I OSK 914/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-04-11

Skład orzekający: Leszek Włoskiewicz, Małgorzata Pocztarek, Joanna Runge - Lissowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uzupełniając materiał dowodowy w trybie art. 136 kpa o wyrok sądu o warunkowym umorzeniu postępowania karnego, może uznać popełnienie przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa za oczywiste w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, co uzasadnia zwolnienie ze służby?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, działając na podstawie art. 136 kpa, ma prawo do uzupełnienia materiału dowodowego w celu rozstrzygnięcia sprawy co do meritum. W sytuacji, gdy wyrok sądu o warunkowym umorzeniu postępowania karnego potwierdza popełnienie przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa, a czyn ten jest oczywisty i uniemożliwia dalsze pełnienie służby, przesłanki do zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji są spełnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zwolnienia S. S. ze służby w Policji. Po uchyleniu przez WSA poprzedniej decyzji z powodu braku formalnego odwołania, organ odwoławczy uzupełnił ten brak oraz włączył do akt prawomocny wyrok sądu o warunkowym umorzeniu postępowania karnego przeciwko S. S. WSA oddalił skargę S. S., uznając, że przesłanki do zwolnienia ze służby zostały spełnione. S. S. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA: Leszek Włoskiewicz Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek Joanna Runge - Lissowska (spr.) Protokolant Joanna Szcześniak po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 lutego 2006 r. sygn. akt II SA/Rz 750/05 w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Podkarpackiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Rzeszowie z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 9.02.2006 r. sygn. akt II SA/Rz 750/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę S. S. na decyzję Podkarpackiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Rzeszowie z dnia [...] nr [...], którą utrzymany został w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] nr [...] o zwolnieniu S. S. ze służby w Policji. Decyzja Komendanta Wojewódzkiego z dnia [...] została wydana w wyniku uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 9.12.2004 r., poprzedniej decyzji z dnia 23.06.2004 r. utrzymującej w mocy rozkaz personalny o zwolnieniu, z uwagi na to, że odwołanie od tego rozkazu było dotknięte brakiem formalnym, bowiem nie zawierało podpisu. Postępowanie w sprawie zwolnienia S. S. zostało wszczęte wobec tego, że Prokuratura Rejonowa w [...] powiadomiła Komendanta Powiatowego o przedstawieniu S. S. zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1, art. 271 § 1 i art. 276 w zw. z art. 11 § 2 kk, a po uchyleniu decyzji organu odwoławczego, organ ten uzupełnił brak formalny (podpis odwołania), a nadto w trybie art. 136 kpa uzupełnił materiał dowodowy włączając do akt sprawy prawomocny (15.04.2005 r.) wyrok Sądu Rejonowego w [...] z dnia 21.01.2005 r. o warunkowym umorzeniu postępowania karnego przeciwko S. S. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził, że organ odwoławczy uzupełnił brak formalny odwołania, zgodnie z zaleceniami wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9.12.2004 r., a nadto, że posiada on kompetencje do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co daje mu możliwość przeprowadzenia postępowania dowodowego uzupełniającego w trybie art. 136 kpa, co też uczynił dołączając wyrok w sprawie warunkowego umorzenia postępowania, o czym informował skarżącego. Nie budzi wątpliwości - podkreślił Sąd - że popełnienie przez skarżącego czynu przewidzianego w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji jest oczywiste, a także uniemożliwia jego pozostanie w służbie wobec złamania roty ślubowania, jak podniosły organy, zatem przesłanki tego przepisu zostały spełnione. Sąd uznał też, że organy nie naruszyły przepisów postępowania, jak to zarzuciła skarga. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł S. S., reprezentowany przez radcę prawnego, domagając się uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenia wyroku oraz rozpoznania skargi i uchylenia decyzji organów obu instancji. Wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 136 kpa przez nieuzasadnione przyjęcie przez Sąd, że Podkarpacki Wojewódzki Komendant Policji w Rzeszowie, wydając decyzję z dnia 18.07.2005 r. był uprawniony do rozstrzygnięcia sprawy opierając się o wyrok Sądu Rejonowego w dnia 21.01.2005 r. oraz naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58) poprzez przyjęcie, że w sprawie zaistniały przesłanki do zwolnienia skarżącego ze służby. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że organ odwoławczy wskazując na fakt oczywistego popełnienia przez skarżącego przestępstwa, powinien się oprzeć na stanie faktycznym, jaki istniał w chwili orzekania przez organ I-ej instancji, a nadto, że skoro oba organy uznały ten fakt, a decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, to powołanie się na wyrok Sądu Rejonowego z dnia 21.01.2005 r. było niezasadne, co uszło uwadze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i doprowadziło do istotnego naruszenia norm postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem skarżącego Sąd naruszył także art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji błędnie przyjmując, że zaistniała formalna oczywistość popełnienia przestępstwa, gdyż organy nie miały podstaw do uznania, że skarżący się takiego przestępstwa dopuścił, bowiem takiej oceny może dokonać tylko niezawisły Sąd. Odpowiadając na skargę kasacyjną Komendant Wojewódzki Policji w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wbrew stanowisku skarżącego, przedstawionemu w skardze kasacyjnej, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył przepisów postępowania. Zgodzić bowiem należy się z Sądem, że na mocy art. 136 kpa, organ odwoławczy ma prawo do przeprowadzenia z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, bowiem odwołanie przenosi kompetencje do rozpoznania sprawy co do meritum. W związku z tym organ odwoławczy ma uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania, a nie - jak twierdzi skarżący - powinien oceniać sprawę wg stanu istniejącego w dacie orzekania przez organ I-ej instancji. Organ ten posiada bowiem prawo rozstrzygnięcia sprawy również co do istoty (art. 138 § 1 pkt 2), nie może zatem zaniechać uzupełnienia materiału dowodowego, zwłaszcza wówczas, gdy wie, iż taki jest w sprawie. Zasadnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Komendant Wojewódzki Policji zgodnie z art. 136 kpa uzupełnił materiał dowodowy w sprawie o wyrok Sądu Rejonowego o warunkowym umorzeniu postępowania. Tak więc zarzut naruszenia przepisów postępowania jest nietrafny. Natomiast co do zarzutu błędnej wykładni art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, który upoważnia do zwolnienia policjanta ze służby w razie popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie, to również nie można się z nim zgodzić. Akta sprawy wskazują na to, iż S. S. dopuścił się zarzucanego mu czynu (czego nie ukrywał, gdyż informował o tym raportem władze zwierzchnie), zaś wyrok Sądu Rejonowego o warunkowym umorzeniu postępowania, tylko okoliczność tą potwierdził, nie pozostawiając żadnych co do tego wątpliwości. Czyn był zatem nie tylko oczywisty, ale w ocenie organów również uniemożliwiający pozostawanie w służbie. W takim stanie sprawy, uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, że nie było podstaw do uwzględnienia skargi, nie można zarzucić błędnej wykładni art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło