I OZ 1087/15

Dnia 17 września 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 17 września 2015 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy Miasto Rzeszów na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 czerwca 2015 roku, sygn. akt II SA/Rz 121/15 zawieszające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi Gminy Miasto Rzeszów na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] sierpnia 2014 roku nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod ulicę postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi Gminy Miasto Rzeszów na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 25 sierpnia 2014 r. w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod ulicę. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżoną decyzją Wojewoda Podkarpacki uchylił decyzję Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] maja 2014 r. odmawiającą ustalenia odszkodowania na rzecz H.K. i W.K. za nasadzenia, urządzenia i obiekty ogródka działkowego znajdującego się na działkach objętych decyzją Prezydenta Miasta Rzeszowa z dnia [...] kwietnia 2011 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Jednocześnie Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 14 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2071/13 Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy w postępowaniu administracyjnym, w którym decyzję o odszkodowaniu, należnym od powiatu – jako samorządowej osoby prawnej – wydał w pierwszej instancji starosta, będący – na podstawie art. 26 ust. 2 i art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1592 ze zm.) przewodniczącym zarządu powiatu i reprezentujący powiat na zewnątrz lub w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w toku którego następuje kontrola takiej decyzji, powiat ten może występować w charakterze strony"?. Zdaniem Sądu I instancji rozstrzygnięcie niniejszej sprawy będzie zależeć od odpowiedzi udzielonej na powyższe pytanie prawne. Stosownie więc do art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) należało zawiesić postępowanie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Gmina Miasto Rzeszów domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W zażaleniu zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 oraz art. 190 p.p.s.a. Skarżąca podniosła, że udzielenie przez skład siedmiu sędziów NSA odpowiedzi na wskazane wyżej pytanie prawne nie będzie miało wypływu na rozstrzygnięcie wydane w niniejszej sprawie, gdyż kwestia ta została już rozstrzygnięta w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 17/15. W postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że prawo gminy - miasta na prawach powiatu - do wniesienia skargi nie może być wyłączone tylko dlatego, że tam gdzie nie wyodrębniono struktur powiatowych, prezydent miasta, jako organ reprezentujący gminę, wykonuje jednocześnie zadania starosty. Skoro miasto na prawach powiatu zobowiązane jest do wypłaty odszkodowania za nieruchomość, to nie może być pozbawione statusu strony w sprawie sporu o to odszkodowanie tylko dlatego, że prezydent miasta jest równocześnie starostą. Zdaniem strony żalącej, w niniejszej sprawie Sąd I instancji będzie związany wykładnią wyrażoną w cytowanym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, także w przypadku wyrażenia innego poglądu w odpowiedzi na powyższe zagadnienie prawne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Stosownie zaś do art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Istnieją jednak trzy możliwości odstąpienia od związania taką wykładnią w przypadku ponownego rozpoznawania sprawy. Odstąpienie takie jest możliwe jeżeli: 1. ustalony stan faktyczny sprawy uległ zmianie w wyniku jej ponownego rozpoznania; 2. przy niezmienionym stanie faktycznym zmianie uległ stan prawny; 3. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale w składzie siedmiu sędziów zajął stanowisko odmienne od wyrażonego w orzeczeniu sądu kasacyjnego odnoszącego się do konkretnej sprawy (komentarz do art. 190, A. Wiktorowska (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod red. R. Hauser, M. Wierzbowski, C.H. Beck, Warszawa 2015, s.718-719). W niniejszej sprawie zachodzi więc sytuacja szczególna, stanowiąca wyjątek od powszechnie obowiązującej reguły związania sądu I instancji wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniu wydanym wcześniej w tej samej sprawie. Skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, udzielając odpowiedzi na cytowane wyżej pytanie prawne, może zająć stanowisko odmienne od wyrażonego w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 17/15. Skoro więc uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego wydana w składzie siedmiu sędziów może stanowić podstawę do odstąpienia od reguły związania wykładnią (określonej w art. 190 p.p.s.a.), to rozstrzygniecie niniejszej sprawy bezwątpienia zależy od udzielenia odpowiedzi na powołane wyżej pytanie prawne. Właściwym było więc zawieszenie postępowania zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.