I OSK 448/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: sędzia NSA Monika Nowicka sędzia del. WSA Joanna Skiba (spr.) po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Kr 168/23 przy uczestnictwie Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków – Krowodrza M.S. w sprawie ze skargi H.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z [...] września 2022 roku nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz H.T. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt III SA/Kr 168/23, przy uczestnictwie Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków – Krowodrza M.S., oddalił skargę H.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 18 lipca 2022 r. H.T. (dalej: skarżąca), wniosła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad mężem, który legitymuje się orzeczeniem Miejskiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie z dnia 28 czerwca 2022 r. zaliczającego go do znacznego stopnia niepełnosprawności, przy czym stopień niepełnosprawności datuje się od 28 czerwca 2022 r., natomiast nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności. Prezydent Miasta Krakowa po rozpoznaniu ww. wniosku decyzją z [...] września 2022 roku, odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad mężem. Organ I instancji odmawiając przyznania wnioskowanego świadczenia stwierdził, że nie została spełniona przesłanka przyznania prawa do świadczenia wynikająca z art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 615, dalej jako: "u.ś.r.") warunkująca prawo do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem niepełnosprawność męża nie powstała później niż do ukończenia 25 roku życia. Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie (dalej: SKO lub Kolegium) wniosła skarżąca. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 17 ust. 1b u.ś.r.. W ocenie Skarżącej przedstawiona przez organ I instancji interpretacja przepisu art. 17 ust. 1 b u.ś.r. jest błędna. Podkreśliła, że jakkolwiek od czasu wydania wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 stan prawny nie uległ zmianie, to jednak w świetle szerokiego orzecznictwa sądów administracyjnych treść tego wyroku należy brak pod uwagę przy wykładni omawianego przepisu i stosować wykładnię prokonstytucyjną, która w tym przypadku nie jest tożsama z wykładnią literalna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia [...] listopada 2022r. nr [...] utrzymało w mocy ww. decyzję organu I instancji. SKO w Krakowie stwierdziło, że w sprawie wystąpiła negatywna przesłanka uniemożliwiająca przyznanie skarżącemu wnioskowanego świadczenia tj. brak związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżąca, a koniecznością sprawowania opieki stałej nad mężem. W ocenie Kolegium, opieka ta nie ma charakteru tego rodzaju, ażeby zmuszała skarżącą do definitywnej rezygnacji z aktywności zawodowej. Opieka ta, na co wskazuje zakres usług podany przez skarżącą w wywiadzie środowiskowym, sprowadza się do codziennej pomocy mężowi w czynnościach higienicznych, podawania leków, a także wykonywaniu czynności mających na celu utrzymanie domu. Ponadto skarżąca umawia wizyty lekarskie, towarzyszy nich mężowi zawożąc go na nie samochodem oraz jeździ z nim do sanatoriów. Z materiałów sprawy nie wynika, aby mąż pozostawał bez logicznego kontaktu, podano jedynie, że ma trudności z samodzielnym poruszaniem się, nie jest jednak osobą leżącą. Nie wskazano, aby nie mógł on czasowo zostać sam w domu po wykonaniu niezbędnych czynności opiekuńczych i przygotowania posiłków. Z powyższego wynika, że mąż skarżącej, jakkolwiek jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, to jednak z wywiadu środowiskowego oraz złożonego wniosku nie wynika, aby wymagał całodobowej obecności osoby drugiej. Świadczona przez żonę pomoc w podanym wyżej zakresie jest na chwilę obecną wystarczająca. W ocenie organu odwoławczego, nie sposób przyjąć, że skarżąca stale i nieprzerwalnie sprawuje opiekę nad niepełnoprawnym mężem, zatem zakres i rozmiar czynności, jakie wykonuje nie wyczerpuje zakresu opieki wymaganej dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego nie wynika również, aby mąż skarżącej był niesamodzielny w większości sfer życia w takim stopniu, aby wymagał całodobowej opieki. Na powyższą decyzję skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. We wspomnianym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu organy trafnie uznały, że sama konieczność wykonywanie wskazanych przez skarżącą czynności stanowiących w istocie codzienną pomoc, nie stanowi w świetle art. 17 ust. 1 u.ś.r. samodzielnej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Tak więc skarżąca z uwagi na zakres i rozmiar tychże czynności, jakie wykonuje opiekując się mężem, nie musiała rzeczywiście rezygnować z podejmowania zatrudnienia. Co więcej trafnie organ zwrócił uwagę, że pomimo niepełnosprawności W.B. nie jest osobą, która trzeba się opiekować całodobowo, gdyż w odniesieniu do wielu czynności wymaga jedynie wsparcia osoby trzeciej. W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu I instancji, skarżąca nie spełniła tej przesłanki stałej i długotrwałej opieki, gdyż zakres opieki sprawowanej nad niepełnosprawnym mężem nie wyklucza podjęcia przez nią zatrudnienia, a samo świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jedynie z tytułu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, ale z tytułu niemożności podjęcia zatrudnienia z uwagi na konieczność stałej i długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną. Należy podkreślić w niniejszej sprawie, że mąż skarżącej wymaga opieki, która jednak nie uniemożliwiała podjęcia zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasu. Tak więc zdaniem Sądu nie ma przeszkód w łączeniu przez skarżącą opieki nad mężem z aktywnością zawodową. Wszystkie wymienione przez skarżącą czynności opiekuńcze można bowiem świadczyć albo przed pójściem do pracy, albo po powrocie do domu. Są to bowiem wprawdzie czynności codzienne, ale jednak takie, które nie pochłaniają całego dnia i nie skutkują obowiązkiem notorycznego czuwania nad podopiecznym. Świadczenie pielęgnacyjne samo w sobie nie ma natomiast zastępować wynagrodzenia za pracę w sytuacji, gdy opiekun ma możliwość podjęcia zatrudnienia, a sama sprawowana opieka nie wymaga od niego ciągłego i stałego zaangażowania. Zdaniem Sądu, że nie ma przeszkód, aby W.B. pozostał sam w swoich mieszkaniu, na kilka godzin, w czasie których skarżąca by pracowała. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła H.T. zaskarżając wyrok w całości. Orzeczeniu zarzucono: 1) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. Ili) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a to bezpodstawne oddalenie skargi, podczas gdy Skarżąca spełniła wszystkie przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, w tym zaistniał związek przyczynowo- skutkowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub jego niepodejmowaniem a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, co skutkowało wadliwym pozbawieniem Skarżącej prawa do przedmiotowego świadczenia i nie dostrzeżeniem przez Sąd a quo zasadności uchylenia decyzji organu II instancji na podstawie art, 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., 2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735) oraz art. 80 k.p.a.- polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie dostrzegł, że zasadne było uchylenie decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdyż organy obu instancji nie wyjaśniły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i nie rozpatrzyły we właściwy sposób materiału dowodowego, w tym błędne ustaliły, iż w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub jego niepodejmowania przez Skarżącą, gdyż rzekomo nie istnieje związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej bądź jego niepodejmowaniem przez Skarżącą, a sprawowaniem przez nią opieki nad osobą niepełnosprawną, a zakres przedmiotowej opieki sprowadza się do czynności stanowiących w istocie codzienną pomoc, podczas gdy Skarżąca nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem, a zakres przedmiotowej opieki, uniemożliwia jej podjęcie zatrudnienia, co miało istotny wpływ na wydanie i treść decyzji organu II instancji, gdyż doprowadziło do bezpodstawnego nie ustalenia, iż zaistniał związek przyczynowy między rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub jego niepodejmowania przez Skarżącą, a podjęciem i sprawowaniem opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonego wyroku - Sąd a quo zaaprobował rzeczone uchybienia i wadliwie zastosował art. 17 ust. 1 pkt 4 u,ś.r. i oddalił skargę, b) art. 151 p.p.s.a. w z w. z art. 79a § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1,2 i 3 k.p.a. - polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie dostrzegł, że zasadne było uchylenie decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdyż organy obu instancji nie zapewniły stronie możliwości wykazania zakwestionowanej dopiero w decyzji odwoławczej okoliczności faktycznej, a to, iż: • w niniejszej sprawie brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a koniecznością sprawowania przez Skarżącą opieki nad niepełnosprawnym mężem, gdyż przedmiotowa opieka nie ma charakteru tego rodzaju, ażeby zmuszała Skarżącą do definitywnej rezygnacji z aktywności zawodowej, • zakres i rozmiar czynności, jakie wykonuje Skarżąca nie wyczerpuje zakresu opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego, a gdyby Skarżąca miała rzeczoną możliwość to podjęłaby ona stosowną inicjatywę dowodową celem wykazania, iż: • w niniejszej sprawie zaistniał związek pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a koniecznością sprawowania przez Skarżącą opieki nad niepełnosprawnym mężem, gdyż przedmiotowa opieka ma charakter tego rodzaju, że zmusza Skarżącą do definitywnej rezygnacji z aktywności zawodowej, • zakres i rozmiar czynności, jakie wykonuje Skarżąca wyczerpuje zakres opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego, co skutkowało wadliwym zastosowaniem art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i wadliwym pozbawieniem Skarżącej prawa do przedmiotowego świadczenia oraz nie dostrzeżeniem przez sąd a quo zasadności uchylenia decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. c) art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a - polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie dostrzegł, że zasadne było uchylenie decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdyż organy obu instancji nie dochowały obowiązków informacyjnych określonych w art. 9 k.p.a. oraz nie czuwały, aby Skarżąca nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, w sytuacji gdy organy obu instancji nie poinformowały jej o tym, że winna ona wykazać: • zaistnienie związku pomiędzy niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a koniecznością sprawowania przez Skarżącą opieki nad niepełnosprawnym mężem, • iż przedmiotowa opieka ma charakter tego rodzaju, iż Skarżącą jest zmuszona do definitywnej rezygnacji z aktywności zawodowej, • że zakres i rozmiar czynności, jakie wykonuje Skarżąca wyczerpuje zakres opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego, podczas gdy to na organie, do którego o załatwienie sprawy zwróciła się strona, spoczywa obowiązek pouczenia strony o ewentualnej konieczności przedłożenia danych dokumentów niezbędnych do załatwienia sprawy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy - gdyby Skarżąca została poinformowana o rzeczonej konieczności to złożyłaby ona oczekiwane przez organy dokumenty, co mogłoby skutkować ustaleniem: • zaistnienia związku pomiędzy niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a koniecznością sprawowania przez Skarżącą opieki nad niepełnosprawnym mężem, • iż przedmiotowa opieka ma charakter tego rodzaju, iż Skarżącą jest zmuszona do definitywnej rezygnacji z aktywności zawodowej, • że zakres i rozmiar czynności, jakie wykonuje Skarżąca wyczerpuje zakres opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego, co skutkowało wadliwym zastosowaniem art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i wadliwym pozbawieniem Skarżącej prawa do przedmiotowego świadczenia oraz nie dostrzeżeniem przez sąd a quo zasadności uchylenia decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Na podstawie art. 185 § 1 i art. 188 oraz 203 pkt 1 p.p.s.a. wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; 2) zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na zasadzie art. 179a p.p.s.a. wniesiono, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił w całości zaskarżony wyrok i ponownie rozpoznał sprawę oraz zasądził od organu na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na zasadzie art. 179 § 2 p.p.s.a. oświadczono, że Skarżąca zrzeka się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej - p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, albowiem pełnomocnik skarżącej kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a organ w ustawowym terminie nie zażądała jej przeprowadzenia. Dlatego też rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W sprawie niniejszej nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności postępowania określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny, przy rozpoznaniu sprawy, związany jest granicami skargi kasacyjnej. Stwierdzić należy, że skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., tj. naruszeniu prawa materialnego oraz naruszeniu przepisów postępowania. Co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Jednak w rozpoznawanej sprawie zarzuty te w sposób bezpośredni związane są z zarzutem naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego, stąd też ocena przez Naczelny Sąd Administracyjny podnoszonego naruszenia przepisów postępowania wymaga uprzedniego odniesienia się do poprawności dokonanej przez Sąd Wojewódzki wykładni prawa materialnego. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie stanowiły przepisy u.ś.r., regulujące warunki i zasady przyznawania świadczeń pielęgnacyjnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz koniecznością stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia, a sprawowaną przez nią opieką nad niepełnosprawnym mężem, a zatem do rozstrzygnięcia czy w przypadku skarżącej doszło w ogóle do rezygnacji z zatrudnienia. Oczywistym jest, że nie każda rezygnacja lub niepodejmowanie zatrudnienia jest podstawą do przyznania świadczenia, ale tylko taka, której celem jest sprawowanie opieki (na co jednoznacznie wskazuje treść art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.). W związku z powyższym musi istnieć wyraźny i bezpośredni związek między rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia, a podjęciem opieki nad osobą wskazaną w ustawie. Celem ustawodawcy było bowiem zapewnienie osobie rezygnującej z zatrudnienia lub go niepodejmującej, ekwiwalentu zatrudnienia, którego nie może podjąć lub kontynuować ze względu na sprawowanie opieki nad niepełnosprawną osobą. Wobec tego, samo posiadanie orzeczenia o niepełnosprawności nie przesądza jeszcze o tym, że opiekun osoby legitymującej się takim orzeczeniem, sprawuje opiekę, która uprawnia do przyjęcia związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z pracy, a sprawowaniem opieki nad bliską osobą niepełnosprawną. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można się zgodzić się ze stanowiskiem orzekających w sprawie organów administracji i Sądu I instancji, o braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą kasacyjnie, a koniecznością sprawowania osobistej opieki nad niepełnosprawnym mężem. Z niekwestionowanych ustaleń organu pierwszej instancji wynika, że W.B. (rocznik 1937), legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (orzeczenie z 28 czerwca 2022 r. wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Krakowie), z którego wynika, że W.B. ma znaczny stopień niepełnosprawności oraz wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Ponadto z przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji wywiadu środowiskowego jednoznacznie wynika, że stan zdrowia niepełnosprawnego męża skarżącej kasacyjnie wymaga stałej i bezpośredniej opieki skarżącej, albowiem cierpi on na chorobę Parkinsona, a także depresję. Ma problemy z poruszaniem i występują u niego nagłe spadki ciśnienia, co powoduje upadki. Z wywiadu tego wynika również, że skarżąca kasacyjnie w ramach opieki przygotowuje mężowi posiłki, podaje leki, przeprowadza toaletę , pomaga się ubierać, przemieszczać po mieszkaniu, a także przeprowadza domową rehabilitację. Ponadto załatwia wszelkie sprawy związane z gospodarstwem domowym. Trudno w tych okolicznościach uznać, że opisany wyżej zakres niepełnosprawności nie wymaga szczególnej opieki i to w takim zakresie, który uniemożliwia podjęcie jakiegokolwiek zatrudniania. W tej sytuacji za niezasadne należy uznać stanowisko Sądu I instancji, że czynności wykonywane przez skarżącą w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem nie wykluczają podjęcia przez nią zatrudnienia, chociażby w zmniejszonym wymiarze. O ile czynności związane z prowadzaniem gospodarstwa domowego (robienie zakupów, sprzątanie itp.) nie uniemożliwiają aktywności zawodowej, o tyle opieka nad osobą, która słabo się porusza, ma zaburzenia równowagi, cierpi na chorobę Parkinsona, a w związku z tym wymaga stałej asysty osoby trzeciej, ewidentnie koliduje z możliwością podjęcia zatrudnienia. Zatem stwierdzić trzeba, że w sprawie wystąpił związek przyczynowy między rezygnacją przez skarżącą kasacyjnie z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzić trzeba, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. W konsekwencji zasadny okazał się również zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, opisany w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej. Biorąc pod uwagę zasadność skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, jednocześnie uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, skorzystał z możliwości przewidzianej w art. 188 p.p.s.a. i rozpoznał skargę. Stwierdziwszy, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego mającego istotny wpływ na wynik sprawy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Krakowa. Ponownie rozpoznając wniosek skarżącej kasacyjnie, organ uwzględni wskazaną powyżej wykładnię art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., a także charakteru opieki i pomocy udzielanej niepełnosprawnemu mężowie. Organ będzie także zobowiązany rozważyć zmiany stanu prawnego wprowadzone ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429). W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art.182 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. (480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem I instancji) oraz na podstawie art. 203 pkt 1 w związku art. 205 § 2 p.p.s.a. (240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.