I OSK 836/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-05-20

Skład orzekający: Marek Stojanowski, Alicja Plucińska-Filipowicz, Jerzy Stankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, jeśli toczy się inne postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie o przyznanie prawa użytkowania wieczystego na mocy dekretu z 1945 r., którego wynik mógłby wpłynąć na możliwość przekształcenia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że sąd pierwszej instancji nie miał obowiązku zawieszania postępowania. Sąd wskazał, że decyzja umarzająca postępowanie o przyznanie prawa użytkowania wieczystego była ostateczna, a materiał sprawy i oświadczenia skarżącego wystarczająco dowodziły, że skarżący nie posiada prawa rzeczowego do nieruchomości, a użytkownikiem wieczystym jest inna osoba. Ponadto, oczekiwanie na rozstrzygnięcie innej sprawy nie było konieczne, gdyż skarżący nie wykazał posiadania prawa, od którego uzależnione jest pozytywne załatwienie wniosku o przekształcenie, a jedynie wskazywał na potencjalne podstawy do jego uzyskania.
Stan faktyczny
J. B. złożył wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności. Organ pierwszej instancji odmówił, wskazując, że J. B. nie jest użytkownikiem wieczystym. Po uchyleniu tej decyzji przez WSA i ponownym rozpatrzeniu przez SKO, organ ponownie odmówił, podtrzymując stanowisko o braku tytułu prawnego J. B. do nieruchomości. WSA oddalił skargę J. B., powołując się na wcześniejsze orzeczenie sądu wiążące organy i wskazujące, że skarżący nie jest użytkownikiem wieczystym. J. B. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. przedwczesne wydanie wyroku i naruszenie przepisów postępowania, argumentując, że nie zostało rozstrzygnięte inne postępowanie dotyczące przyznania mu prawa użytkowania wieczystego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Marek Stojanowski, Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz, Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.), Protokolant Agnieszka Kuberska, po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1489/09 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 21 stycznia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1489/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Pismem z [...] grudnia 2000 r. J. B. wystąpił do Burmistrza Gminy Warszawa [...] z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej przy ul. [...] w Warszawie w prawo własności. Burmistrz Gminy Warszawa [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...] odmówił przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ułamkowej części działki gruntu położonego w Warszawie przy ul. [...]. W motywach decyzji wyjaśnił, że wnioskodawca nie jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości, w związku tym nie ma podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku w świetle ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. Odwołanie od decyzji złożył J. B.. Wskazał, że jego rodzice – J. i M. B. weszli w posiadanie budynku przy ul. [...] w 1934 r. zawierając z Zakładem [...] (jako następcą [...]) umowę ratalnego kupna-sprzedaży tego budynku za cenę [...] zł (działka) i [...] zł (dom). Spłata ceny została ustalona w ratach. Po wpłaceniu przez nabywców połowy ceny miała zostać zawarta umowa sprzedaży nieruchomości. Rodzice skarżącego wpłacili tytułem ceny kwotę [...] zł, stanowiącą 53% ustalonej ceny, jednakże wybuch Powstania Warszawskiego spowodował, że nie dopełniono formalności przeniesienia własności. J. B. wskazał, że J. B. mieszkał w budynku przy ul. [...] wraz z rodziną do wyprowadzenia przez hitlerowców do obozu koncentracyjnego w P. Po oswobodzeniu i powrocie do Warszawy na początku 1945 r. zastali dom zajęty - w każdym pokoju mieszkała inna rodzina. O zwrot segmentu J. B. i jego rodzina występowali nieustannie od 1945 r.. Nieruchomość ta na podstawie dekretu z 26 października 1945 r. została przejęta przez Skarb Państwa, a dom sprzedany jednemu z lokatorów. W ocenie skarżącego transakcji tej dokonano w złej wierze z naruszeniem zasad sprawiedliwości. Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2001 r. wydana została w oparciu o przepisy ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 1999 r. Nr 65, poz. 746). Zgodnie z art. 1 ust. 2 przepisy ustawy stosuje się do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także do osób fizycznych będących ich następcami prawnymi, które złożą wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności do dnia 31 grudnia 2001 r.. Organ wskazał, że w dniu [...] października 2001 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U Nr 113, poz. 1209). Art. 1 tej ustawy stanowił, że osoby fizyczne (następcy prawni tych osób) będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawo własność tych nieruchomości z dniem, w którym decyzja o nabyciu prawa własności nieruchomości stała się ostateczna. Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. do osób, o których mowa w art. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. W dniu 13 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459 ze m). Z dniem wejścia w życie tej ustawy, na podstawie zawartego w niej art. 9, moc prawną utraciły: ustawa z dnia 4 września 1997 r. oraz ustawa z dnia 26 lipca 2001 r. W myśl art. 8 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. do spraw wszczętych na podstawie ustaw, które utraciły moc w oparciu o art. 9 i nie zakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy tej ustawy. Powołując się na treść art. 1 ust. 1 ust. 2 i ust. 3 ustawy z 2005 r. organ wyjaśnił, że brzmienie tych przepisów wskazuje, iż z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości można wystąpić tylko w sytuacji, gdy prawo użytkowania wieczystego mające ulec przekształceniu istniało już w chwili wejścia w życie ustawy. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy z żądaniem przekształcenia występuje osoba fizyczna lub prawna będąca właścicielem lokalu, której udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowania wieczystego. W takiej sytuacji przekształcenia prawa użytkowania wieczystego żądać mogą również osoby, które nabyły udział w użytkowaniu wieczystym nieruchomości, na której znajduje się lokal po dniu wejścia w życie ustawy (art. 1 ust. 4 ustawy). Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że dokumentacja zgromadzona w postępowaniu wskazuje, że ani J. B., ani jego poprzednicy prawni, nigdy nie byli użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonej przy ul. [...] w Warszawie. Potwierdza to również korespondencja J. B. wskazująca, iż prowadzi on starania o uzyskanie tytułu prawnego do tej nieruchomości. Zgodnie z pozyskanym przez organ pierwszej instancji wypisem z ewidencji gruntów znajdującym się w aktach sprawy, właścicielem działki oznaczonej nr [...] położonej przy ul. [...] w Warszawie jest Miasto st. Warszawa, a nieruchomość została oddana w użytkowanie wieczyste A. S. – P. do 2075 r. W skardze J. B. przedstawił losy swojej rodziny, okoliczności wejścia w posiadanie nieruchomości przy ul. [...] w Warszawie przez rodziców, poniesione przez nich nakłady na nabycie domu i działki, a związane z umową zawartą z [...]. Przedstawił też zasługi ojca dla kraju, okoliczności śmierci rodziców akcentując pokrzywdzenie rodziny związane z utratą domu i opisał wieloletnie starania o odzyskanie nieruchomości. Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 grudnia 2008 r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/Wa 652/08 uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium uznając, że skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane w jej treści. Sąd stwierdził, że w sprawie istnieje zasadnicza rozbieżność między treścią wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2000 r. a rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji wyrażonym w decyzji z [...] kwietnia 2001 r. Wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jako przedmiot sprawy wskazuje działkę przy ul. [...] nr [...] w Warszawie o powierzchni 347 m2, podczas gdy decyzją z [...] kwietnia 2001 r. odmówiono przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ułamkowej części działki gruntu, nie wskazując przy tym, dlaczego przedmiotem rozstrzygnięcia uczyniono ułamkową część i o jaki udział ułamkowy chodzi. Sąd dodał, że organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję z [...] kwietnia 2001 r., naruszył art. 138 § 1 pkt 1, art. 7, 77 § 1 K.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy. Natomiast, gdyby skorzystał z możliwości, jakie stwarza przepis art. 136 K.p.a., to po przeprowadzeniu z urzędu dodatkowego postępowania, rozstrzygnięcie sprawy mogło być inne - powinna nim być objęta całość nieruchomości, a nie zaś nieokreślona ułamkowa część. Sąd odniósł się też do wywodów skargi i wskazał, że kwestie tam przedstawione - to jest losy rodziny skarżącego, poniesione nakłady finansowe rodziców na nieruchomość, umowy zawarte z [...], zasługi ojca skarżącego dla Polski, okoliczności śmierci rodziców, wieloletnie starania skarżącego o uzyskanie praw do nieruchomości - nie mają doniosłości prawnej w świetle prawidłowo wskazanych, omówionych i zastosowanych przez organy obydwu instancji przepisów prawa materialnego. Słusznie bowiem organy podniosły, że adresatami przepisów wskazanych w decyzjach, są jedynie użytkownicy wieczyści lub ich następcy prawni. Natomiast jak wynika z akt sprawy, użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętej wnioskiem jest uczestniczka postępowania A. S.-P. Ponownie rozpatrując odwołanie Kolegium, mając na uwadze wyrok z dnia 4 grudnia 2008 r., zgodnie z art. 136 K.p.a. zwróciło się do Prezydenta m.st. Warszawy o wyjaśnienie, w jakim zakresie rozpoznany został wniosek J. B. z dnia [...] grudnia 2000 r. o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Prezydent wyjaśnił, że przedmiotem prowadzonego postępowania wszczętego na wniosek J. B. z dnia [...] grudnia 2000 r. była cała, a nie ułamkowa część nieruchomości opisanej w KW nr [...], stanowiącej działkę ew. nr [...] z obrębu [...] o pow. 0,00347 ha. Natomiast w decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r. omyłkowo wpisano tekst "ułamkowej części działki". Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie - po ponownym rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji Burmistrza Gminy Warszawa [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...] odmawiającej przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności ułamkowej części działki gruntu położonego w Warszawie przy ul. [...] opow. 0,0347 ha oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] - uchyliło powyższą decyzję i orzekło o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, położonej w Warszawie przy ul. [...], oznaczonej jako działka gruntu nr [...] z obrębu [...] o pow. 0,0347 ha. W uzasadnieniu organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko: przyjął, że skoro J. B. nie jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości, której dotyczy wniosek, to brak jest podstaw prawnych do uwzględnienia żądania o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W kolejnej skardze J. B. podtrzymał swoją dotychczasową argumentację. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało dotychczasowe stanowisko. Oddalając skargę wyrokiem z dnia 21 stycznia 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1489/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że w myśl art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu jest wiążąca w sprawie, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. Następie Sąd wskazał, że rozpatrywana sprawa była już przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia wyrokiem z dnia 4 grudnia 2008 r. uchylił zaskarżoną decyzję. W wyroku zawarł wiążącą ocenę prawną w istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy kwestiach i wskazania, co do dalszego postępowania organów ją rozpatrujących. Przesądzono między innymi, że adresatami przepisów o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności są jedynie użytkownicy wieczyści lub ich następcy prawni, wskazując, iż skarżący J. B. nie jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości, gdyż jest nim uczestniczka postępowania A. S. P.. Następnie Sąd wskazał, że rozpoznając po raz kolejny odwołanie Kolegium uwzględniło ocenę prawną i wskazania, co do dalszego postępowania zawarte w wyroku z dnia 4 grudnia 2008 r. Sąd podzielił też w całości stanowisko organu w kwestii nie posiadania przez skarżącego prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości przy ul. [...]. W konsekwencji uznał za niezasadne żądnie przekształcenia tego prawa w prawo własności - nie można bowiem przekształcać prawa, którego skarżący w ogóle nie posiada. W skardze kasacyjnej J. B. wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. Zarzucił przy tym naruszenie: 1. art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 151 i art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez wydanie wyroku w sprawie i oddalenie skargi (bez zawieszania z urzędu postępowania), pomimo iż do dnia wyrokowania nie było rozstrzygnięte postępowanie z wniosku J. B. o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie w sprawie przyznania prawa użytkowania wieczystego na mocy art. 7 ust 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy; 2. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. i art. 6, 7, 8, 77 k.p.a. poprzez podjęcie zaskarżonego orzeczenia z pominięciem całokształtu okoliczności sprawy i zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym i sądowym dowodów; 3. art. 1 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez niewłaściwe zastosowanie i stwierdzenie, iż J. B. nie uzyskał prawa wieczystego użytkowania nieruchomości na podstawie tego przepisu. W uzasadnieniu zarzutów skarżący podkreślił, że zarówno organy jak i sądy administracyjne obowiązane są orzekać na podstawie całokształtu dowodów zgromadzonych w sprawie, po ich wszechstronnym przeanalizowaniu. Zdaniem J. B. uszło uwadze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż do dnia wyrokowania nie zostało przesądzone w sposób ostateczny, czy J. B. uzyskał prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości na podstawie na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W dniu [...] maja 2004 r. wydana została decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nr [...] umarzająca postępowanie sprawie wniosku Zakładu [...] o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu położonego w Warszawie przy ul. [...]. Decyzja ta została zaskarżona przez J. B., który zażądał stwierdzenia jej nieważności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. odmówiło wszczęcia postępowania w tej sprawie z uzasadnieniem, że J. B. nie posiadał przymiotu strony wobec faktu, iż nie był on właścicielem nieruchomości w rozumieniu art. 7 ust 1 wyżej wskazanego dekretu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w orzeczeniu o sygn. akt I SA/Wa/721/09 podzielił to stanowisko. Od powyższego wyroku została wniesiona skarga kasacyjna. Zdaniem skarżącego w świetle powyższego należy stwierdzić, że do dnia wyrokowania w sprawie nie zostało definitywnie rozstrzygnięte czy J. B. - jako uprawniony do żądania przeniesienia własności nieruchomości przez Zakład [...] - nie uzyskał użytkowania wieczystego nieruchomości przy ul. [...]na podstawie art. 7 ust 1 dekretu. Wówczas J. B., zgodnie z treścią art. 1 ust. 1a pkt 2 o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, uzyskałby przymiot użytkownika wieczystego. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny obowiązany był, na podstawie art. 125. § 1 pkt 1 P.p.s.a. zawiesić postępowanie z urzędu, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając zaskarżony wyrok niejako z góry przesądził wynik innego, toczącego się postępowania i to postępowania, którego rozstrzygnięcie powinno nastąpić wcześniej. W podsumowaniu skargi kasacyjnej J. B. wskazał też, że jego rodzina od przeszło 60 lat walczy o odzyskanie nieruchomości przy ul. [...]. W sprawie zostało wydane kilkadziesiąt orzeczeń. W każdym z nich - tak jak i w zaskarżonym wyroku - ustalone jest bez wątpliwości, że rodzicom J. B. przysługiwało prawo żądania przeniesienia własności nieruchomości, a plany te zostały zniweczone przez toczącą się wówczas II wojnę światową i Powstanie Warszawskie. Jednak żadna z tych decyzji nie przybliża skarżącego do odzyskania jego własności. Dlatego, ze względu na wyjątkowość sytuacji, niezwykle ważne jest, aby kolejne orzeczenia wydawane były po dogłębnej analizie stanu faktycznego i prawnego, z uwzględnieniem wszelkich zawiłości sprawy i jej szczególnego charakteru. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skarżący koncentruje motywy skargi kasacyjnej przede wszystkim wokół zarzutu naruszenia art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 151 i art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez przedwczesne wydanie wyroku w sprawie i oddalenie skargi, pomimo iż do dnia wyrokowania nie rozstrzygnięto postępowania z wniosku J. B. o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie w sprawie przyznania prawa użytkowania wieczystego na mocy art. 7 ust 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Zdaniem skarżącego obowiązkiem Sądu było zawieszenie postępowania do czasu zakończenia sprawy dotyczącej przyznania prawa użytkowania wieczystego, tym bardziej, że ewentualny jej korzystny wynik mógłby mieć wpływ na treść wyroku w tej sprawie, a w każdym razie stanowiłby przesłankę wznowienia postępowania. Powyższy zarzut kasacyjny nie jest zasadny i to nawet pomimo okoliczności, że wyrokiem z dnia 9 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 664/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok z dnia 6 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 721/09 w sprawie dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji umarzającej postępowanie z wniosku Zakładu [...] o przyznanie prawa użytkowania wieczystego na mocy art. 7 ust. 1 dekretu z 1945 r. (uchylenie wyroku nastąpiło z przyczyn procesowych - wydania orzeczenia pomimo nierozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie wyłączenia Sędziów, które następnie zostało uwzględnione przez Naczelny Sąd Administracyjny). Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego nie musi następować w każdym przypadku, gdy na rozstrzygnięcie sprawy może mieć wpływ wynik innego toczącego się postępowania administracyjnego albo sądowoadministracyjnego. Ocena, czy faktycznie zaistniała potrzeba odstąpienia od zasady szybkiego rozpoznania sprawy zależy od wnikliwej oceny każdego konkretnego przypadku, a zwłaszcza od tego jak kształtuje się relacja pomiędzy danym postępowaniem a postępowaniem, w którym zagadnienie wstępne jest rozstrzygane. W przypadku tej sprawy J. B. uznaje, że zaskarżony wyrok był przedwczesny, ponieważ nie rozstrzygnięto jego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji umarzającej postępowanie z wniosku Zakładu [...] w sprawie przyznania prawa użytkowania wieczystego na mocy art. 7 ust 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oczekiwanie na powyższe rozstrzygnięcie nie było konieczne dla wydania zaskarżonego wyroku. Po pierwsze, decyzja umarzająca postępowanie o przyznanie prawa użytkowania wieczystego jest ostateczna w rozumieniu art. 16 K.p.a., a więc Sąd pierwszej instancji miał podstawy aby przyjąć, że sprawa dotycząca przyznania użytkowania wieczystego została zakończona. Po drugie, materiał sprawy, jak i oświadczenia samego skarżącego są wystarczające do ustalenia, że skarżącemu nie przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości przy ul. [...], a użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości jest A. S.-P.. Za takim ustaleniem przemawia również treść wyroku z dnia 4 grudnia 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 652/08 wydanego w tej sprawie oraz treść wyroku z dnia 19 stycznia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 274/05. Nie było również podstawy do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. i art. 6, 7, 8, 77 K.p.a. poprzez podjęcie zaskarżonego orzeczenia z pominięciem całokształtu okoliczności sprawy i zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym i sądowym dowodów. Skarżący nie przedstawił bowiem na czym konkretnie naruszenie to miałoby polegać ani nie wykazał, w jaki sposób mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu trzeba zaznaczyć, że w przypadku zarzutów kasacyjnych obejmujących naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić je tylko wtedy, gdy wskazane uchybienie miało wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut naruszenia art. 1 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Zgodnie z tym przepisem z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości mogą wystąpić również osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości, niezależnie od jej przeznaczenia, jeżeli użytkowanie wieczyste uzyskały na podstawie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Mając na uwadze przesłanki zawarte w cytowanej regulacji należy stwierdzić, że skarżący nie może w tej sprawie bezpośrednio powoływać się na art. 1 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. Choć J. B. kwestionuje wynik innego postępowania odnoszącego się do kwestii przyznania użytkowania wieczystego nieruchomości przy ul. [...], to jednak nie wykazał, że posiada prawo, od którego uzależnione jest pozytywne załatwienie wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Co więcej, w skardze kasacyjnej skarżący sam przyznaje, że użytkowania wieczystego nie nabył, jedynie wskazuje, że dopiero zachodzą podstawy do uzyskania tego prawa w oparciu o art. 7 dekretu z 1945 r. Oczekiwanie stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego nie uzasadnia jednak żądania o przekształcenie tego prawa w prawo własności. Mając na uwadze powyższe, skoro nie zachodziły podstawy do uwzględnienia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło