rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym, mimo iż w ślad za wnioskiem Skarżącego, sprawa w jego ocenie winna zostać rozpoznana na rozprawie. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie wyroku I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych, w tym kosztów wynagrodzenia pełnomocnika według norm przepisanych za wszystkie instancje oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. 4. Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., w związku z art. 193 p.p.s.a, wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, załączonych do niniejszej skargi, a to dokumentów wskazanych jako: zał. 1, zał. 1a, zał. 2, zał. 2a, zał. 3, zał. 3a, zał. 3b, zał. 4, zał. 5,zał. 6, zał. 10, zał. 10a, zał. 10b, zał. 11, zał. 12,zał. 15a, zał. 17, ww. na okoliczność ich treści, jednocześnie wskazując iż potrzeba powołania ww. powstała dopiero na obecnym etapie postępowania, a ich przeprowadzenie nie doprowadzi do wydłużenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować. Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Przedmiotem skargi do Sądu było postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym we wskazanych okolicznościach nie jest uzależnione od woli skarżącego. Złożenie przez skarżącego wniosku o rozpoznanie sprawy zakończonej wydanym postanowieniem na posiedzeniu jawnym nie wiąże sądu i jedynie sąd może w takim przypadku, uznając, że dla rozpoznania sprawy konieczne jest przeprowadzenie rozprawy, skierować sprawę na rozprawę. Wskazany w zarzutach skargi kasacyjnej przepis art. 61a § 1 K.p.a. przewiduje, że gdy żądanie wszczęcia postępowania na żądanie strony zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Podstawą do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania jest zatem wystąpienie przesłanki o charakterze podmiotowym lub przedmiotowym. Przy czym przesłanki te mają charakter samoistny, co oznacza, że wystąpienie jednej z nich zamyka dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie. Przesłankami przedmiotowymi są oczywiste niebudzące wątpliwości przypadki wystąpienia przeszkód procesowych. Jedną z nich stanowi powaga rzeczy osądzonej (res iudicata), która zaistnieje w sytuacji, gdy wniosek o wszczęcie postępowania będzie dotyczył sprawy już uprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Trzeba bowiem zauważyć, iż zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., ponowne rozstrzygnięcie przez organ administracji sprawy załatwionej wcześniej decyzją ostateczną, skutkuje nieważnością tego kolejnego rozstrzygnięcia. Skutek ten wynika przede wszystkim z zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a.. Zgodnie z tą regułą, uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Do czasu uchylenia decyzji ostatecznej w jednym z określonych trybów nie jest dopuszczalne ponowne rozstrzygnięcie przez organ sprawy tożsamej ze sprawą zakończoną taką decyzją. Z kolei tożsamość spraw administracyjnych zachodzi w przypadku, gdy występują w nich te same podmioty, dotyczą one tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że w dniu 25 października 2021 r. J.P. złożył pismo do Starostwa Powiatowego w [...] "o przywrócenie drogi [...], dojazdowej do gruntów rolnych i leśnych [...] i do działki ewidencyjnej nr [...] Sołectwa [...], Obręb [...] w obecnie obowiązującym rejestrze dróg Sołectwa [...] i mapach geodezyjnych Sołectwa [...], zgodnie z rejestrem dróg [...] z 1961 i innymi dokumentami geodezyjnymi Starostwa Powiatowego [...] i UMiGm [...], które to dokumenty potwierdzają fakt istnienia tej drogi w terenach Sołectwa [...] w latach 1959-2020". We wniosku wskazał, że droga ta widniała na szkicach polowych [...] w 1959 r. oraz w mapie ewidencji gruntów [...] 1995 r. Wskazał, że droga [...] dojazdowa do gruntów rolnych i leśnych [...] jest jedyną prawną drogą dającą dojazd z dróg publicznych do gruntów ornych [...], i jedyną prawną drogą obsługującą gospodarstwa rolne , zlokalizowane przy tej drodze , m.in. działki należącej do skarżącego, działki nr [...]. Starosta [...] po rozpoznaniu powyższego wniosku, postanowieniem z 8 listopada 2021 r. odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na to, że sprawa z wniosku J.P. została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 2 kwietnia 2019 r. znak IG-II.7221.38.2019.KG. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 17 stycznia 2022 r. utrzymał w mocy ww. postanowienie Starosty [...]. Organy i Sąd I instancji prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie wystąpiła negatywna przesłanka procesowa w postaci res iudicata, uniemożliwiająca wszczęcie postępowania administracyjnego. Pomiędzy sprawą zainicjowaną wnioskiem z 25 października 2021 r., a sprawą zakończoną ostateczną decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 2 kwietnia 2019 r. znak IG-II.7221.38.2019.KG. niewątpliwie zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa. W obu przypadkach skarżący kasacyjnie wniósł o wyodrębnienie działki nr [...] i przyłączenie jej do obszaru obrębu [...]. Z ustaleń organu wynika, że dawna działka nr [...] (archiwalna) aktualnie stanowi część działki nr [...] na której urządzona jest droga do której działka nr [...] stanowiąca własność skarżącego kasacyjnie ma bezpośredni dostęp (ul. [...]). Takie również stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. akt I OSK 1059/20. NSA w uzasadnieniu wyroku wskazał na brak przymiotu strony w żądaniu wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów co do działki nr [...], z uwagi na to, że skarżący kasacyjnie nie należy do kręgu osób ujawnionych w ewidencji lub takich które mogłyby być ujawnione w ewidencji. Ponadto same żądanie skarżącego kasacyjnie, jak wskazał wówczas Naczelny Sąd Administracyjny, przyłączenia archiwalnej działki nr [...] do obrębu [...] nie mieściło się w kompetencjach organu ewidencyjnego ponieważ jego skutkiem byłaby zmiana granic ewidencyjnych miasta [...]. Niezależnie zatem od sformułowania obu wniosków, zarówno w sprawie zakończonej kontrolowanym obecnie postanowieniem z 17 stycznia 2022 r. czy też prawomocną decyzją z 2 kwietnia 2019 r. wnioski dotyczyły w istocie dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Wniosek złożony w niniejszej sprawie prawidłowo Sąd I instancji uznał za niedopuszczalny z uwagi na res iudicata. Ponadto wniosek ten należało uznać za niedopuszczalny w świetle art. 20 i 24 ustawy Prawo Geodezyjne i Kartograficzne, z uwagi, po pierwsze na wniesienie wniosku przez osobę nieuprawnioną, po drugie przez złożenie wniosku poza granicami właściwości organów. Nietrafne jest przy tym stanowisko strony skarżącej kasacyjnie o braku tożsamości przedmiotowej sprawy z uwagi na zróżnicowanie wniosków. Istotny jest bowiem sam zakres przedmiotowy wniosku, jak również skutki prawne w przypadku jego uwzględnienia. Prawidłowe było w tej mierze stanowisko zarówno organów, jak i Sądu I instancji, że wniosek w istocie dotyczył zmiany granic administracyjnych dwóch gmin, [...] i [...]. Bez takiej zmiany nie byłoby bowiem możliwe uwzględnienie wniosku skarżącego kasacyjnie. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił zarzutu naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a oraz 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 61a § 1 k.p.a. Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a, w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że organy przeprowadziły postępowanie w takim zakresie jaki był niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy. Przypomnieć należy, że zakres ustaleń dowodowych organu w tym przypadku ograniczał się do ustalenia tożsamości spraw, sprawy zakończonej decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 2 kwietnia 2019 r. i sprawy aktualnie ocenianej. W tym zakresie zbędne było prowadzenie postępowania co do zasadności żądania skarżącego kasacyjnie z uwagi na to, że postępowanie to napotkało przeszkody prawne uniemożliwiające organom merytoryczne odniesienie się do wniosku. Organy nie były również związane żądaniem przeprowadzenia określonego dowodu, w tym przypadku żądaniem przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność położenia archiwalnej działki nr [...] w sytuacji, gdy znajdujące się w dyspozycji organu dokumenty nie budzą wątpliwości. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło