I OSK 958/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-03-16

Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Joanna Runge-Lissowska, Tamara Dziełakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o opróżnieniu lokalu mieszkalnego przez osobę uprawnioną do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, która zalega z opłatami, może zostać wydana pomimo zawarcia ugody z gminą w sprawie spłaty zadłużenia?
Ratio decidendi
Decyzja o opróżnieniu lokalu mieszkalnego może zostać wydana, jeśli osoba zajmująca lokal zalega z opłatami przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzenia i wyznaczenia dodatkowego terminu zapłaty. Zawarcie ugody z gminą w sprawie spłaty zadłużenia nie wyklucza możliwości wydania takiej decyzji, jeśli ugoda nie jest realizowana lub dotyczy tylko części należności, a pozostałe zobowiązania nadal istnieją.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej S. J. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargę na decyzję o nakazie opróżnienia lokalu mieszkalnego. Lokal był przydzielony zmarłemu mężowi S. J., który był policjantem. S. J. zalegała z opłatami czynszowymi i eksploatacyjnymi, mimo zawarcia ugody z Gminą Kraków w sprawie spłaty zadłużenia, która została wypowiedziana z powodu niewywiązywania się z niej. Organy Policji wydały decyzje nakazujące opróżnienie lokalu, powołując się na przepisy ustawy o Policji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz, Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.), Sędzia del. WSA Tamara Dziełakowska, Protokolant starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 września 2015 r. sygn. akt III SA/Kr 404/15 w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 22 września 2015 r. sygn. akt III SA/Kr 404/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę S. J. na decyzję Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z [...] lutego 2015 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z [...] września 2014 r. nr [...]. Decyzjami tymi nakazano S. J. opróżnienie lokalu mieszkalnego w K. na os. [...]. Organy wskazały: ww. lokal został przydzielony zmarłemu mężowi S. J. M. J., po którym uprawniona jest ona do renty rodzinnej, że lokal znajduje się w budynku stanowiącym własność Gminy Kraków, pozostaje w dyspozycji Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie oraz że na [...] listopada 2010 r. był zadłużony na kwotę [...] zł z uwagi na nieuiszczanie opłat czynszowych i eksploatacyjnych. [...] stycznia 2011 r. do Komendy Miejskiej wpłynęło wypowiedzenie umowy najmu lokalu na dzień [...] lutego 2011 r., a po wezwaniu S. J. do uregulowania zadłużenia zawarła ona [...] marca 2011 r. porozumienie z Gminą o spłatę zadłużenia w [...] ratach miesięcznych, ale porozumienie to zostało przez Gminę wypowiedziane [...] lipca 2012 r. gdyż S. J. nie wywiązywała się z niego. Komendant Miejski wezwał ponownie S. J. – pismem z [...] stycznia 2013 r. – do spłaty zadłużenia, wyznaczając miesięczny termin, następnie przedłużając go. Jednak w dalszym ciągu nie uregulowała ona zobowiązań czynszowych i wobec tego nakazano jej i P. J., z którym zajmowała lokal, jego opróżnienie, wskazanymi na wstępie decyzjami. Oddalając skargę S. J., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że w stanie faktycznym sprawy, w której bezsporne jest, iż skarżąca zalega z zapłatą czynszu, że została wezwana do uregulowania należności w wymaganym terminie, spełnione zostały warunki przewidziane w art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła S. J., reprezentowana przez adwokata, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi zarzucono: I. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie polegające na niepodjęciu wszystkich niezbędnych kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a tym samym załatwienie sprawy z pominięciem słusznego interesu strony, co doprowadziło do błędnego wniosku, że Skarżąca posiada większe zobowiązania względem Gminy Miejskiej Kraków oraz pominięciem okoliczności, że Skarżąca zawarła ugodę z Gminą w zakresie części należności, a w zakresie kolejnych postępowanie przed sądem powszechnym nie zostało zakończone w chwili wydania zaskarżonej decyzji; 2. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie polegające na braku wyczerpującego rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, pomimo tego, że Skarżąca wskazywała na dowody potwierdzające zawarcie ugody z Gminą Miejską Kraków, wskazujące na ustalenie nowych zasad spłaty zobowiązań przez Skarżącą; 3. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c/ w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie polegające na naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów przez pominięcie okoliczności, że Skarżąca nie zakończyła jeszcze postępowania w zakresie części należności dotyczących lokalu mieszkalnego, wobec czego nie powinny być one zaliczane w toku niniejszego postępowania na poczet zobowiązań Skarżącej względem Gminy Miejskiej Kraków; 4. art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na stwierdzeniu, że w niniejszej sprawie nie zachodzi potrzeba zawieszenia postępowania, z uwagi na toczące się postępowanie przed sądem powszechnym, z powództwa Skarżącej, o ustalenie prawa do lokalu socjalnego, z uwagi na okoliczność, że w przypadku niekorzystnego rozstrzygnięcia niniejszego postępowania, przed zakończeniem sprawy o ustalenie uprawnienia do lokalu socjalnego, Skarżąca nie będzie miała zapewnionych potrzeb mieszkaniowych; 5. art. 151 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające i na niezasadnym oddaleniu skargi na decyzję nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r., wydaną przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji (znak sprawy: [...]), utrzymującą w mocy decyzję nr [...] (znak sprawy: [...]), wydaną przez Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie, w sytuacji, w której decyzja Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji została wydana z naruszeniem przepisów art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., 80 k.p.a., których uchybienie mogło mieć i istotny wpływ na wynik sprawy, a uwzględnienie błędów w zaskarżonej decyzji skutkowałoby uwzględnieniem skargi. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: 1. art. 95 ust. 2 pkt. 4 oraz ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 1990 r. Nr 30 poz. 179 ze zm.) w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r. poz. 667) poprzez ich błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że w stosunku do odwołującej zostały spełnione okoliczności do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego z powodu powstania zaległości w opłatach za lokal mieszkalny, podczas gdy odwołująca w przedmiocie zaległości zawarła z Gminą Miejską Kraków ugodę przed sądem powszechnym, a w postępowaniu za inny okres płatności, postępowanie nie zostało jeszcze zakończone, a także decyzja nie została wydana w sposób precyzyjny, ponieważ stwierdzenie w zaskarżonej decyzji o nakazaniu Skarżącej opróżnienia lokalu mieszkalnego z osób i rzeczy nie spełnia przesłanek konkretnego wskazania zobowiązania nałożonego na Skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Artykuł 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369), dalej: p.p.s.a., stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 p.p.s.a., należało zatem odnieść się do zasadniczych zarzutów stanowiących istotę podstaw kasacji. Oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za nieusprawiedliwione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie naruszył przepisów wskazanych w podstawach skargi kasacyjnej. Podstawę prawną decyzji o opróżnieniu lokalu stanowił art. 95 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1980 r. o Policji (Dz.U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), dalej: ustawa. Stanowi on, że decyzję o opróżnieniu lokalu, o którym mowa w art. 90, wydaje się, jeżeli policjant jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenie związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzenia na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności. Wynika z niego zatem, iż o ile w postępowaniu o opróżnienie lokalu zostaną wykazane przesłanki w nich wskazane właściwemu organowi nie jest pozostawiona sprawa do jego uznania, ale jest on zobligowany do wydania decyzji eksmisyjnej. Przepis bowiem mówi wyraźnie, iż decyzję "wydaje się". Przesłanki, o których mowa w art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy, konieczne do wydania decyzji o opróżnieniu lokalu to: po pierwsze, lokal pozostający w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów – art. 90 ustawy, po drugie, zaleganie z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia eksploatacyjne przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, uprzedzenie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenie miesięcznego terminu zapłaty zaległości. W sprawie nie ma wątpliwości co do tego, że lokal w K. na os. [...] jest tym, o którym mowa w art. 90 ustawy, pozostaje bowiem w dyspozycji Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie. Bezsporne też jest, że S. J. zalegała z uregulowaniem opłat czynszowych i eksploatacyjnych, których nie regulowała mimo zawarcia porozumienia z właścicielem budynku Gminą Kraków, a także to, że została wezwana do ich uregulowania przez Komendanta Miejskiego w terminie miesiąca, który został przedłużony. Art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy mówi o policjancie, tej bowiem formacji ustawa ta dotyczy, jednak miał on zastosowanie do S. J. Jest ona bowiem osobą, o której mowa w art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Służby Granicznej, Biura ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2013 r. poz. 667). Z mocy tego przepisu prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji m.in. ministra ds. wewnętrznych i podległych mu organów mają członkowie rodzin policjantów uprawnieni do renty rodzinnej po nich. W sprawie jest bezsporne, że lokal w Krakowie na os. [...] został przydzielony policjantowi M. J., S. J. jest wdową po nim, uprawnioną do renty rodzinnej. W takim stanie sprawy zasadne było uznanie przez Wojewódzki Sąd, że decyzje zaskarżone przez S. J. są zgodne z prawem. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło