I OW 199/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska, Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.), Sędzia del. WSA Bożena Popowska, Protokolant starszy inspektor sądowy Anna Krakowiecka, po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim a Starostą Hajnowskim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku W.S. prowadzącego parking strzeżony o wypłatę wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów, których własność została orzeczona na rzecz Skarbu Państwa. postanawia: wskazać Starostę Hajnowskiego jako organ właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku. Pismem z dnia 23 października 2012 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim, a Starostą Hajnowskim, w sprawie przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów, których własność została orzeczona na rzecz Skarbu Państwa, poprzez wskazanie Starosty Hajnowskiego jako organu właściwego. W uzasadnieniu wniosku Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim wskazał, że wniosek o wypłatę kosztów dozoru i przechowania złożony przez W.S. dotyczy pojazdów, co do których Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim nie orzekał o ich przejściu na własność Skarbu Państwa, a tym samym zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, w przypadku pojazdów, które zostały usunięte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i do tego dnia nie zostały odebrane z parkingu strzeżonego przez uprawnioną osobę, termin określony w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, po którego upływie starosta występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku pojazdu, biegnie w dalszym ciągu od dnia usunięcia pojazdu. Zgodnie z art. 12 ust. 2 tejże ustawy w/w tryb postępowania obowiązuje również w przypadkach, w których termin 6-miesięczny upłynął przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej i nie zostało wszczęte postępowanie w sprawie przejęcia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Tym samym, zdaniem organu, w obecnym stanie prawnym naczelnicy urzędów skarbowych utracili kompetencje do orzekania o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. W związku z tym ciężar obowiązków związanych z inicjowaniem stosownego postępowania w przedmiocie przejścia prawa własności pojazdu i wykonania orzeczenia sądu, w tym postępowania likwidacyjnego pojazdu spoczywa na staroście. Zwrot opłat i kosztów związanych z parkowaniem i holowaniem pojazdu na parking, co do którego wydano dyspozycję usunięcia jest możliwy dopiero po zakończeniu postępowania jurysdykcyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim podkreślił, iż zgodnie z art. 13 ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Przepis powyższy wprawdzie wskazuje, że należności z tytułu parkowania pojazdów ponosi Skarb Państwa, ale nie wynika z niego, kto jest w tej sytuacji reprezentantem Skarbu Państwa. Nie ma też przepisów, które taki obowiązek nakładałyby na urzędy skarbowe. W odpowiedzi na powyższy wniosek Starosta Hajnowski domagał się wskazania Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim jako organu właściwego do rozpoznania sprawy. Podniósł, że przedmiotem wniosku W.S. jest określenie kosztów przechowywania i wynagrodzenie za przechowywanie pojazdów. Zgodnie natomiast z art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uprawnionym do przyznawania kosztów i wynagrodzenia za przechowywanie ruchomości jest organ egzekucyjny, zaś organem egzekucyjnym jest właściwy miejscowo naczelnik urzędu skarbowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne rozpoznają, na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), spory o właściwość oraz spory kompetencyjne. Przez takie spory należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny). Spór o właściwość może toczyć się między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi (art. 22 § 1 K.p.a.), natomiast spór kompetencyjny między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej (art. 22 § 2 K.p.a.). Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, niemającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny (art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a.). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 15 § 1 pkt 4 ustawy). Przez spór kompetencyjny, o którym mowa w art. 4 P.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej uważają się za właściwe w sprawie (spór pozytywny) lub też każdy z organów uważa się za niewłaściwy (spór negatywny). W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym, który powstał pomiędzy Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Bielsku Podlaskim a Starostą Hajnowskim. Do sporu doszło w sprawie z wniosku W.S. prowadzącego parking strzeżony, dotyczącego przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów, których własność została orzeczona na rzecz Skarbu Państwa. Zgodnie z art.130 a ust.10 h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2008 r., Nr 108, poz.908 ze zm.) koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10 d i 10 i ustawy. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Przepis ten został dodany przez art.1 pkt.10 lit. k) ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy- Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2010 r., Nr 152, poz. 1018), zmieniającej z dniem 4 września 2010 r. ustawę Prawo o ruchu drogowym. W tej ostatnio powołanej ustawie zmieniającej zamieszczone zostały również regulacje międzyczasowe. Nowela ta w art.13 rozstrzygnęła o kosztach przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art.130 a ust.10 Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym. Podkreślić przy tym należy, że rozstrzygając o kosztach, ustawodawca wskazał ogólnie na Skarb Państwa, bez wskazania statio fisci. Jednocześnie jednak nie rozstrzygnięto w sposób odmienny, niż wskazany w znowelizowanym przepisie art.130 a ust.10 h Prawa o ruchu drogowym, o organie orzekającym w tego rodzaju przypadkach (por. postanowienia NSA: z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt I OW 95/12, z dnia 13 lipca 2012 r., sygn. akt I OW 93/12 oraz sygn. akt I OW 94/12, z dnia 25 sierpnia 2011 r. dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Uwzględniając powyższe regulacje, stwierdzić należy, że organem właściwym w rozpoznawanej sprawie jest Starosta Hajnowski. W sprawie jest niesporne, że wniosek W.S. w sprawie przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów został złożony w dniu 23 maja 2012 r. Oznacza to, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte już w dacie obowiązywania art. 10 a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, w brzmieniu określonym w art. 1 ust. 10 pkt j ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy- Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, zgodnie z którym starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia, a powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. Do wykonania orzeczenia sądu o przepadku pojazdu zobowiązany jest starosta. Z powyższych przepisów bezspornie wynika, że w dacie otrzymania przez Starostę Hajnowskiego wniosku o przyznanie zwrotu wynagrodzenia za przechowywanie pojazdów, organem właściwym do jego rozpoznania, zgodnie z wyżej wymienionymi przepisami był Starosta Hajnowski. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu na podstawie na podstawie art. 15 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.